Fərid Rzazadə Azərbaycan cüdosunda yeni səhifə açdı in İCMALI

Fərid Rzazadənin Ekvadorun Quayakil şəhərində keçirilən yeniyetmələr arasında cüdo üzrə dünya çempionatında qazandığı qızıl medal Azərbaycan cüdosu üçün tarixi əhəmiyyət daşıyır. 50 kq çəki dərəcəsində qalib gələn idmançı ölkə tarixində bu yaş qrupunda dünya çempionu olan ən gənc azərbaycanlı olub.

İdman.Biz xəbər verir ki, Rzazadə 29 sentyabr 2011-ci ildə anadan olub. Beləliklə, 20 avqust 2026-cı ildə dünya çempionu titulunu qazandığı gün onun cəmi 14 yaşı, 10 ayı və 22 günü olub. Fərid 15 yaşını yalnız sentyabrın 29-da - Ekvadordakı tarixi qələbəsindən 40 gün sonra qeyd edəcək.

Azərbaycanda daha əvvəl bu yaşda cüdoçular arasında dünya çempionatının qalibi adını qazanan idmançısı olmayıb.

Yeniyetmələr arasında dünya çempionatında ilk “qızıl” medalı Natiq Qurbanlı qazanıb. O, 2013-cü ildə Mayamidə 50 kq çəki dərəcəsində 16 yaşında qalib gəlib. Həmin vaxt Avropa Cüdo İttifaqı Qurbanlının istənilən yaş kateqoriyasında cüdo üzrə dünya çempionatında qızıl medal qazanan ilk azərbaycanlı olduğunu qeyd etmişdi.

Növbəti qızıl medal üçün 10 il gözləmək lazım gəlib. 2023-cü ildə Zaqrebdə keçirilən kadetlər arasında dünya çempionatında Azərbaycanı təmsil edən iki cüdoçu eyni anda dünya çempionu olub. Nihad Məmişov 16 yaşında 50 kq çəki dərəcəsində qalib gəlib, 17 yaşlı Xədicə Qadaşova isə 52 kq çəki dərəcəsində birinci yeri tutub. Qadaşova üçün bu qələbə Azərbaycanın cüdo üzrə dünya çempionatlarında qadınlar arasında qazandığı ilk qızıl medal olub.

Bir il sonra Məmişov yenidən fəxri kürsünün ən yüksək pilləsinə qalxıb, bu dəfə 55 kq çəki dərəcəsində. O, ikinci kadet dünya çempionu titulunu 17 yaşında qazanıb. Həmin il Limada keçirilən dünya çempionatında 73 kq çəki dərəcəsində 17 yaşlı Cəsur İbadlı da qalib olub.

Beləliklə, Rzazadə yeniyetmələr arasında dünya çempionu olan beşinci azərbaycanlı cüdoçu olub. Ümumilikdə isə Azərbaycan təmsilçilərinin bu yarışlarda artıq altı fərdi qızıl medalı var. Buna səbəb Məmişovun turnirdə iki dəfə qalib gəlməsidir.

Rzazadənin dünya tituluna gedən yolu nə qədər qısa müddətdə qət etməsi xüsusilə diqqət çəkir. O, hələ 2025-ci ilin aprelində U15 yaş qrupunda çıxış edib və Serbiyada keçirilən Ümumdünya Məktəb Gimnaziadasında 42 kq çəki dərəcəsində qalib olub. Artıq iyul ayında Fərid Bakıda keçirilən “U15 European Hopes Cup” yarışında 46 kq çəki dərəcəsində birinci yeri tutub. Təxminən 16 ay ərzində o, U15 səviyyəsində 42 kq çəki dərəcəsində qazandığı beynəlxalq qızıl medaldan kadetlər arasında dünya çempionu tituluna və 50 kq çəki dərəcəsinə qədər yüksəlib.

Rzazadənin kadetlər arasında beynəlxalq səviyyədə ilk tam mövsümü də sürətlə inkişaf edir. O, 2026-cı ilin aprelində Gəncədə keçirilən Avropa Kubokunda gümüş medal qazanıb, may ayında Tbilisidəki Avropa Kubokunun mərhələsində qalib gəlib, iyunda isə Qran-Kanariyada keçirilən Avropa çempionatında finala yüksəlib. Həmin görüşdə o, həmyerlisi Nihad Ağayevə uduzub. Növbəti böyük dayanacaq isə artıq dünya çempionatı və onun hələ çox qısa karyerasındakı əsas titul olub.

Üstəlik, Rzazadə Quayakildə qızıl medala daha əvvəl məğlub olduğu rəqiblərlə qarşılaşmalarda sahib olub.

Apreldə Gəncədə keçirilən Avropa Kubokunun finalında Fərid qazaxıstanlı Bekarıs Kudaibergenə uduzub. Dörd ay sonra dünya çempionatında Azərbaycan cüdoçusu həlledici görüşə gedən yolda rəqibinə qalib gələrək revanş alıb. Kudaibergen sonda dünya çempionatının bürünc medalçısı olub.

Rzazadəni yarımfinalda isə daha ciddi sınaq gözləyirdi. Onun rəqibi dünya kadetlər reytinqinin lideri, 2025-ci il dünya çempionatının gümüş medalçısı braziliyalı Artur Bonato olub. Azərbaycan cüdoçusu dünya reytinqinin bir nömrəsini məğlub edərək finala yüksəlib.

Fərid üçün ən vacib qarşılaşma isə qazaxıstanlı Adiljan Nurbekenlə görüş olub. Rzazadə dünya çempionatına qədər onunla iki dəfə qarşılaşıb və hər iki görüşdə məğlub olub. Ekvadordakı final da asan keçməyib və “golden score”a qədər uzanıb. Məhz burada azərbaycanlı cüdoçu həlledici fəndi uğurla yerinə yetirib və prinsipial rəqibinə ilk dəfə qalib gəlib.

Finaldan sonra Rzazadə Beynəlxalq Cüdo Federasiyasının (IJF) mətbuat xidmətinə açıqlamasında üç il ərzində dünya çempionu olmağı arzuladığını bildirib. Onun arzusu 15 yaşı tamam olmamış gerçəkləşib.

Beləliklə, Rzazadənin kadetlər arasında ilk mövsümü artıq Avropa çempionatının gümüş medalı və dünya çempionatının qızıl medalı ilə əlamətdar olub. Fəridin yaşı isə onun bu nailiyyətini Azərbaycan cüdosu tarixində unikal edir.

Teymur Tuşiyev