Amerikada ölüm hökmünə məhkum edilmiş qadın edamdan sağ çıxıb

Ölüm hökmünün icrasına cəhd uğursuz olub: Payk təcili yardım maşını ilə Riverbend həbsxanasından xəstəxanaya aparılıb

ABŞ-ın Tennessi ştatında 30 il əvvəl zəhər iynəsi ilə törədilmiş qətldə günahlandırılaraq ölüm hökmünə məhkum edilmiş 50 yaşlı Krista Payk sağ qalıb. AYNA.AZ “Reuters” agentliyinə istinadən xəbər verir ki, 30 sentyabrda hökmün icrasına uğursuz cəhddən sonra Payk təcili yardım maşını ilə Neşvildəki maksimum təhlükəsizlikli Riverbend həbsxanasından xəstəxanaya aparılıb.

Bu, Tennessi ştatında 200 ildən sonra ilk qadının edamı idi. Həbsxana rəsmilərinin açıqlamasına görə, təyin olunmuş və təsdiq edilmiş edam prosedurunda göstərilən bütün addımlara əməl edilib. Rəsmilər əlavə ediblər ki, iynə üçün istifadə edilən maddə keçmişdə davamlı olaraq təsirli olub. Həmin gün əlavə prosedur addımları atılmayıb.

DPA xəbər agentliyinin məlumatına görə, Payka zəhərli kimyəvi maddələr olan iki iynə vurulub.

1995-ci ildə 18 yaşlı Krista Payk və onun partnyoru Tadaryl Şipp Paykın sinif yoldaşı, 19 yaşlı Colleen Slemmeri öldürüblər. Bir il sonra Payk birinci dərəcəli qətldə günahkar bilinərək edam cəzasına məhkum edilib. Cinayət törədilən zaman 17 yaşı olan Şipp şərti azadlığa buraxılma ehtimalı ilə ömürlük həbs cəzasına məhkum edilib.

Krista Payk müasir ABŞ tarixində ölüm cəzasına məhkum edilmiş ən gənc qadın olub. Bu iş ölkə miqyasında rezonans doğurub, çünki Slemmerin cəsədi sinəsində şeytani simvol hesab edilən pentaqramla tapılıb.

Paykın vəkilləri cinayəti cəmi 18 yaşında törətdiyi və anasının sevgililəri tərəfindən illərlə cinsi istismara məruz qaldığı üçün ruhi sağlamlıq problemləri və bipolyar pozğunluqdan əziyyət çəkdiyi üçün əfv istəyiblər. Müdafiə vəkilləri iddia edirlər ki, Paykın həbs edilməsi və edam üçün tibbi masasına bağlanması "qəddar və qeyri-adi cəza"ya dair konstitusiya qadağasını pozur.

Beynəlxalq Amnistiya və Amerika Vətəndaş Azadlıqları Birliyi (ACLU) də daxil olmaqla insan haqları təşkilatları Tennessi qubernatoru Bill Lini müdaxilə etməyə və onun barəsindəki hökmü yüngülləşdirməyə çağırıb. Sentyabrın 28-də qubernator əfv üçün edilən ərizəni rədd edib.

Krista Paykın edamı 30 sentyabrda yerli vaxtla saat 18:00-da (Mərkəzi Avropa vaxtı ilə saat 23:00) planlaşdırılıb, lakin ABŞ Federal Apelyasiya Məhkəməsinin qərarı ilə onun edamının lehinə və əleyhinə bütün arqumentlər nəzərdən keçirilənə qədər "qısa müddətli təxirə salınma" qərarı verilib.

1 oktyabr gecəsi ABŞ Ali Məhkəməsi Tennessi həbsxanalarından məsul olan baş prokurorun təcili vəsatətini təmin edərək təxirəsalmanı ləğv edib.

Ölüm Cəzası Məlumat Mərkəzinin məlumatına görə, 1976-cı ildən bəri ABŞ-da 1663 kişi ilə müqayisədə ümumilikdə 18 qadın edam edilib. Sonuncu qadın 2023-cü ilin əvvəlində edam edilib. Lakin Paykın edamının Tennessi ştatında 1820-ci ildən bəri ilk dəfə həyata keçirilməsi planlaşdırılırdı.

Bu arada, 1 oktyabrda ABŞ mediası Tennessinin Krista Paykın edam edilməsi üçün uğursuz cəhdindən sonra 2026-cı ilə planlaşdırılan edamların təxirə salındığı xəbərini yayıb.