Gündə cəmi 30 dəqiqə hərəkət:

Gün ərzində uzun müddət oturmaq müasir həyat tərzinin ən geniş yayılmış problemlərindən birinə çevrilib. İş, nəqliyyat, televizor və telefon qarşısında keçirilən saatlar fiziki aktivliyi azaldır. Halbuki sağlam qalmaq üçün mütləq idman zalına getmək və ağır məşqlər etmək lazım deyil. Sadə gəzinti və gündəlik hərəkət belə orqanizm üçün ciddi fayda verə bilər.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) məlumatına görə, 2022-ci ildə dünyada böyüklərin təxminən 31 faizi, yəni 1,8 milyard insan tövsiyə olunan fiziki aktivlik səviyyəsinə çatmayıb. Təşkilat xəbərdarlıq edir ki, bu tendensiya davam edərsə, 2030-cu ildə fiziki aktiv olmayan böyüklərin payı 35 faizə yüksələ bilər.

Həftədə 150 dəqiqə kifayətdir

ÜST 18–64 yaşlı böyüklərə həftə ərzində ən azı 150–300 dəqiqə orta intensivlikli fiziki aktivlik tövsiyə edir. Alternativ olaraq 75–150 dəqiqə yüksək intensivlikli hərəkət də mümkündür. Bundan əlavə, əsas əzələ qruplarını işlədən güc məşqlərinin həftədə ən azı iki gün aparılması məsləhət görülür.

Bu, gündə orta hesabla 20–40 dəqiqə hərəkət deməkdir. Məsələn, sürətli gəzinti, velosiped sürmək, üzgüçülük və hətta müəyyən ev işləri fiziki aktivlik hesab olunur.

Ürək üçün faydalıdır

Fiziki aktivlik ürək-damar xəstəlikləri, insult, yüksək təzyiq və 2-ci tip diabet riskinin azalması ilə əlaqələndirilir. Hərəkət həmçinin sağlam bədən çəkisinin qorunmasına və ürək-tənəffüs sisteminin güclənməsinə kömək edir.

ÜST-nin məlumatına əsasən, kifayət qədər aktiv olmayan insanların ölüm riski kifayət qədər hərəkət edənlərlə müqayisədə 20–30 faiz yüksəkdir.

Beyin və psixoloji vəziyyət də təsirlənir

Fiziki aktivliyin faydası yalnız əzələlərlə məhdudlaşmır. Mütəmadi hərəkət depressiya və narahatlıq əlamətlərinin azalmasına, beyin sağlamlığının və yuxu keyfiyyətinin yaxşılaşmasına kömək edə bilər.

Əsas məsələ hərəkəti gündəlik həyatın bir hissəsinə çevirməkdir. Lift əvəzinə pilləkəndən istifadə etmək, qısa məsafələri piyada getmək, gün ərzində uzun müddət oturmağa fasilələr vermək belə ümumi aktivliyi artıra bilər.

Ən böyük səhv – “vaxtım yoxdur” deməkdir

Fiziki aktivliyin faydasını görmək üçün bütün günü idmana həsr etmək lazım deyil. 30 dəqiqəlik gəzintini gün ərzində 10 dəqiqəlik üç hissəyə bölmək də mümkündür.

ÜST xüsusilə vurğulayır ki, hər hansı fiziki aktivlik heç olmamasından daha yaxşıdır. Buna görə sağlam həyat tərzinə keçidin ən real yolu böyük dəyişikliklərdən yox, kiçik, lakin davamlı vərdişlərdən başlayır.

Qeyd: Xroniki xəstəliyi olan və ya uzun müddət fiziki aktivlik etməyən şəxslər intensiv məşqlərə başlamazdan əvvəl həkimlə məsləhətləşməlidirlər.

AzPost.az