Icma.az
close
up
RU
Azərbaycan Tolerantlıq və multikulturalizmin ənənəvi ünvanı KONKRET

Azərbaycan Tolerantlıq və multikulturalizmin ənənəvi ünvanı KONKRET

Konkret.az saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

İnsanların təhlükəsizlik və əmin-amanlıq şəraitində yaşaması hər zaman prioritet məsələ hesab olunub. Bu, təsadüfi deyil, çünki bəşəriyyət üçün ən dəyərli olan insandır və insan həyatıdır. Məhz bu təhlükəsizlik və əmin-amanlığın təmin olunması ilk növbədə müxtəlif millət və dinlərə mənsub insanların qarşılıqlı anlayış və hörmət şəraitində yaşamasından asılıdır. Bu isə öz növbəsində fərqli mədəniyyətlərin dialoqu ilə birbaşa bağlıdır.

Azərbaycan elə bir coğrafiyada yerləşir ki, burada lap qədim zamanlardan müxtəlif mədəniyyətlərə və dini inanclara mənsub insanların yaşaması təəccüb doğurmur. Çünki ölkəmiz fərqli din və mədəniyyətlərin kəsişdiyi məkanda yerləşir. Amma daha əhəmiyyətlisi ondan ibarətdir ki, bu fərqli inanclara, mədəniyyətlərə və etnik kimliklərə malik insanlar Azərbaycanın ərazisində əsrlər boyu dinc, təhlükəsiz, dostluq və əmin-amanlıq şəraitində yaşayıblar. Tarixi mənbələr və xronoloji faktlar göstərir ki, bu, Azərbaycanın tarixən tolerant və multikultural dəyərlərə sadiq bir dövlət olduğunu sübut edir.

Dünyanın müxtəlif bölgələrində olduğu kimi, Azərbaycanda da insanlar fərqli dini inanclara malik olublar. Müxtəlif xalqlar və hətta kiçik etnoslar belə öz dini dünyagörüşləri ilə fərqləniblər. Buna baxmayaraq, bir toplumun digərinin inancına hörmətsizlik etməsi yolverilməz sayılıb və bu cür hallara yol verilməyib. Bu gün də həmin tolerantlıq və multikulturalizm ənənələri ölkəmizin milli dəyərləri kimi qorunmaqdadır. Əhalisinin böyük əksəriyyəti müsəlman olan Azərbaycan vətəndaşları yaxşı bilirlər ki, heç bir səmavi din, heç bir ilahi kitab başqasının inancına hörmətsizliyi qəbul etmir. Əksinə, bütün səmavi kitablar, xüsusən Qurani-Kərim sülhü, anlaşmanı və əmin-amanlığı tövsiyə edir. Həm milli tolerantlıq ənənələrimiz, həm də islam əxlaqı yalnızca dözümlülük və hörmət aşılayır.

Müxtəlif etnosların, dinlərin və mədəniyyətlərin nümayəndələrinin tarixən dostluq və qardaşlıq şəraitində birgə yaşadığı Azərbaycan bu mənada nümunəvi tolerant ölkə sayılır. Tarix boyu ölkəmizdə milli mənsubiyyətinə, dilinə, dininə və adət-ənənələrinə görə heç kim ayrı-seçkiliyə məruz qalmayıb. Əksinə, müxtəliflik burada zənginlik kimi qəbul olunub, insanlara humanistcəsinə yanaşılıb. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycanın ərazisində tarix boyu bütpərəstlik, zərdüştlük, yəhudilik, xristianlıq və digər inanclar yayılıb və bu fərqlilik heç vaxt qarşıdurma yaratmayıb. Ölkəmizdə milli və dini zəmində heç zaman diskriminasiya halları baş verməyib, bu fakt Azərbaycanın tolerantlıq modelinin canlı sübutudur.

Dini və milli tolerantlıq, millətlərarası münasibətlərin inkişaf etdirilməsi mövzusunda KONKRET.az-a açıqlama verən ilahiyyatçı Ağa Hacıbəyli bildirib ki, İslam dini göndərildiyi gündən etibarən müxtəlif xalqları və mədəniyyətləri birləşdirən səmavi dəyərlər sistemi formalaşdırıb.

Onun sözlərinə görə, bu yanaşmanın əsasını Peyğəmbərimizin (s) Mədinəyə hicrət etdikdən sonra qurduğu İslam cəmiyyətindəki yazılı sənəd təşkil edir:
“Bu sənəd insanlığın ortaq dəyərlərini ortaya qoyur. Qurani-Kərimin “Hucurat” surəsinin 13-cü ayəsində buyurulur: ‘Ey insanlar! Biz sizi bir-birinizlə tanış olasınız deyə müxtəlif xalqlara və qəbilələrə ayırdıq.’ Bu ayə göstərir ki, fərqlilik Allahın hikmətidir və bu yanaşma tolerantlığın əsasını təşkil edir”.

Ağa Hacıbəyli vurğulayıb ki, Azərbaycan da müxtəlif xalqların azərbaycançılıq ideyası ətrafında bir arada yaşadığı nümunəvi ölkələrdəndir:

“Qurani-Kərimin ‘Bəqərə’ surəsində ‘Dində məcburiyyət yoxdur’ buyurulması bu məsələyə münasibətin əsasıdır. Heç bir xalqın inancına və baxışlarına təhqiramiz yanaşmaq olmaz. Buddist də olsa, biz onları təhqir etmirik. Bu, insanlıq borcudur”.

İlahiyyatçı əlavə edib ki, tolerantlıq anlayışı bizə gəlmə bir kəlmədir, onun qarşılığı isə “dözümlülük” və “xoşgörü”dür:
“Amma bu xoşgörü küfrə qarşı xoşgörü deyil. İslamın da bir sərhədi var. İslam dini sülhün tərəfdarıdır. İslamda ‘cihad’ adam öldürmək yox, insanları haramlardan çəkindirmək və doğru yola yönəltmək üçün səy göstərməkdir”.

Aynurə İsmayıl,
KONKRET.az

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:216
embedMənbə:https://konkret.az
archiveBu xəbər 21 İyul 2025 18:28 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see370

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see241

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see238

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see236

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see230

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see230

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see226

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see224

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see224

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see223

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see220

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see215

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see210

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see210

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see208

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see208

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see208

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see208

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see205

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see202
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri