Icma.az
close
up
RU
Azərbaycan Tolerantlıq və multikulturalizmin ənənəvi ünvanı KONKRET

Azərbaycan Tolerantlıq və multikulturalizmin ənənəvi ünvanı KONKRET

Konkret.az saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

İnsanların təhlükəsizlik və əmin-amanlıq şəraitində yaşaması hər zaman prioritet məsələ hesab olunub. Bu, təsadüfi deyil, çünki bəşəriyyət üçün ən dəyərli olan insandır və insan həyatıdır. Məhz bu təhlükəsizlik və əmin-amanlığın təmin olunması ilk növbədə müxtəlif millət və dinlərə mənsub insanların qarşılıqlı anlayış və hörmət şəraitində yaşamasından asılıdır. Bu isə öz növbəsində fərqli mədəniyyətlərin dialoqu ilə birbaşa bağlıdır.

Azərbaycan elə bir coğrafiyada yerləşir ki, burada lap qədim zamanlardan müxtəlif mədəniyyətlərə və dini inanclara mənsub insanların yaşaması təəccüb doğurmur. Çünki ölkəmiz fərqli din və mədəniyyətlərin kəsişdiyi məkanda yerləşir. Amma daha əhəmiyyətlisi ondan ibarətdir ki, bu fərqli inanclara, mədəniyyətlərə və etnik kimliklərə malik insanlar Azərbaycanın ərazisində əsrlər boyu dinc, təhlükəsiz, dostluq və əmin-amanlıq şəraitində yaşayıblar. Tarixi mənbələr və xronoloji faktlar göstərir ki, bu, Azərbaycanın tarixən tolerant və multikultural dəyərlərə sadiq bir dövlət olduğunu sübut edir.

Dünyanın müxtəlif bölgələrində olduğu kimi, Azərbaycanda da insanlar fərqli dini inanclara malik olublar. Müxtəlif xalqlar və hətta kiçik etnoslar belə öz dini dünyagörüşləri ilə fərqləniblər. Buna baxmayaraq, bir toplumun digərinin inancına hörmətsizlik etməsi yolverilməz sayılıb və bu cür hallara yol verilməyib. Bu gün də həmin tolerantlıq və multikulturalizm ənənələri ölkəmizin milli dəyərləri kimi qorunmaqdadır. Əhalisinin böyük əksəriyyəti müsəlman olan Azərbaycan vətəndaşları yaxşı bilirlər ki, heç bir səmavi din, heç bir ilahi kitab başqasının inancına hörmətsizliyi qəbul etmir. Əksinə, bütün səmavi kitablar, xüsusən Qurani-Kərim sülhü, anlaşmanı və əmin-amanlığı tövsiyə edir. Həm milli tolerantlıq ənənələrimiz, həm də islam əxlaqı yalnızca dözümlülük və hörmət aşılayır.

Müxtəlif etnosların, dinlərin və mədəniyyətlərin nümayəndələrinin tarixən dostluq və qardaşlıq şəraitində birgə yaşadığı Azərbaycan bu mənada nümunəvi tolerant ölkə sayılır. Tarix boyu ölkəmizdə milli mənsubiyyətinə, dilinə, dininə və adət-ənənələrinə görə heç kim ayrı-seçkiliyə məruz qalmayıb. Əksinə, müxtəliflik burada zənginlik kimi qəbul olunub, insanlara humanistcəsinə yanaşılıb. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycanın ərazisində tarix boyu bütpərəstlik, zərdüştlük, yəhudilik, xristianlıq və digər inanclar yayılıb və bu fərqlilik heç vaxt qarşıdurma yaratmayıb. Ölkəmizdə milli və dini zəmində heç zaman diskriminasiya halları baş verməyib, bu fakt Azərbaycanın tolerantlıq modelinin canlı sübutudur.

Dini və milli tolerantlıq, millətlərarası münasibətlərin inkişaf etdirilməsi mövzusunda KONKRET.az-a açıqlama verən ilahiyyatçı Ağa Hacıbəyli bildirib ki, İslam dini göndərildiyi gündən etibarən müxtəlif xalqları və mədəniyyətləri birləşdirən səmavi dəyərlər sistemi formalaşdırıb.

Onun sözlərinə görə, bu yanaşmanın əsasını Peyğəmbərimizin (s) Mədinəyə hicrət etdikdən sonra qurduğu İslam cəmiyyətindəki yazılı sənəd təşkil edir:
“Bu sənəd insanlığın ortaq dəyərlərini ortaya qoyur. Qurani-Kərimin “Hucurat” surəsinin 13-cü ayəsində buyurulur: ‘Ey insanlar! Biz sizi bir-birinizlə tanış olasınız deyə müxtəlif xalqlara və qəbilələrə ayırdıq.’ Bu ayə göstərir ki, fərqlilik Allahın hikmətidir və bu yanaşma tolerantlığın əsasını təşkil edir”.

Ağa Hacıbəyli vurğulayıb ki, Azərbaycan da müxtəlif xalqların azərbaycançılıq ideyası ətrafında bir arada yaşadığı nümunəvi ölkələrdəndir:

“Qurani-Kərimin ‘Bəqərə’ surəsində ‘Dində məcburiyyət yoxdur’ buyurulması bu məsələyə münasibətin əsasıdır. Heç bir xalqın inancına və baxışlarına təhqiramiz yanaşmaq olmaz. Buddist də olsa, biz onları təhqir etmirik. Bu, insanlıq borcudur”.

İlahiyyatçı əlavə edib ki, tolerantlıq anlayışı bizə gəlmə bir kəlmədir, onun qarşılığı isə “dözümlülük” və “xoşgörü”dür:
“Amma bu xoşgörü küfrə qarşı xoşgörü deyil. İslamın da bir sərhədi var. İslam dini sülhün tərəfdarıdır. İslamda ‘cihad’ adam öldürmək yox, insanları haramlardan çəkindirmək və doğru yola yönəltmək üçün səy göstərməkdir”.

Aynurə İsmayıl,
KONKRET.az

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:189
embedMənbə:https://konkret.az
archiveBu xəbər 21 İyul 2025 18:28 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see282

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see270

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see261

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see257

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see255

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see241

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see240

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see239

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see235

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see231

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see221

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see218

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see218

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see217

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see212

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see211

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see207

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see205

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see199

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see198
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri