Janna Skot: Dünyanın bir çox ölkəsi mültikulturalizm sahəsində Azərbaycanın təcrübəsindən nümunə götürə bilər MÜSAHİBƏ

Bakı, 18 noyabr, Günel Türksoy, AZƏRTAC

ABŞ Daxili Təhlükəsizlik Departamentinin keçmiş direktor müavini, İnanc Əsaslı və Qonşuluq Tərəfdaşlıqları Mərkəzi, Dini Etiqad Azadlığı üzrə Amerika Mərkəzinin direktoru Janna Skot AZƏRTAC-a müsahibə verib. J. Skot müsahibəsində Azərbaycanda multikultural dəyərlərin qorunub saxlanılmasından, Azərbaycanın mədəniyyətlərarası və dinlərarası dialoqun təşviqi istiqamətində dövlət səviyyəsində həyata keçirdiyi təşəbbüslərdən, İsa Məsihin Sonuncu Gün Müqəddəsləri Kilsəsinin qeydiyyata alınmasından danışıb. Müsahibəni təqdim edirik..

- Azərbaycan dünyada tolerant ölkə kimi tanınır. Azərbaycanın multikultural dəyərlərin qorunması və təşviqi istiqamətindəki fəaliyyətini necə qiymətləndirirsiniz?

- Azərbaycan bu gün dünya miqyasında tolerantlıq və multikultural dəyərlərin inkişafında öncül ölkə kimi tanınır. Bu, yeni siyasət deyil. Əsrlər boyu müxtəlif mədəniyyətlər, dini icmalar Azərbaycanda sülh və qarşılıqlı hörmət şəraitində birgə yaşayıblar.1991-ci ildə müstəqilliyin bərpasından sonra Prezident Heydər Əliyev multikulturalizmi dövlət siyasəti kimi Azərbaycan Konstitusiyasına daxil edib. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə bu siyasət daha da gücləndirilib və cəmiyyətin həyatında möhkəm yer tutub. Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü bərpa etməyə çalışdığı çətin illərdə belə multikulturalizm yalnız dövlətin prioriteti kimi qalmayıb, həm də elmi araşdırmalar, dinlərarası dialoq və xalqın gündəlik həyat tərzi ilə dəstəklənib. Amerika Dini Azadlıqları Mərkəzi son on ildə bu siyasətin real nəticələrini müşahidə etmək imkanı qazanıb və bunu yüksək qiymətləndirir.

- Azərbaycan hökuməti bu günlərdə ABŞ-dan olan Sonuncu Gün Müqəddəsləri İsa Məsih Kilsəsini rəsmi şəkildə qeydiyyata aldı. Bu barədə fikirləriniz necədir?

- İsa Məsihin Sonuncu Gün Müqəddəsləri Kilsəsi dünya miqyasında fəaliyyət göstərən, ailə dəyərlərinin möhkəmləndirilməsi, təhsil, humanitar yardım və dinlərarası dialoq sahələrinə diqqət yetirən dini təşkilatdır. Bu istiqamətlər Azərbaycan dövlətinin və cəmiyyətinin prioritetləri ilə tam uzlaşır. Kilsənin özünəməxsus dini prinsipləri olsa da, onun qeydiyyata alınması Azərbaycanın multikulturalizmə və dini azadlıqlara nə qədər sadiq olduğunu göstərir. Azərbaycana əvvəlki səfərlərim zamanı yəhudi, hindu, xristian və digər dini icmaların hörmət, qəbul və dəstək mühitində fəaliyyət göstərdiyinin şahidi olmuşam.

- Azərbaycanda mədəniyyətlərarası və dinlərarası dialoqun təşviqi istiqamətində dövlət səviyyəsində həyata keçirilən təşəbbüsləri necə dəyərləndirirsiniz?

- Azərbaycanın bu sahədə çox güclü modeli var. Cəmiyyətin bütün təbəqələrinin bu prosesə fəal cəlb olunması multikulturalizmin uğurlu tətbiqinin əsas göstəricisidir. Belə iştirak olmasaydı, multikulturalizm, sadəcə, kağız üzərində qalan bir prinsip olardı. Lakin Azərbaycan xalqının iradəsi və sadiqliyi sayəsində bu siyasət dinamik və hərtərəfli şəkildə həyata keçirilir. Bu təcrübə artıq digər ölkələrin də diqqətini çəkir. Zaman keçdikcə daha çox dövlət multikulturalizm siyasətinin daxili sülh və milli təhlükəsizlik üçün strateji əhəmiyyətini anlayacaq. Mən bu prosesə şahidlik etməkdən və Azərbaycanla əməkdaşlıqdan məmmnunam.

ABŞ-da dini azadlıq 250 ildən bəri Konstitusiyada qorunsa da, bu gün işin əhəmiyyəti daha da artır. Azərbaycan dövlətinin Konstitusiyasına multikulturalizm siyasətini daxil etdiyi üçün Heydər Əliyevə təşəkkür edirik. Prezident İlham Əliyevə isə bu siyasəti hətta müharibə dövründə də qoruyub gücləndirdiyi üçün minnətdarıq. Dünyanın bir çox ölkəsi Azərbaycanın təcrübəsindən nümunə götürə bilər.