Beyinə təsir edən gözlənilməz faktor üzə çıxıb...

...Uşaqlıqda bacı-qardaşın olmaması böyüklərdə beyin inkişafı və davranışındakı fərqlərlə əlaqələndirilir.

SİA-nın məlumatına görə, bu, Nature Human Behaviour jurnalında genişmiqyaslı araşdırma dərc edən çinli alimlərin gəldiyi nəticədir.

Müəlliflər yaş, cins, sosial-iqtisadi vəziyyət və digər amillərə görə diqqətlə uyğunlaşdırılan 2397 cüt könüllüdən - bacı-qardaşları və yalnız uşaqları olan insanların məlumatlarını təhlil ediblər. Tədqiqata MRT beyin skanları, koqnitiv testlər, psixi sağlamlıq və şəxsiyyət qiymətləndirmələri daxildir.

Məlum olub ki, yalnız ailədə uşaqlarda beynin strukturunda və fəaliyyətində xarakterik dəyişikliklər olur. Onlar lingual sinir liflərinin daha yüksək bütövlüyünə malikdirlər, lakin motor liflərinin bütövlüyü aşağıdır; Serebellumun həcmi daha böyük, beyin yarımkürələri isə daha kiçikdir.

Frontotemporal zonalarda spontan fəaliyyətdə fərqlər də aşkar edilmişdir.

Maraqlıdır ki, belə uşaqlar yaddaş, diqqət və nitq qavrayışı testlərində daha yüksək nəticələr göstəriblər. Onların məktəb illərində daha çox akademik uğur nümayiş etdirmə ehtimalı daha çox idi, bu, çox güman ki, daha çox valideyn diqqəti, daha sakit ev mühiti və dərslərinə diqqəti cəmləmək üçün daha yaxşı şərait hesabına idi.

Məşhur stereotipin əksinə olaraq, elm adamları qardaşsız böyüyən böyüklərin problemli davranışlara meylli olmadığını da aşkar ediblər.

Əksinə, onlar daha yaxşı bilişsel performans və daha sabit psixi sağlamlıq nümayiş etdirdilər. Bununla belə, beyin və davranışdakı fərqlərin əksəriyyəti, modelləşdirmənin göstərdiyi kimi, ətraf mühitlə - ailənin gəlir səviyyəsi, ana diqqəti və sosial dəstək ilə izah olunur.

Bu o deməkdir ki, bacı-qardaş yoxluğunun təsiri xarici amillər və təhsil proqramları ilə azaldıla bilər.

Nazlı Almuradova