İran quraqlıq şəraitində süni yağış yağdırmaq üçün buludların “səpilməsinə” başlayıb

Bakı, 17 noyabr, AZƏRTAC

Uzun müddətdir quraqlıqdan əziyyət çəkən İranda hakimiyyət yağışı süni şəkildə yağdırmaq məqsədilə reagentin, yəni, buludların səpilməsi prosesinə start verib. Bu barədə AZƏRTAC BBC telekanalına istinadla xəbər verir.

Buludların səpilməsi, adətən, təyyarələrdən və ya yerdən gümüş və ya kalium yodidi kimi reagentlərin buludların içinə çilənməsi yolu ilə həyata keçirilir. Bu, su buxarının daha sürətli kondensasiyasına və nəticədə yağıntıların düşməsinə səbəb olur.

İranın rəsmi IRNA agentliyinin məlumatına görə, şənbə günü bu proses Urmiya duz gölünün hövzəsi üzərində həyata keçirilib.

Urmiya İranda Xəzər dənizindən sonra ən böyük göldür, lakin bir neçə illik quraqlıq nəticəsində onun böyük hissəsi quruyaraq duzlu bataqlığa çevrilib.

Agentliyin məlumatına əsasən, buludların səpilməsi prosesi bundan sonra gölün sahilində yerləşən İranın Qərbi və Şərqi Azərbaycan vilayətlərində davam etdiriləcək (bu vilayətlər Azərbaycan Respublikası ilə həmsərhəddir).

İran Meteorologiya Təşkilatının məlumatına görə, bu il ölkədə uzunillik orta göstərici ilə müqayisədə 89% az yağıntı müşahidə olunub.

Əhalisi 9 milyondan çox olan paytaxt Tehranda su anbarları öz həcminin 10%-dən də aşağı səviyyəsinə düşüb. Hakimiyyət suyun verilməsinə məhdudiyyət qoyulmasını istisna etmir, Prezident Məsud Pezeşkian isə hətta əhalinin təxliyəsinin də lazım ola biləcəyini bildirib.

Buludların səpilməsi, yaxud buludların dağıdılması

Buludların səpilməsi metodundan artıq bir neçə onillikdir istifadə olunur. Son illərdə su qıtlığı ilə mübarizə məqsədilə bu üsul Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində də tətbiq olunub.

Bu metod, həmçinin “buludların dağıdılması” adlanır ki, bu da onun istifadə oluna biləcəyi digər məqsədlərə işarə edir. Məsələn, Rusiya kimi ölkələrdə bəzən bayram tədbirləri zamanı yağışın qarşısını almaq üçün bu üsuldan istifadə edilir.

Sovet İttifaqı 1986-cı ildə Çernobıl AES-də baş vermiş qəza sonrası da “buludları səpib”. Məşhur versiyaya görə, bu, radioaktiv hissəciklərlə yüklənmiş buludların Moskvaya və digər sıx məskunlaşmış bölgələrə yağış gətirməsinin qarşısını almaq üçün edilmişdi, nəticədə radioaktiv yağış Belarusun cənub bölgələrinə yağmışdı.