İkitərəfli münasibətlər daha sürətlə inkişaf edəcəkdir

İsgəndər Qurbanov,

YAP Qazax rayon təşkilatının partiya veteranı

Zəngin tarixə malik olan Azərbaycan  və Makedoniya xalqları  oxşar keçmişə, bənzər talelərə malikdirlər. Hər iki xalq  mürəkkəb tarixi yol keçmiş, bəşəriyyətə görkəmli şəxsiyyətlər bəxş etmişdir. Makedoniyalılar da azərbaycanlılar kimi 1990-ci illərdə müstəqillik qazandılar. Yuqoslaviya və SSRİ-nin dağılması nəticəsində Şimali Makedoniya ilə Azərbaycan müstəqil dövlət oldular. Bu gün Avropada Azərbaycanla ən yaxşı münasibətləri, güclü əlaqələri olan dövlətlər məhz Balkan yarımadasında yerləşir. Ölkələrimiz arasında güclü iqtisadi əməkdaşlıq digər sahələr üzrə də əlaqələrimizin inkişafına geniş imkanlar yaradır. Qeyd etmək lazımdır ki, Şimali Makedoniya Bakıda keçirilən COP29 sammitində ən fəal iştirak edən ölkələrdən biri oldu.

Bu ilin 11 mart tarixi Şimali Makedoniya Respublikasının Prezidenti Qordana Silyanovska - Davkovanın Azərbaycana səfəri və iki ölkə başçısının mətbuata verdikləri bəyanatlarla yaddaqalan oldu. Möhtərəm Prezidentimiz cənab İlham Əliyev çıxışı zamanı bildirdi ki, biz ikitərəfli münasibətlərimizin inkişafı üçün fəal iş aparırıq. Şadam ki, ölkələrimiz arasında siyasi dialoq dinamik xarakter alır. Bizim xanım Prezidentlə ikinci görüşümüz qısa müddət ərzində bunun əyani sübutudur. Siyasi əlaqələrimizin inkişafı üçün əlavə tədbirlər görülməlidir, müvafiq dövlət qurumları təbii olaraq sıx təmasda olmalıdırlar. Eyni zamanda, iqtisadi sahədə, sərmayə qoyuluşu sahəsində imkanlar araşdırılmalıdır. Əfsuslar olsun ki, bu günə qədər ticari-iqtisadi sahədə o qədər böyük nəticələr əldə edilməyib. Ancaq ümid edirəm ki, Sizin rəsmi səfərinizdən və nümayəndə heyətlərinin təmaslarından sonra biz bu boşluğu da dolduracağıq.

Ölkə rəhbəri qeyd etdi ki, xalqlarımızın humanitar sahədə əməkdaşlığına da böyük ehtiyac var. Mən xatırlayıram ki, keçən səfəriniz çərçivəsində Siz Azərbaycanın mədəni həyatı ilə də tanış olmusunuz və bilirəm, sabahkı proqramınızda da buna oxşar tədbirlər var. Biz bunu çox müsbət qarşılayırıq, bunu alqışlayırıq. Şadam ki, Siz, eyni zamanda, XII Qlobal Bakı Forumunda iştirak edəcəksiniz. Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzi tərəfindən təşkil olunan bu Forum dünya miqyasında layiqli yerini tuta bilib. Əlbəttə ki, Sizin dəyərli fikirləriniz, tövsiyələriniz hamı üçün maraqlı olacaq. Siz bizim tələbələrimizlə də görüşəcəksiniz. Buna görə də Sizə təşəkkürümü bildirirəm. Sizin siyasi və dövlət xadimi kimi çox böyük təcrübəniz var. Siz beynəlxalq təşkilatlarda yüksək vəzifələrdə çalışmısınız, eyni zamanda, ölkənizdə müxtəlif mərhələlərdən keçərək ən yüksək vəzifəyə layiq görülmüsünüz. Ona görə Sizin dəyərli fikirləriniz hamımız üçün çox maraqlı ola bilər.

Azərbaycan Respublikası ilə Şimali Makedoniya Respublikası arasında ikitərəfli münasibətlərə gəlincə 25 iyun 1995-ci il tarixində Şimali Makedoniya Azərbaycan Respublikasının müstəqilliyini tanımışdır. İki ölkə arasında diplomatik münasibətlər 28 iyun 1995-ci ildə qurulmuşdur. 2023-cü ildə Azərbaycan Respublikasının Serbiyadakı səfiri Kamil Xasiyev, eyni zamanda Şimali Makedoniyaya təyin olunmuşdur. Hazırda Şimali Makedoniyanın Azərbaycanda akkreditə olunmuş səfirliyi fəaliyyət göstərir. Azərbaycan Şimali Makedoniya ilə münasibətlərin inkişafına əhəmiyyət verir və iki ölkə arasında əməkdaşlıq siyasi, iqtisadi və humanitar sahələri əhatə edir.

Dövlət başçılarının qarşılıqlı səfərləri barədə qeyd etmək lazımdır ki, Şimali Makedoniya Respublikasının Prezidenti Qeorqe İvanov  2015, 2016, 2017 və 2018-ci illərdə Azərbaycana işgüzar səfər etmişdir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev COP29 konfransı çərçivəsində noyabrın 14-də Şimali Makedoniya Respublikasının Prezidenti xanım Qordana Silyanovska-Davkova ilə görüşmüşdür.

Azərbaycanın xarici işlər naziri Elmar Məmmədyarov 28-29 iyun   2007-ci il tarixində Skopyeyə, Şimali Makedoniyanın xarici işlər naziri Buyar Osmani 12 aprel 2023-cü il tarixində Bakıya işgüzar səfər etmişdir. Milli Məclisdə  Azərbaycan-Şimali Makedoniya parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupu mövcuddur. Şimali Makedoniya Məclisində müvafiq parlamentlərarası dostluq qrupunun 8 üzvü vardır.

Müqavilə-hüquq bazasına gəlincə iki ölkə arasında 5 sənəd imzalanmışdır.

İqtisadi sahədə əməkdaşlığa gəlincə 01 yanvar 2024-cü il tarixinə Azərbaycan Respublikasında 5 Şimali Makedoniya investisiyalı kommersiya qurumu qeydiyyatdadır, onlardan 3-nün fəaliyyəti aktivdir.Sərmayələrin təşviqi və qarşılıqlı qorunması haqqında saziş         19 aprel 2013-cü il tarixində imzalanmışdır və hazırda qüvvədədir.

Şimali Makedoniya Prezidenti Qordana Silyonovska-Davkovanın Azərbaycana  rəsmi səfəri  onu söyləməyə əsas verir ki,yaxın zamanlarda ölkələrimiz arasında ikitərəfli münasibətlər daha sürətlə  inkişaf edəcəkdir.