Bakıda evləri Dövlət Komitəsi bahalaşdırır?

Abşeron rayonu, Məhəmmədi qəsəbəsi, Mehdi Hüseynzadə küçəsində vətəndaşlar tərəfindən heç bir dövlət qurumu tərəfindən qeydiyyata alınmayan, qanunsuz şəkildə quraşdırılmış qaz sayğacları aşkarlanıb.

“Azəriqaz” İstahsalat Birliyinin Sumqayıt Qaz İstismar Sahəsi tərəfindən əraziyə baxış keçirilib və müəyyən olunub ki, qeyd olunan sayğaclar heç bir rəsmi sənədlə təsdiqlənməyib və qanunsuz şəkildə istifadə olunub. Aparılmış araşdırma nəticəsində həmin qaz sayğacları demontaj edilərək çıxarılıb və aidiyyəti üzrə anbarda mühafizəyə təhvil verilib.

Qeyd edək ki, ölkədə sənədsiz evlərə kommunikasiya xətlərinin çəkilməsi ilə bağlı qanun  dəyişəndən sonra sənədsiz evlərə sayğaclar, xüsusilə də qaz sayğacları qoyulmur. Kommunikasiya xətlərinin olmaması isə ev tikintisini xeyli azaldıb, torpaq satışı demək olar ki, sıfıra enib. "Kupca"sız ev və torpağın müştəri sayı azalıb. Bu proses həm evləri bahalaşdırıb, həm ucuzlaşdırıb. Sənədsiz, sayğacsız evlərin qiyməti çox düşüb, hətta 30-40 minə qədər ucuzlaşıb. "Kupca"lı evlər isə dəhşətli dərəcədə qalxıb.

Maraqlıdır, heç bir qeydiyyata alınmayan qaz sayğacları sənədsiz evlərə necə quraşdılır və "kupça"lı evlər bahalaşmaqda davam edəcəkmi?

Məsələ ilə bağlı daşınmaz əmlak məsələləri üzrə ekspert Elnur Azadov "Cebheinfo.az"a bildirib ki,  sayğacların kim tərəfindən, hansı formada ərsəyə gəlməsi yalnız həmin dövlət qurumuna bağlıdır: 

"Çox güman ki, o sayğacların qanunsuz şəkildə quraşdırılması və qeydiyyata alınması o qurumla əlaqədardır. İstehlakçı özü üçün qanunsuz bir sayğac quraşdıra bilər, kütləvi şəkildə bu mümkün deyil. Əgər kütləvi şəkildə bu tətbiq edilirsə, demək ki, müəyyən “işbaz”ların vasitəsilə bu reallaşa bilər"."Kupça"sız evlərə gəldikdə, ekspert deyib ki, ötən il oktyabr ayının 1-dən torpağın, əmlakın çıxarışı olmayan evlərə kommunikasiya xətlərinin çəkilməsinə qanunla qadağa qoyulub:

"Bu da bazarda artıq müəyyən qədər öz əksini göstərib. Gələcəkdə 500-600 min evlərə veriləcək amnistiyaya gəldikdə, bu çox qəliz prosesdir.
Bu yaxın 1-2 il ərzində baş tutmayacaq. Çünki normativ qanunlarda müəyyən dəyişikliklər aparılmalıdır. Ən böyük problem odur ki, heç bir sənədi olmayan əmlakın sənədləşməsi necə gedəcək. Əgər hər hansı, bələdiyyə, sərəncam və ya digər əsaslandırıcı sənədi varsa, bu istiqamətdə ciddi problem olmayacaq. Ümumiyyətlə, heç bir sənədi olmayan əmlakların leqallaşması üçün qanunda heç bir əsas yoxdur. Bu baxımdan, qanunda bir çox dəyişiklik olmalıdır. Bütün əmlaklar son 100 illikdə ərsəyə gəlib. 

Sovet dövründə, bu rejim dağılanda, bələdiyyələr yarandıqda və ondan sonrakı dövrlərdə də olub. Bu gün şəhəri birmənalı olaraq inşaat şirkətləri tikir. Hökumət yalnız dövlətə aid binaları tikir və onların da sayı çox deyil. Tikinti şirkətlərinə də son 5-6 ildir demək olar ki, sərəncam verilmir. 
Tikinti şirkətləri arasında rəqabət yoxdur və yaxın 6 ay ərzində də gözlənilmir. Arxitektura Komitəsinin bu cür yanaşması daşınmaz əmlakın 50 faiz bahalaşmasına gətirib çıxarır. Əvvəllər ipoteka üçün 250 milyard manat ayrılırdısa, indi 500 milyarda gəlib çıxıb.

Dövlətin buna nə qədər artıq məsrəfi yol verir. Dövlət qurumlarının öz aralarında düzgün koordinasiyalı olmaması, bəzi hallarda lazımsız müdaxilələr ona gətirib çıxarır ki, həm vətəndaşlar, həm də iş adamları bundan  əziyyət çəkir, eləcə də hökumət artıq xərc çəkir.Bəzi iqtisadçılar, məmurlar belə çıxış edirlər ki, daşınmaz əmlak bahalaşmalıdır. Xeyr, heç də bahalşmamalıdır. Daşınmaz əmlak hamıya əlçatan olmalıdır.

"Ağ şəhər"də bünövrədən başlayıb 1 kvadratmetrin qiyməti 5 minə çatıb. Bu, normal deyil. Sadəcə müsbət tərəf odur ki, riskli binalar var və hökumət bununla bağlı dövlət qurumlarına təzyiq etməyə başlayıb. Bəlkə bunun sayəsində tikinti şirkətləri pilot layihələrə başlayalar".

Nigar Abdullayeva
"Cebheinfo.az"

Açar sözlər: evlər bahalaşma Dövlət Komitəsi Elnur Azadov