Gec ata olanlarla bağlı BÖYÜK PROBLEM

Kişilər yaşlandıqca spermada yalnız təsadüfi mutasiyalar deyil, həm də hüceyrələrin bölünməsinə və yaşamasına kömək edən mutasiyalar toplanır. Bu dəyişikliklər nəsildə irsi xəstəliklər riskini artırsa belə.

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Nature” jurnalında dərc olunub.

Beynəlxalq tədqiqatçılar qrupu yüksək dəqiqlikli NanoSeq ardıcıllıq metodundan istifadə edərək 22-84 yaş arası 75 kişidə sperma üzərində hərtərəfli molekulyar analiz aparıb. Məqsəd yaşlanma ilə kişi cinsiyyət xəttində müxtəlif növ mutasiyaların necə davrandığını və bu proseslərin nəzəri modellərin proqnozlarına necə uyğun gəldiyini müəyyən etmək idi.

Məlum olub ki, neytral mutasiyaların tezliyi xətti və proqnozlaşdırıla bilən şəkildə artır. Lakin zərərli mutasiyalar daha kəskin artım göstərir. Təxminən 30 yaşlarında kişilərdə spermanın təxminən 2%-i potensial patogen dəyişikliklər daşıyırsa, 70 yaşa qədər bu nisbət 4,5%-ə qədər artır.

Tədqiqatçılar bu fenomeni sözdə sürücü mutasiyaları - bölünmə və yaşama prosesində hüceyrələrə üstünlük verən genetik dəyişikliklərlə əlaqələndirirlər. Bu mutasiyalar spermanın özü üçün faydalı ola bilsə də, onların təxminən üçdə ikisi inkişaf pozğunluqları və bir sıra xəstəliklərə meylliliklə əlaqələndirilir.

Müəlliflər vurğulayırlar ki, genetik riskləri qiymətləndirərkən kişi cinsiyyətindəki bu "selektiv paradoks" nəzərə alınmalıdır. Onlar inkişaf etmiş ölkələrdəki əhalinin bu fakta xüsusi diqqət yetirməsini tövsiyə edirlər, çünki bu cür əhali qruplarında atalıq yaşının artması müşahidə olunur.

Xəzər

“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin