Gəncədəki dəhşətli hadisənin kökündə nə dayanır? Açıqlama

Gəncədə zibil poliqonunda körpə meyitinin tapılması cəmiyyətdə narahatlıq yaradıb. Hadisə bir tərəfdən körpənin ölümünün səbəbləri və buna görə məsuliyyət məsələsini, digər tərəfdən isə anaların hansı hallarda övladından imtina etməyə məcbur qalması və ya belə ağır addım atması problemini gündəmə gətirir.
Ailə daxilində problemlər, maddi çətinliklər, arzuolunmaz hamiləlik, qadının tək qalması, sosial dəstəyin olmaması, cəmiyyət və ailə təzyiqi kimi amillər bəzi hallarda uşağın taleyi ilə bağlı ağır qərarların verilməsinə səbəb ola bilər. Lakin konkret hadisənin hansı səbəbdən baş verdiyini yalnız aparılan araşdırmanın nəticələri müəyyən edə bilər.
Sosioloq Mətanət Məmmədova Demokrat.az-a açıqlamasında bildirib ki, bəzi anaların körpələrindən imtina etməsinə təsir edən səbəbləri ayrı-ayrılıqda nəzərdən keçirmək daha doğru olar.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda ananın öz övladından imtina etməsi nadir hallarda rast gəlinən haldır:
“Azərbaycan cəmiyyətində ailə və övlad anlayışları xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Buna görə də konkret halları ümumi sosial davranış kimi qiymətləndirmək düzgün olmazdı. Belə hadisələr nadir xarakter daşıyır və hər bir konkret vəziyyətin öz səbəbləri ola bilər.
Bəzi hallarda arzuolunmaz hamiləlik, ailə münasibətlərindəki problemlər, sosial və maddi çətinliklər, qadının tək qalması, uşağın dünyaya gəlməsinin onun şəxsi həyatına və gələcək planlarına maneə yaradacağını düşünməsi kimi amillər rol oynaya bilər. Lakin konkret hadisənin səbəbləri yalnız araşdırma nəticəsində müəyyən edilə bilər.
Normal ailə münasibətləri və sosial dəstək mühitində uşağın dünyaya gəlməsi ailə üçün mühüm hadisədir. Buna görə də uşağın dünyaya gəldikdən sonra atılması və ya ondan imtina edilməsi adi hal kimi qiymətləndirilə bilməz.
Belə halların qarşısının alınması üçün yalnız ictimai qınaq kifayət deyil. Eyni zamanda qadınların hamiləlik dövründə psixoloji və sosial dəstəklə təmin olunması, çətin vəziyyətdə olan ailələrə yardım göstərilməsi və uşağa qulluq imkanlarının artırılması da vacibdir.
Hər bir qadın hamiləlik dövründə qarşılaşdığı problemlərlə bağlı müvafiq tibbi, psixoloji və sosial xidmətlərə müraciət etmək imkanına malik olmalıdır. Əgər qadın uşağı böyütmək imkanının olmadığını düşünürsə, uşağın təhlükəsizliyini təmin edən qanuni və sosial mexanizmlərdən istifadə edilməlidir.
Uşağın dünyaya gətirilməsi ilə bağlı qərar və sonrakı məsuliyyət ciddi məsələdir. Buna görə də belə halların qarşısının alınmasında əsas məqsəd həm uşağın hüquqlarının qorunması, həm də çətin vəziyyətdə olan qadınlara vaxtında dəstək göstərilməsidir.
Bioloji doğuşun özü valideynlik məsuliyyətinin bütün mahiyyətini əhatə etmir. Valideynlik həm də uşağın təhlükəsizliyi, qayğısı və hüquqlarının təmin olunmasını nəzərdə tutur. Buna görə də uşağın doğulduqdan sonra tərk edilməsi kimi hallara həm sosial, həm də hüquqi baxımdan kompleks yanaşmaq lazımdır”, - deyə sosioloq fikrini tamamlayıb.
Nuray Paşşanlı