Icma.az
close
up
RU
İnsanların səbri azalıb, internet çağırışları psixologiyanı dəyişir EKSPERT

İnsanların səbri azalıb, internet çağırışları psixologiyanı dəyişir EKSPERT

Icma.az bildirir, Sherg.az portalına istinadən.

Sosial şəbəkələr ailədaxili zorakılığı artıran əsas faktora çevrilib

Ailədaxili zorakılıq və partnyor münasibətlərində baş verən cinayətlər qadın təhlükəsizliyi ilə bağlı beynəlxalq narahatlığı daha da artırır. BMT-nin açıqladığı son statistika isə problemin miqyasını bir daha ortaya qoyub.

BMT-nin Məskunlaşma Proqramının icraçı direktoru Anaklaudia Rossbax Bakıda keçirilən Ümumdünya Şəhərsalma Forumunu (WUF13) çərçivəsində təşkil olunan tədbirdəki çıxışında bildirib ki, 2024-cü ildə dünyada qadın və qız qətllərinin 60 faizi partnyorlar və ya ailə üzvləri tərəfindən törədilib: “Bu, son dərəcə ciddi göstəricidir. Risk xüsusilə böhran dövrlərində daha da artır. Biz bunu pandemiya zamanı açıq şəkildə gördük. Gender həssas siyasətlər mövcud olsa da, onlar çox vaxt ən həssas qadın qruplarına çatmır. Qeyri-rəsmi yaşayış məntəqələrində yaşayan qadınlar, yerli icmaların nümayəndələri, əlilliyi olan qadınlar, post-böhran şəraitində yaşayan və trans qadınlar daha böyük risk altındadır”.

Anaklaudia Rossbax vurğulayıb ki, UN-Habitat-ın 2023–2029-cu illəri əhatə edən Strateji Planında hər kəs üçün adekvat mənzil təminatı əsas prioritetlərdən biridir və burada gender bərabərliyi ilə qadın və qızların gücləndirilməsinə xüsusi diqqət ayrılır:

“Mənzil siyasətlərini formalaşdıran qadın merlər, qadın nazirlər və qadın rəhbərlər olmalıdır. Buna görə qadın və qızları gücləndirən iştirakçı idarəetmə mexanizmlərinə diqqət yetiririk. Qadınlarla bağlı mənzil statistikasının əksər ölkələrdə yetərsiz olması ciddi problemdir və beynəlxalq öhdəliklərlə milli səviyyədə icra arasında böyük fərq qalır”.

İndi bütün dünyada həyat tərzinin dəyişdiyini vurğulayan sosioloq Mətanət Məmmədova Sherg.az-a bildirib ki, insanların səbri, dözümlülüyü azalıb. Hər kəs üçün əlçatan olan internet resurslardakı çağırışlar insanların düşüncəsini başqa istiqamətlərə yönəldir. Sosioloqun fikrincə, bu çağırışları hər zehniyyət eyni cür qəbul etmir:

“Burada təqdim olunan həyat tərzi, zəngin yaşayış, sevgililərin partnyorlarına aldıqları bahalı hədiyyələr, onlarla birlikdə dünya turlarına çıxması kimi görüntülər insanların, xüsusilə qadınların düşüncəsinə mənfi təsir edir. İstəklər, arzular artır, həyat səviyyəsini aşır. Belə olan təqdirdə ailələrdə çoxsaylı problemlər yaranır və bu problemlər zorakılıqla nəticələnir. 

Eyni zamanda bildiyimiz kimi, bu gün bütün dünyada işsizlik problemi var. Kişi yaxşı pul qazana, ailəsini dolandıra bilmir. Çoxsaylı istəklər qarşısında başı aşağı olur. Belə olan təqdirdə isə əsəbilik, səbrsizlik yaranır. Adi bir söz belə insanı təbindən çıxarır, özündən asılı olmayaraq həyat yoldaşına və ailə üzvlərinə qarşı zorakılıq tətbiq edir.

Böhran və pandemiya dövrü tək qadınlar üçün deyil, kişilər, uşaqlar üçün və çətin dövrdür. Adından da bəlli olduğu kimi, böhran və ya pandemiya, yəni insan hər hansı çətinliklə, xəstəliklə mübarizədədir. Belə olan təqdirdə, üstəgəl də sosial qayğıların olması, yersiz istəklər, əlbəttə, tək qadınlara, uşaqlara qarşı deyil, qadınların da kişilərə qarşı zorakılığı ilə nəticələnir. 

Qeyri-rəsmi yaşayış yerlərində yaşayan, həm də əlilliyi olan qadınlar üçün bu həyat tərzi olduqca çətindir. Çox sevindirici haldır ki, bu, bizim ölkə üçün spesifik hal deyil. Çünki bizim dövlətimiz insan amilinə dəyər verir, sosial qayğıya ehtiyacı olan, əlililik dərəcəsi olan şəxslər dövlət tərəfindən xüsusi qayğı əhatəsindədir”. 

M. Məmmədova bildirib ki, xanım Rossbaxın qadınların zorakılığı ilə bağlı söylədiyi fikirlər bəzi dünya dövlətlərinin statistik göstəriciləridir: “Qadınların zorakılıqdan qorunması ilə bağlı ölkəmizdə xüsusi mexanizmlər var. Bu mexanizm dövlətin diqqətindədir, hər an yenilənir, daha üstün qanunlarla tənzimlənir. Azərbaycanda gender bərabərliyi tam şəkildə qorunur, qadınların mənzil təminatı isə onlarla ölkələrlə müqayisədə xeyli yaxşıdır. 

UN-Habitat-ın 2023–2029-cu illər üzrə Strateji Planında gender bərabərliyi və qadınların mənzil təminatını əsas prioritet hesab etməsi hər kəs tərəfindən yüksək qiymətləndirilir. Lakin bu, elə bir qlobal məsələdir ki, çoxsaylı ölkələrin həmrəyliyi ilə reallaşa bilər. Xüsusilə qadınların mənzil təminatı asanlıqla reallaşacaq məsələ deyil. Bunun üçün WUF kimi tədbirlərdə təşəbbüslər qaldırılmalıdır. Belə olarsa, bu məsələ yaxın gələcəkdə müəyyən qədər həllini tapmış olar.

Ümumilikdə isə insan cəmiyyəti varsa, hər hansı səbəbdən zorakılıq da olacaq. Nəzərə alsaq ki, insanlar arasında narkoman, alkoqol, psixoloji vəziyyəti yerində olmayan, kasıb səviyyədə yaşayan, ehtiyac içərisində güzəran keçirən, boş çağırışlara uyan insanlar var, bütün bunlar zorakılığı hər zaman “var” edəcək. Bu səviyyələri azaltmaq, mübarizə və maarifləndirmə aparmaq zorakılıqdan qorunma məsələsində müsbət nəticə verə bilər”.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:146
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 22 May 2026 15:28 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see414

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see322

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see305

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see293

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see281

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see275

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see271

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see261

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see243

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see241

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see235

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see235

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see235

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see234

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see229

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see222

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see222

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see214

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see187

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri