İtlər insana təmənnasız kömək edir, yoxsa mükafat gözləyir?

Bizi Telegram-da da izləyə bilərsiniz:@xqazeti

Böyük Britaniyanın Portsmut Universitetinin Müqayisəli və Təkamül Psixologiyası Mərkəzinin mütəxəssisləri ev itlərinin sosial davranışı ilə bağlı növbəti elmi eksperiment həyata keçiriblər. "Animal Cognition" jurnalında dərc olunan tədqiqatın nəticələrinə əsasən, itlərin insanlara kömək etmək həvəsi doğrudan da mövcuddur, lakin şəxsi mükafat gözləntisi bu davranışı tamamilə üstələyə bilir. 

Alimlər heyvanların təbii instinktlərini nəzərə alaraq vertikal kanat mexanizmi ilə təchiz edilmiş xüsusi sınaq qurğusu hazırlayıblar. Tədqiqatda iştirak edən 16 ev iti müxtəlif şərtlər altında kanatı çəkmək tapşırığını icra edib. Sınaqlar zamanı mükafat kimi təqdim olunan qida ya yalnız itə, ya yalnız insana, ya hər ikisinə çatır, ya da heç kimə verilmir. Eyni zamanda, insanın heyvan üçün doğma (sahibi) və ya tanış olmaması amili də yoxlanılıb. 

Eksperiment göstərib ki, itlər yalnız özlərinə yemək çatdığı hallarda mexanizmi həvəslə işə salırlar. Qidanın insana və ya heç kimə çatmadığı ssenarilərdə heyvanların tapşırığa marağı sürətlə azalıb. Həmçinin yanındakı şəxsin sahibi və ya yad insan olması itlərin qərarına ciddi təsir göstərməyib. 

Tədqiqatçılar vurğulayırlar ki, əldə olunan nəticələr itlərdə empatiya hissinin ümumiyyətlə olmadığını göstərmir. Sadəcə olaraq, qida stimulu heyvan psixologiyasında o qədər güclüdür ki, digər prososial (köməksevər) motivləri kölgədə qoyur. Alimlər növbəti mərhələdə kömək davranışlarını qida mükafatı nəzərdə tutulmayan fərqli ssenarilərdə test etməyi planlaşdırırlar. 

 Hazırladı:
ArzuƏliyeva
XQ