Icma.az
close
up
RU
Kosmik Terminator : Ən ekstremal şəraitdə yaşaya bilən növ aşkar edildi

Kosmik Terminator : Ən ekstremal şəraitdə yaşaya bilən növ aşkar edildi

Qaynarinfo saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Alimlər Mars missiyası üçün komponentlərin yığıldığı NASA obyektlərində yaşayan Aspergillus calidoustus göbələyindən təcrid edilən bir ştammı müəyyən ediblər və onu bir sıra sərt sınaqlardan keçiriblər. Nəticədə bu ştamm inanılmaz dərəcədə davamlılıq nümayiş etdirib.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "The New York Times" yazır.

Tədqiqatda qeyd olunur ki, əgər NASA-nın təmizlik protokolları dəyişdirilməzsə, Mars səthini araşdıran aparatların təsadüfən Yer mənşəli çox davamlı mikroorqanizmləri planetə daşıması riski yarana bilər.

"Burada məsələ tədqiqatı məsuliyyətli aparmaqdır. Kainatı araşdırarkən biz aparatları göndərmək istəyirik, amma eyni zamanda özümüzlə davamlı Yer mikroblarını aparmamalıyıq”, deyə Missisipi Universitetinin postdoktorant tədqiqatçısı Atul M. Çander bildirib.

Nəşr xatırladır ki, NASA "planetar mühafizə protokolu” adlanan beynəlxalq qaydalara əməl edir. Bu qaydaların məqsədi Yerin bioloji sistemlərinin digər göy cisimlərini çirkləndirməsinin və əks prosesin qarşısını almaqdır. Agentliyin həmçinin Reaktiv Hərəkət Laboratoriyasında xüsusi biotexnologiya və planetar mühafizə qrupu fəaliyyət göstərir.

Əvvəlki tədqiqatlarda NASA obyektlərinin səthlərində müxtəlif bakteriya və göbələklər aşkar edilib. Xüsusilə kosmik aparatların yığıldığı ultra-təmiz otaqlarda belə mikroorqanizmlərə rast gəlinib. Orada əməkdaşlar tam qoruyucu kombinezon və maskalar taxsalar da, dezinfeksiya üsulları daha çox bakteriyalara yönəlib, göbələklərə isə az təsir göstərir.

Alimlər NASA-nın "Mars-2020” missiyası (Perseverance aparatı) üçün istifadə edilən təmiz otaqlardan toplanmış 27 göbələk ştammını və radiasiyaya davamlılığı ilə tanınan iki nəzarət mikroorqanizmini analiz ediblər.

Əksər nümunələr ultrabənövşəyi şüalanmadan sonra məhv olsa da, Floridadakı yığım müəssisəsindən götürülən Aspergillus calidoustus sağ qalmağı bacarıb. Daha sonra göbələk sporları altı ay müddətində neytron şüalanmasına məruz qoyulub və onların təxminən yarısı sağ qalıb.

"Biz bu mikroorqanizmlərin dözümlülük sərhədlərini müəyyən etməyə çalışırıq. Bu səviyyədə davamlılıq, yumşaq desək, qeyri-adidir”, deyə Çander bildirib.

Alimlərin sözlərinə görə, şüalanma mikroorqanizmlərdə səth zədələri və izlər yaratsa da, bu onların ölümünə səbəb olmayıb. Hətta Marsın regolit adlanan tozlu süxuru aşağı təzyiq şəraitində sporların sağ qalmasına müəyyən bufer təsiri göstərə bilər.

Tədqiqatçılar bu ştamın artıq Marsa gedib-getmədiyi barədə şərh verməyiblər və bunun araşdırmanın çərçivəsindən kənar olduğunu bildiriblər. Lakin onlar qeyd ediblər ki, nəticələr əczaçılıq, tibb və qida təhlükəsizliyi sahələrində də əhəmiyyət daşıya bilər, çünki oxşar göbələklər pasterizasiya və istilik emalına da davamlı ola bilər.

Beynəlxalq Kosmik Stansiyadakı NASA astronavtı Argentinada yerləşən Salinas-Las-Barankas adlı çəhrayı rəngli, ürək formalı duz gölünü görüntüləyib. Gölün rənginin səbəbi romantik deyil.

Çox duzlu suda yaşayan mikroorqanizmlər müxtəlif piqmentlər istehsal edərək suyun rəngini dəyişə bilər. Bu rəng qırmızı-qəhvəyidən parlaq çəhrayıya qədər dəyişir.

Əsas səbəblərdən biri Dunaliella salina adlı birhüceyrəli yosundur. O, yüksək duzluluğa dözür və qırmızı karotinoidlər toplayır. Şərait daha da sərtləşdikdə duza davamlı bakteriyalar üstünlük təşkil edir və gölün çəhrayı rəngini daha da gücləndirir.

Bu xəbərə uyğun olaraq kosmik təmiz otaqlarda aşkar edilən ekstremal davamlı mikroorqanizmləri və Mars missiyaları ilə mümkün çirklənmə riskini əks etdirən 800x450 ölçülü elmi-analitik illüstrasiya hazırlanması təklif olunur.

Aydın

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:158
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 26 Aprel 2026 10:26 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see337

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see313

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see310

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see284

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see278

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see276

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see272

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see268

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see257

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see253

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see249

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see249

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see219

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see217

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see210

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see202

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see198

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see198

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see193

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri