Icma.az
close
up
RU
Boşanmanı uşağa necə izah etmək lazımdır?

Boşanmanı uşağa necə izah etmək lazımdır?

Icma.az, Lent az portalına istinadən məlumat yayır.

Valideynlərin boşanması uşaqlar üçün ciddi emosional sınaq ola bilər. Xüsusilə azyaşlı uşaqlar ailədə baş verən dəyişiklikləri tam anlamadıqları üçün bəzən valideynlərinin ayrılmasında özlərini günahlandırırlar.

Lent.az-ın xarici mediayaistinadən xəbərinə görə, psixoloqlar bildirirlər ki, belə hallarda uşaqlarla düzgün ünsiyyət qurmaq və onların özlərini təhlükəsiz hiss etmələrini təmin etmək olduqca vacibdir.

Valideynlərin boşanması zamanı uşaqlarla aparılan söhbətin məzmunu onların psixoloji vəziyyətinə ciddi təsir göstərə bilər. Təsəvvür edin, beş yaşlı uşaq çantasına iki oyuncaq maşın qoyur.

Birini atasının evində saxlayacaq, digərini isə anasının yanına aparacaq. O, hələ boşanmanın nə demək olduğunu tam anlamasa da, artıq bundan sonra iki ayrı evdə yaşayacağını başa düşür. Belə vəziyyətdə valideynlərin əsas vəzifəsi uşağın özünü günahkar hiss etməsinin qarşısını almaqdır.

Uşaqlar niyə boşanmada özlərini günahlandırırlar?

Mütəxəssislərin fikrincə, müəyyən yaşa qədər uşaqlar ətraflarında baş verən hadisələri özləri ilə əlaqələndirməyə meyilli olurlar. Məsələn, ana kədərlidirsə, uşaq bunun öz davranışına görə baş verdiyini düşünə bilər. Psixologiyada bu düşüncə tərzi bəzən “sehrli düşüncə” adlandırılır və uşağın inkişafının təbii mərhələlərindən biri hesab olunur.

Valideynlər ayrılıq haqqında danışmadıqda və ya hadisələri yarımçıq izah etdikdə uşaq səbəbi özü tapmağa çalışır. Nəticədə boşanmanın onun günahı olduğu qənaətinə gələ bilər. Buna görə də valideynlər uşağa dəfələrlə onun heç bir günahının olmadığını izah etməlidirlər. Xüsusilə “Əgər sən sözə baxsaydın, belə olmazdı” kimi ifadələrdən uzaq durmaq lazımdır. Çünki belə bir cümlə uşağın özünü günahlandırmasına səbəb ola bilər.

Boşanma haqqında ilk söhbət necə aparılmalıdır?

Psixoloqlar uşağa boşanmanı uzun və mürəkkəb izahlarla deyil, qısa və aydın cümlələrlə çatdırmağı tövsiyə edirlər.

İlk söhbət üç əsas hissədən ibarət ola bilər:

Əvvəlcə uşağa vəziyyət izah edilməlidir: “Biz atanla (ananla) ayrı yaşamağa qərar vermişik”.

Daha sonra onun günahkar olmadığı vurğulanmalıdır: “Bu, böyüklərin qərarıdır. Sənin bununla heç bir əlaqən yoxdur və sən heç nədə günahkar deyilsən”.

Nəhayət, uşağa valideyn sevgisinin dəyişməyəcəyi bildirilməlidir: “Biz hər ikimiz sənin valideynin olaraq qalacağıq və səni sevməyə davam edəcəyik”.

Yaşayış yeri, görüş günləri və digər məsələlər haqqında məlumat isə uşağın yaşına və verdiyi suallara uyğun şəkildə izah edilə bilər. Əsas məqsəd uşağın ailədəki yerinin və valideynlərinin ona olan sevgisinin dəyişmədiyini hiss etməsidir.

Boşanmanın bütün səbəblərini uşağa danışmaq lazımdırmı?

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, valideynlər arasındakı münaqişələrin bütün təfərrüatlarını uşağa danışmaq düzgün deyil. Məsələn, “Atan ailəyə vaxt ayırmırdı” və ya “Anan məni başa düşmürdü” kimi ifadələr uşağı valideynlərdən birinin tərəfini tutmağa məcbur edə bilər. Bu isə onun emosional vəziyyətinə mənfi təsir göstərə bilər.

Uşağa sadəcə valideynlərin müəyyən məsələlərdə razılığa gələ bilmədiklərini və buna görə ayrı yaşamaq qərarı verdiklərini bildirmək kifayətdir. Əgər uşaq israrla boşanmanın səbəbini soruşursa, ona yaşına uyğun, dürüst və sadə cavab vermək lazımdır. Məsələn: “Bu, bizim aramızdakı böyüklərə aid məsələdir. Sən bunu həll etməyə borclu deyilsən”.

Uşaq artıq özünü günahkar hiss edirsə, nə etmək lazımdır?

Bəzən uşaqlar valideynlərinin barışması üçün öz davranışlarını dəyişməyə çalışırlar. Onlar daha sakit, daha itaətkar olmağa çalışır və bunun ailəni yenidən birləşdirəcəyinə inanırlar. Belə hallarda valideynlər uşağın hisslərini görməzdən gəlməməlidirlər.

Əvvəlcə onun narahatlığını qəbul etmək lazımdır: “Sən düşünürsən ki, biz sənin üzündən ayrılırıq və bu, səni kədərləndirir”.

Sonra vəziyyət izah edilməlidir: “Amma bu, doğru deyil. Bizim ayrılmağımız səninlə bağlı deyil”.

Mütəxəssislər uşağın gələcəklə bağlı qeyri-müəyyənlik hissini azaltmağı da tövsiyə edirlər. Məsələn, ana və ya ata ilə görüş günlərini göstərən təqvim hazırlamaq uşağın özünü daha rahat hiss etməsinə kömək edə bilər.

Belarusun Qomel şəhərindən olan bir ana bildirib ki, oğlu ilə birlikdə soyuducunun üzərinə təqvim asaraq atası ilə görüşəcəyi günləri qeyd edib. Bir müddət sonra uşaq valideynlərinin yenidən birləşib-birləşməyəcəyini daha az soruşmağa başlayıb.

Uşaq valideynlərindən birinə nifrət etdiyini deyirsə...

Boşanma zamanı uşaqlarda qəzəb, kədər və narazılıq hisslərinin yaranması təbii reaksiyadır. Bəzən uşaq valideynlərindən birini günahlandıraraq onu sevmədiyini və ya ona nifrət etdiyini söyləyə bilər.

Psixoloqlar belə hallarda uşağın hisslərini qadağan etməməyi məsləhət görürlər. Valideyn uşağın qəzəbini qəbul etməli, lakin digər valideynə qarşı ittihamları gücləndirməməlidir. Uşağa həm kədərlənməyin, həm hirslənməyin, həm də hər iki valideyni sevməyin mümkün olduğu izah edilməlidir.

Ən vacib məqam nədir?

Mütəxəssislər bildirirlər ki, boşanma haqqında uşaqlarla söhbət yalnız bir dəfə aparılmamalıdır. Uşaq eyni sualları dəfələrlə verə bilər. Bu, onun deyilənləri anlamaması demək deyil. Bəzən o, sadəcə vəziyyətin dəyişib-dəyişmədiyini yoxlamağa çalışır.

Valideynlər səbirli olmalı, uşağın suallarına sakit və dürüst cavab verməlidirlər. Əsas məsələ uşağın valideynlərinin ayrılmasına görə məsuliyyət daşımadığını və hər iki valideyn tərəfindən sevildiyini bilməsidir.

Uşağın özünü günahlandırması, güclü narahatlığı və ya davranış dəyişiklikləri uzun müddət davam edərsə, uşaq psixoloquna müraciət etmək faydalı ola bilər.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:78
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 19 Noyabr 2026 19:46 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see383

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see360

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see348

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see304

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see288

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see270

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see259

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see258

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see255

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see250

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see236

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see235

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see235

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see228

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see223

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see221

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see203

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see203

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see200

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri