Brend sevgisinin arxasında hansı psixoloji hallar var? ARAŞDIRMA

İstənilən dövrlərdə brend geyimlər, əşyalar diqqət mərkəzində olub. Maraqlıdır ki, son zamanlar marka həvəskarları  arasında yalnız maddi vəziyyəti buna imkan verən şəxslər deyil, çətinliklə əldə edə bilənlər də yer alır.

Sfera.az bildirir ki, hazırda həm Azərbaycanda, həm də dünyada məşhur olan bir sıra bahalı və lüks brendlər var. Bunlar geyim, aksesuar, avtomobil, texnologiya və kosmetika kimi müxtəlif kateqoriyalara aiddir. Dünyada məşhur və bahalı brendlər arasında “Louis Vuitton” (Lüks çanta, geyim və aksessuarlar),  “Gucci” (Geyim, ayaqqabı və aksesuarlarla məşhurdur),  “Chanel” (Geyim, çanta, ətirlər və kosmetika), “Hermes” (Çanta və aksessuarlar, xüsusilə də “Birkin” çantaları ilə məşhurdur), “Rolex” (Lüks saatlar),  “Tesla” (Elektrikli avtomobillərlə dünyada məşhur brenddir), “Apple” (Yüksək qiymətli elektron cihazlar, xüsusilə də iPhone və MacBook-ları ilə tanınır),  “Cartier” (Zərgərlik və lüks saatlar),  “Rolls-Royce” (Lüks avtomobil markası),  “Balenciaga” (Məşhur lüks moda evi) kimi adlar var. Bu brendlər həm qlobal miqyasda, həm də Azərbaycanda məşhurluğunu qoruyur və yüksək qiymətlərlə satılırlar.

Ümumiyyətlə, insanlar bahalı brendlərə niyə maraq göstərirlər?

Ekspertlərin fikrincə, bunun bir neçə əsas səbəbi var. Bahalı brendlər adətən yüksək sosial statusla əlaqələndirilir. Bildirilir ki, insanlar brend məhsullar aldıqda, özlərini daha uğurlu, sosial çevrələrində daha nüfuzlu hiss edirlər. Bu, prestiji artırmaq və başqalarının diqqətini cəlb etmək üçün bir vasitə ola bilər. Bahalı brendlər adətən yüksək keyfiyyətli materiallardan istifadə edir və uzunömürlü məhsullar təqdim edir. İnsanlar belə brendlərə yatırım etməklə uzun müddətli istifadəni hədəfləyə bilər və bu da onların seçimlərini təsdiqləyir. Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, bahalı və tanınmış brendləri geyinən insanlar özlərini daha güvənli hiss edirlər. Bir çox insan brendlər vasitəsilə öz şəxsiyyətini ifadə etməyə çalışır. Bahalı bir brend məhsulu, fərdin həyat tərzi, zövqü və sosial mövqeyini simvollaşdıra bilər. Bəzən insanlar bahalı brendləri almaqla özlərinə mükafat verməyə və özlərini dəyərli hiss etməyə çalışırlar. Psixoloqlar bildirirlər ki, insanların maddi imkanı çatmasa da, bu, onlarda daxili olaraq məmnuniyyət və xoşbəxtlik yarada bilər.

Lüks geyim həvəsinin arxa planında hansı psixoloji faktlar dayanır?

Brend geyim seçən insanların psixologiyası ilə bağlı mütəxəssislər müxtəlif maraqlı yanaşmalar irəli sürürlər. Bu sahədə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, brend geyimlərə maraq və lüks seçimlər insanların dərin sosial, psixoloji ehtiyacları və şəxsiyyət xüsusiyyətləri ilə əlaqədardır. Psixoloqlar hesab edir ki, insanlar lüks və bahalı brendləri seçməklə sosial statuslarını göstərməyə çalışırlar. Sosial status bir çox insan üçün vacib bir məsələdir və yüksək qiymətli geyimlər onlara başqaları qarşısında daha üstün bir mövqedə olduqlarını nümayiş etdirməyə imkan verir. Lüks geyimlər vasitəsilə insanlar cəmiyyətdə daha çox qəbul olunmaq və hörmət qazanmaq istəyirlər.

Bir çox psixoloji tədqiqatlar göstərir ki, brend geyimlərə olan həddindən artıq maraq narsistik tendensiyalar ilə əlaqəli ola bilər. Narsistlər özləri və başqaları arasında fərqlilik yaratmaq üçün lüks geyimlərə yönəlir. Onlar bu yolla özlərini xüsusi, unikal və digərlərindən üstün hiss etməyə çalışırlar. Mütəxəssislərin fikrincə, bəzi brendlər müəyyən bir həyat tərzinin və ya dəyərin simvolu kimi qəbul edilir. Məsələn, “Chanel” zərifliyi və klassikliyi simvollaşdırırsa, “Balenciaga” daha müasir və avanqard bir tərzi təmsil edir. Beləliklə, brend geyim seçimi sadəcə dəb və ya status simvolu deyil, daha dərin psixoloji və sosial ehtiyaclarla bağlıdır. Məsələn, özünüifadə, status axtarışı, sosial təzyiq və daxili boşluqların doldurulması yer alır.

Günay