Kremlin uğursuz ideyası...

...ABŞ Prezidenti Donald Tramp, Çin Prezidenti Si Cinpin və Putin arasında mümkün görüş, onların iştirakı olmadan dünyanın bölünməsi və digər dövlətlərin taleyi ilə bağlı danışıqlara çevrilməməlidir.

“Yalta 2.0” ssenarisindən qaçmaq üçün böyük dövlətlərin dialoqu Ukraynanı, ABŞ-ın Avropa müttəfiqlərini, Hindistanı, Yaponiyanı və Qlobal Cənubun nümayəndələrini əhatə etməklə genişləndirilməlidir.

SİA xəbər verir ki, bu yanaşma Corctaun Universitetinin beynəlxalq münasibətlər professoru və Xarici Əlaqələr Şurasının baş elmi işçisi Çarlz Kupçan tərəfindən Foreign Affairs üçün yazdığı məqalədə təklif olunur.

Üçtərəfli sammit ideyası Kremlin təşəbbüsü ilə ortaya çıxdı. Moskva bu görüşdən Ukraynaya qarşı müharibənin dayandırılmasını müzakirə etmək üçün istifadə etməyə ümid edir. Lakin, üç liderin digər ölkələrin gələcəyini müəyyən edəcəyi danışıqlar 1945-ci il Yalta Konfransını xatırladacaqdı.

Qeyd edək ki, o dövrdə SSRİ, ABŞ və Böyük Britaniya liderləri Avropanın müharibədən sonrakı strukturunu müəyyən ediblər və Şərqi Avropa özünü Sovet hakimiyyəti altında tapdı.

Kupçan üç ən güclü gücün qapalı klubunun yaradılmasını təklif etmir. O, iştirakçıların tərkibinin müzakirə olunan məsələdən asılı olduğu çevik beynəlxalq məsləhətləşmələr sisteminin tərəfdarıdır.

Avropa təhlükəsizlik məsələləri Ukrayna və avropalılar olmadan həll edilə bilməz və region ölkələri Asiya məsələlərinin müzakirəsində iştirak etməlidirlər.

Eyni zamanda, politoloq mövcud şəraitin böyük dövlətlər əməkdaşlığı üçün davamlı mexanizm yaratmağa uyğun olmadığını etiraf edir.

O, mövcud beynəlxalq nizamı yenidən nəzərdən keçirməyə çalışan Putini əsas maneə kimi göstərir. Kupçanın fikrincə, belə bir sistem Rusiya liderinin gedişindən sonra reallığa çevrilə bilər.

Əli Babayev