“Avropaya qarşı səssiz savaş: Rusiyanı cəzalandırmağın 5 yolu“ “Corriere della Sera“

NATO Rusiyanın hibrid hücumlarına hüquqi və xərcli cavab verə bilər..."

Bir az təxəyyül və cəsarətlə NATO Rusiyanın hibrid hərbi əməliyyatlarına dərhal xərclər yükləyə bilər.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə İtaliyanın "Corriere della Sera" nəşri yazıb.

"Rusiya pilotsuz uçan aparatları və onların kölgə donanması 

Nəşr yazır ki, Rusiya Avropanın hava məkanında və dəniz yollarında pozuntular yaratmaq məqsədilə kampaniya həyata keçirir; əməliyyatların miqyası Polşaya 9-10 sentyabrdakı pilotsuz hücumdan sonra sürətlə artıb.

Bunu Ukraynada təhlükəsizlik risklərinin idarə edilməsi, biznesin fasiləsizliyinin möhkəmləndirilməsi və yüksək risk zonalarına uyğunlaşdırılmış təhlükəsizlik proqramları üzrə ixtisaslaşmış şirkətin əməliyyat direktorluğu vəzifəsini icra etmiş, keçmiş kəşfiyyat zabiti Corc Candzaliya jurnal üçün yazıb.

Rusiya izinə aid onlarla hibrid hücum fonunda Almaniya kansleri Fridrix Mers belə qeyd edib: "Biz müharibə vəziyyətində deyilik, amma artıq sülh də deyilik". Candzaliya vurğulayır ki, reaksiyalar qanuni, sürətli və görünən olmalıdır - yalnız müşahidə etmək artıq effektiv deyil, qarşı tərəfə qarşı preventiv və xərcli tədbirlər tələb olunur.

Ekspert bu hibrid təcavüzə görə Rusiyanı cəzalandırmaq üçün beş konkret istiqamət təklif edir.

1. Səviyyəli aşkarlama və sivil aviasiyaya müdaxilə etməyən məhvetmə üsulları

Səviyyəli aşkarlamadan istifadə etmək və sivil aviasiyaya maneə yaratmayan, məhkəmələr üçün sübut təmin edən, polis və jandarmeriyanı hərbi sensor dəstəyi ilə cəlb etməyə imkan verən məhv etmə üsulları tətbiq etmək. Tövsiyə olunur: radiofrekans ələ keçirmə, şəbəkə tutma ilə interceptlər və ya qaydalara icazə verdiyi yerlərdə qırılqan mərmilərə malik interceptor raketlərindən istifadə etmək və sübut zəncirini tam saxlamaq.

2. Kölgə donanmanın gəmilərinin saxlanılması

Real xərclər yaratmaq üçün ərazi sularında və limanlarda qanuni olaraq gəmiləri saxlanmaq: sənədlərin, heyətin və təhlükəsizlik standartlarının yoxlanması, yüksək riskli tankerə müvəqqəti yanaşma əmrinin verilməsi, zərərlər və məsuliyyət sığortası və qeydiyyatın yoxlanılması, həmçinin çatışmazlıqlar aradan qaldırılana və ya məhkəmə qərarı qəbul olunana qədər gəmilərin saxlanması. Effektin artırılması üçün prokurorların dəstəyi ilə birgə yoxlama qruplarının yaradılması təklif olunur.

3. Qanuni kiber-retorsiyalar

Kiber məkanında qanuni tədbirlər tətbiq etmək - düşmənin komanda və idarəetmə serverlərini söndürmək, qanunsuz müdaxilə edici jammer və dron idarəedicilərini məhv etmək, pozucuları Avropa hostinqindən çıxarmaq və qanunsuz ötürmələri dayandırmaq, bununla yanaşı proporsionallıq və sivil aviasiya təhlükəsizliyinin təminatı yoxlanılmalıdır.

4. Sanksiyalar və dəniz təsir vasitələri

Kölgə donanma üzərinə təzyiq üçün sanksiyalar və dəniz prosedurlarından istifadə: neft üzrə qiymət həddi nəzarətini tətbiq etmək, yoxlanmış zərərlər və məsuliyyət sığortası və qeydiyyat tələbləri qoymaq, qulluqdan imtina etməklə qaçqınlara xidmətlər göstərməmək, EMSA-nın THETIS bazası vasitəsilə hədəflənmiş saxlanmalar həyata keçirmək və AIS-dəki anomalik hərəkətləri və şəffaf olmayan bayraqları izləyən xüsusi qruplar yaratmaq.

5. Sürətli ictimai hesabatvermə

NATO üzvləri bir neçə saat ərzində yoxlanmış radar qeydlərini, yoxlama protokollarını və ya peyk görüntülərini açıqlamalıdırlar - bu, nə baş verdiyini göstərmək, təkrarlanmanın qarşısını almaq və ictimai etibarı qorumaq üçündür. EASA, EUROCONTROL və ICAO hesabat standartlarını təmin edə bilər; NATO hava əməliyyat mərkəzləri isə 24 saatlıq məlumat yayım protokolunu idarə edə bilər.

Müəllif bildirir ki, hüquqi məhdudiyyətlər, aviasiya təhlükəsizliyi qaydaları və sübut tələbləri bu tədbirlərin tətbiqini ləngidir. Candzaliya qeyd edir ki, fəaliyyətin qanuniliyinin və şəffaflığının təmin edilməsi Rusiyanın eskalasiya riskini azaldır və bu beş tədbirin kompleks tətbiqi Moskvaya dərhal xərclər yükləyə, həmçinin uzunmüddətli caydırıcı təsir yarada bilər.

Rusiyanın Avropaya qarşı hibrid müharibəsi

Avropa ölkələri Rusiya dronlarının hava məkanlarına müdaxiləsindən narahatdır; buna görə NATO müttəfiqləri "dron divarı" yaratmağı müzakirə edir. Silah istehsalçıları və naməlum dronların casusluq etdiyi digər müəssisələr narahatdır. Məsələn, aparıcı Avropa hərbi sənaye şirkətlərindən biri olan "Thales Belgium" öz zavodları üzərində "dron sürüsü"nün uçduğunu və onları vurmağın mümkün olmadığını bildirib.