Avropanın dəhşətli yuxusu gerçəkləşir?

AzVision.az xəbər verir ki, mənbələrə istinad edən “NBC” telekanalının yaydığı məlumata əsasən, bu kontingent ABŞ-nin əvvəlki administrasiyası tərəfindən 2022-ci ildə Ukrayna ilə həmsərhəd ölkələrə göndərilmiş 20 minə qədər şəxsi heyətdən ibarət qoşunların bir hissəsidir.
Donald Trampın ABŞ-də ikinci dəfə hakimiyyətə gəlməsindən sonra Avropada Amerika qoşunlarının qitədən çıxarıla bilməsi ilə bağlı narahatlıqlar artıb. Bu narahatlıqlar Trampın seçkiqabağı kampaniyası zamanı, habelə ilk prezidentlyi dövründə NATO üzrə müttəfiqlərini müdafiəyə kifayət qədər xərcləmədiklərinə görə dəfələrlə tənqid etdiyi və Amerikanın Avropadakı hərbi mövcudluğunun nəzərdən keçirilməsinə eyham vurduğu ritorikasından irəli gəlir. Avropa liderləri və mediası bu ssenarini, xüsusən də mövcud geosiyasi gərginlik kontekstində aktiv şəkildə müzakirə edir.
“Avropa İttifaqı (Aİ) ABŞ-nin öz qoşunlarını Şərqi Avropadan, o cümlədən Baltikyanı ölkələr, Polşa və Rumıniya, eləcə də Kosovodan çıxara biləcəyindən ehtiyat edir. Bu, Trampın danışıqlarda Rusiyaya güzəştə gedə biləcəyi və bunun regionun potensial təhdidlərə qarşı həssaslığını artıracağı ilə bağlı fərziyyələrlə bağlıdır”, - Almaniyanın “Bild” qəzeti yazır.
Nəşrin fikrincə, belə addımlar 1997-ci ildən sonra alyansa qoşulan ölkələrdə NATO-nun mövcudluğunu azaltmaq üçün Moskvanın hələ 2021-ci ildə gündəməm gətirdiyi tələblərinin yerinə yetirilməsi kimi qəbul edilə bilər.
“Washington Post (WP)” qəzeti də ötən ay Tramp administrasiyasının 2022-ci ildə Co Baydenin qərarı ilə Avropaya yerləşdirilən təxminən 20 min ABŞ əsgərini geri çağırmağı düşündüyünü yazmışıd.
- Bu kontingent əksəriyyəti Almaniyada olan qitədə daim yerləşdirilmiş 63 min ABŞ əsgərinə əlavə olunub. Kontingentin ixtisarı NATO-nun müdafiə qabiliyyətini zəiflədə və Aİ-ni Rusiyaya qarşı təkbətək qoya bilər”, - nəşrə açıqlamalarında avropalı diplomatlar öz narahatlıqlarını gzilətməyiblər.
ABŞ-nin rekord hərbi büdcəsi – 1 trilyon dollar! “Financial Times (FT)” nəşri isə hələ fevral ayında Avropa ölkələrinin təkcə qoşunların çıxarılmasından deyil, həm də ABŞ-nin Avropa təhlükəsizliyinin əsas təminatçısı rolundan imtina edəcəyindən narahat olduqlarını bildirmişdi Bu, Aİ-ni öz müdafiə sistemini yaratmaq barədə düşünməyə vadar edir. Halbuki, ekspertlər Amerikanın dəstəyi olmadan Avropanın böyük hərbi vəzifələrin öhdəsindən gəlməsinin çətin olacağını vurğulayırlar.
"Tramp 35 min amerikalı əsgərin Almaniyadan Macarıstana köçürülməsi imkanlarını araşdırır ki, bu da ABŞ-nin strateji prioritetləri ilə bağlı suallar doğurur”, - bu ilin martında “The Telegraf” nəşri bildirmişdi.
Avropa ölkələrinin Polşa prezidenti Ancej Duda kimi liderləri ABŞ-nin “qoca qitə”də hərbi iştirakının davam etdirilməsi ilə bağlı təminat istəsələr də, Pentaqonun rəhbəri Pite Heqsetin Amerikanın Avropadakı mövcudluğunun daimi olmadığı barədə bəyanatları yalnız bu narahatlıqları daha da artırıb.
“BBC” və digər mənbələr qeyd edir ki, Aİ təkcə hərbi deyil, həm də transatlantik alyansın siyasi cəhətdən zəifləməsindən qorxur ki, bu da regionun bütün təhlükəsizlik sisteminə yenidən baxılmasına gətirib çıxara bilər.
Qeyd edək ki, ABŞ preizdenti Donald Trap Ağ Evin Amerikanın təxminən 1 trilyon dollarlıq hərbi büdcəsini təsdiqlədiyini bildirib.
Sahil İsgəndərov
AzVision.az