Icma.az
close
up
RU
Boşanmış insanlar üçün depressiya riski daha yüksəkdir Psixoloq

Boşanmış insanlar üçün depressiya riski daha yüksəkdir Psixoloq

Olke.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

"Bu araşdırmanın nəticələri fərqli sosial vəziyyətlərdə olan insanların psixoloji ehtiyaclarının müxtəlif olduğunu göstərir. Düzgün yanaşmalar və sosial dəstək mexanizmləri ilə bu fərqli qrupların depressiyadan qorunması mümkündür". 

Ölkə.az xəbər verir ki, bunu Qaynarinfo-ya açıqlamasında Psixologiya Elmi Tədqiqat İnstitutunun sədri Elnur Rüstəmov evlilərə nisbətən subayların depressiyaya daha çox meylli olduğu ilə bağlı aparılan araşdırmadan danışarkən deyib. 

Psixoloq bildirib ki, əslində araşdırma evliliyin və sosial vəziyyətin depressiya riski üzərindəki təsirinə dair maraqlı faktlar təqdim edir:

"Bu təhlilin özündən də maraqlı təhlillər çıxarmaq olar. Belə ki, araşdırmada evli insanların depressiya riskinin subaylara nisbətən daha aşağı olması, tərəflər arasında qarşılıqlı dəstək, maliyyə sabitliyi və sosial təhlükəsizliyin daha yüksək olması ilə əlaqələndirilir. Evlilik, sosial dəstək şəbəkəsini genişləndirərək, insanların emosional ehtiyaclarını ödəyə və stresli vəziyyətlərdə onlara kömək ola bilər. Sosial dəstəyin yüksək olması isə psixoloji rifah üçün əhəmiyyətli faktordur. Digər tərəfdən subay insanlar üçün depressiya riskinin yüksək olması, bəlkə də sosial təcrid və emosional dəstəyin çatışmazlığı ilə əlaqələndirməlidir. Çünki yalnızlıq insanların emosional yükü təkbaşına daşımasını tələb edir və bu stressin artmasına səbəb ola bilər. Ayrıca tək yaşamaq maliyyə və digər həyat qayğılarını bölüşmək imkanını məhdudlaşdırır, bu isə əlavə stres mənbəyi yaradır".

Psixoloq əlavə edib ki, tədqiqatda diqqəti çəkən digər məqam kişilər və ali təhsilli insanlar arasında depressiya riskinin daha yüksək olmasıdır:

"Nəzərə alaq ki, kişilər çox vaxt emosiyalarını ifadə etməkdə çətinlik çəkir və dəstək axtarmaqda qadınlara nisbətən daha çox maneələrlə üzləşirlər. Bu isə onların depressiv əlamətləri öz içlərində yaşamasına və müalicə almamsına səbəb olur. Ali təhsil eyni zamanda iş yükünün çoxluğu və yüksək karyera gözləntiləri ilə əlaqədar olduğuna görə stressi artıran faktorlardan biri kimi dəyərləndirilir". 
Elnur Rüstəmov qeyd edib ki, tədqiiqat göstərir ki, boşanmış və dul insanlar üçün depressiya riski daha yüksəkdir:

"Boşanma prosesi insanların həyatında emosional, sosial və maliyyə sabitliyini sarsıdan bir haldır. Boşanma və itki depressiv əlamətləri gücləndirə bilər, çünki insanlar bu kimi travmatik təcrübələrlə təkbaşına başa çıxmaq məcburiyyətində qalırlar. Araşdırmada diqqət çəkən başqa bir məqam subay insanların depressiya riski Qərb ölkələrində Şərq ölkələrinə nisbətən daha yüksək olmasıdır. Nəzərə alaq ki, Şərq ölkələrində ailə və geniş qohum əlaqələri güclü olduğundan subay insanlar da bu sosial dəstəyi daha çox hiss edir və təcrid olunma hissi daha az olur. Bu isə onların depressiya riskini aşağı salır. Qərb cəmiyyətlərində isə fərdilik ön planda olduğu üçün subaylıq daha çox təklik və təcridlik hissi yaradır. Bütün araşdırmalarda olduğu kimi bu araşdırmada da nüəyyən məhdudiyyətlət var. Belə ki, araşdırmada məlumatların klinik diaqnozlar əsasında deyil, sorğular əsasında toplandığı vurğulanır. Bu isə məlumatların subyektivliyini artırır, çünki hər kəs depressiyanı eyni dərəcədə qəbul etməyə və ya əlamətləri fərqli şəkildə ifadə edə bilər. Həmçinin, cütlüklərin hamısının heteroseksual olması, qeyri-heteroseksual cütlüklərin psixoloji vəziyyətinə dair məlumat azlığı yaradır. Müasir psixoloji araşdırmalarda müxtəlif cinsi və sosial kimliklərə dair geniş məlumat əldə etmək əhəmiyyətlidir".

Psixoloqun sözlərinə görə, araşdırmadan çıxan nəticə həm də ondan ibarətdir ki, evliliklərin sağlam psixoloji vəziyyət üçün dəstək rolu oynadığını nəzərə alaraq evli şəxslərin bir-birlərinə emosional dəstək göstərmələri təşviq edilməlidir:

"Subay insanların depressiya riskini azaltmaq üçün onları sosial dəstək qrupları ilə əlaqələndirmək faydalı olar. Mədəniyyətlərarası fərqlər araşdırılarkən sosial əlaqələr və dəstək sistemi kimi faktorlara xüsusi diqqət yetirilməlidir. Xüsusən boşanmış və dul insanlara psixoloji dəstək proqramları təşkil etmək, onların depressiya riskini azaltmağa kömək edər". 

Qeyd edək ki, "Nature Human Behaviour" jurnalında dərc olunan yeni araşdırmada deyilir ki, subaylar evlilərə nisbətən depressiyaya daha çox meyllidirlər. Məqalədə qeyd edilir ki, evli olmayan insanların depressiyaya düşmə ehtimalı evlilərə nisbətən 80 faiz daha çox ola bilər. 

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:223
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 07 Noyabr 2024 15:27 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see316

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see307

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see302

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see302

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see299

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see290

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see287

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see281

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see281

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see255

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see254

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see249

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see247

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see246

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see241

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see236

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see234

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see234

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see230

Hesablama Palatasından inflyasiya ilə bağlı proqnoz: Bahalaşma davam edəcək

14 Noyabr 2026 13:59see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri