Kitablar artıq cibimizdədir...

Elektron mütaliə dövrü

Əvvəllər metroda, avtobusda sərnişinlərin əksəriyyətini kitab və qəzet oxuyarkən görmək olardı. İndi də oxuyanlar var. Amma onların əlində daha çox elektron oxuma cihazlarını (e-rider) görmək mümkündür. Bu kitablar insanların oxuma vərdişlərini əhəmiyyətli dərəcədə dəyişdirərək minlərlə kitabı bir cihazda toplamaq, istənilən vaxt və istənilən məkanda oxumaq, mətn üzərində qeydlər aparmaq, sözlərin mənasını dərhal araşdırmaq, hətta şrift ölçüsünü fərdi ehtiyaclara uyğunlaşdırmaq kimi imkanlar təqdim edir.

Elektron kitabların üstünlükləri çoxdur. Belə ki, onlar daha rahat və münasib qiymətədir, əksər hallarda bir çox əsərləri internetdən pulsuz yükləmək olur. Elektron-kitab tərəfdarları deyirlər ki, onsuz da bir əsəri bir dəfədən artıq oxumaq olmur. Hər dəfə pul verib kitab almaq büdcəyə ziyan vurur, digər tərəfdən evdə də rəfdə yer tutur. Elektron kitablarda isə romanı bir dəfə oxuyandan sonra onu pozub yerinə başqasını yazmaq olar.

Araşdırmalar bütün dünyada kitab oxumaq meyillərinin ürəkaçan olmadığını göstərir. Müasir texnoloji cəmiyyətdə insanlar kitabxana və mağazalarda əvvəlki qədər vaxt keçirmirlər. Son illər mütaliə sevənlər arasında elektron qurğulardan oxumağa meyil artır.

Yeri gəlmişkən, iyulun 4-ü Ümumdünya Elektron Kitab Günüdür. Bu günün məqsədi elektron kitabların və digər rəqəmsal oxu formatlarının təşviq edilməsi, elektron kitabxanaların və oxu platformalarının populyarlaşdırılmasıdır. Elektron kitablar, hər zaman və hər yerdə oxumaq üçün əlverişli bir seçimdir. Bu gün, hər kəs elektron kitabların faydaları haqqında məlumatlandırmaq və onları oxumağa təşviq etmək üçün bir fürsətdir.

Son illər mütaliəyə maraq azalıb, bunu hər kəs təsdiqləyər. Lakin gününü kitab oxumadan təsəvvür edə bilməyən insanlar da çoxdur. Məhz buna görə də bu gün ölkə kitabxanalarında həm də elektron kitabxanaların fəaliyyət göstərməsi təqdirəlayiq haldır. Elektron kitabxananın özünəməxsus üstünlükləri var. Xüsusilə, gənclərin istifadə etdikləri elektron kitab onlara təhsilin müxtəlif pillələrinə, ixtisaslarını artırmaq üçün imtahanlara hazırlaşmalarında, müxtəlif elmi işlərlə bağlı araşdırmalar aparmaqda əvəzsiz köməkçidir.

Elektron kitablar ənənəvi kitabları əvəz edəcək?

Bu sual uzun illərdir müzakirə olunsa da, görünən odur ki, hər iki format rəqib olmaqdan daha çox bir-birini tamamlayan vasitələrdir. Çünki bir insan gündəlik işə gedərkən telefonunda və ya elektron oxuyucusunda kitab oxuya, axşam isə sevdiyi romanın çap olunmuş nüsxəsini əlinə alaraq tamamilə fərqli bir oxu zövqü yaşaya bilər. Əslində kitabın dəyərini müəyyən edən onun kağızdan hazırlanması və ya rəqəmsal fayl olması deyil, oxucunun düşüncəsində yaratdığı dəyişiklik, dünyagörüşünə əlavə etdiyi yeni baxış bucağı və yaddaşında buraxdığı izdir. Böyük ideyalar nə mürəkkəbdən, nə də piksellərdən asılıdır - onlar insanın düşüncəsində yaşayır və inkişaf edir.

Əslində Ümumdünya Elektron Kitab Günündə ən maraqlı nəticə budur ki, texnologiya kitabı bizdən uzaqlaşdırmayıb, əksinə onu daha əlçatan edib. Bu gün milyonlarla insanın əvvəllər əldə edə bilmədiyi əsərləri rahatlıqla oxumasına imkan yaradır, eyni zamanda ənənəvi kitabların da öz dəyərini qorumasına şərait yaradaraq oxuculara seçim azadlığı bəxş edir.

Yeganə BAYRAMOVA