“Avropanın Moskva dilemması: dialoq çağırışları və Ukrayna üçün ağır kompromislər“ “Financial Times“

"Birlik görüntüsü ilə dialoq axtarışı arasında sıxılan Avropa..."

Fransa prezidenti Emmanuel Makron Avropanı Rusiya prezidenti Vladimir Putinlə birbaşa dialoqu bərpa etməyə çağırıb.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Financial Times" nəşri yazıb.

Bu açıqlama Aİ sammitindən dərhal sonra səslənib. Həmin sammitdə üzv ölkələr Rusiyanın dondurulmuş aktivlərinin müsadirəsi ilə bağlı razılığa gələ bilməyib.

Makronun sözlərinə görə, Moskva ilə birbaşa təmasların bərpası Avropanın strateji maraqlarına uyğundur. O bildirib ki, ya mövcud diplomatik proseslər çərçivəsində uzunmüddətli sülh əldə olunacaq, ya da Avropa ölkələri Ukrayna ilə koordinasiya şəraitində Rusiya ilə açıq dialoq yollarını axtarmalı olacaq.

Makronun mövqeyi və ABŞ amili

Fransa prezidenti vurğulayıb ki, Vladimir Putinlə danışmaq yenidən faydalı ola bilər. Əks halda, Avropa liderləri yalnız öz aralarında və ABŞ-la məsləhətləşəcək, Vaşinqton isə Moskva ilə ayrıca danışıqlar aparacaq. Makron bu ssenarini Avropa üçün "ideal olmayan" yol kimi qiymətləndirib.

Makron Putinin telefon əlaqəsi saxladığı azsaylı Avropa liderlərindən biridir. Onların sonuncu danışığı iyul ayında baş tutub. Bu mövqe Brüsseldə 16 saata yaxın davam edən gərgin Aİ sammitindən sonra səslənib. Sammitdə Rusiya Mərkəzi Bankına məxsus təxminən 200 milyard avroluq aktivlərin taleyi müzakirə olunsa da, müsadirə ilə bağlı razılıq əldə edilməyib.

90 milyardlıq kredit və 

Avropanın parçalanmış siqnalı

Sammitin yekununda Aİ Ukraynaya 2026-2027-ci illər üçün 90 milyard avro həcmində faizsiz kredit ayırmaq qərarı verib. Almaniya kansleri Fridrix Mers bildirib ki, bu vəsait yalnız Rusiya müharibə təzminatlarını ödəyərsə, Ukrayna üçün borc sayılacaq. Əks halda, Aİ dondurulmuş rus aktivlərindən istifadə etmək hüququnu saxlayır.

Lakin "Financial Times" qeyd edir ki, bu qərar Avropanın Moskvaya göndərdiyi siqnalın birmənalı olmadığını göstərir. Kredit yalnız Macarıstan, Slovakiya və Çexiyaya istisnalar verildikdən sonra təsdiqlənib. Bu isə Ukraynaya dəstəyə skeptik yanaşan ölkələrin sayının artdığını üzə çıxarıb.

Nəşrin fikrincə, dondurulmuş rus aktivləri Avropanın Moskva üzərində əsas təsir rıçaqlarından biri idi. Müharibənin taleyinin müzakirə olunduğu kritik mərhələdə Aİ bu rıçaqdan praktik istifadədən geri çəkilib ki, bu da Kreml üçün ruhlandırıcı siqnal sayıla bilər.