Marsda qeyri adi xəzinə tapılıb

"Perseverance" kosmik kəşfiyyat gəmisi "Qırmızı planet" adlanan Marsda "unikal xəzinə" kəşf edib. Mütəxəssislərin iddiasına görə, bu, erkən Mars qabığının bir hissəsi də ola bilər.
Reyting.az xəbər verir ki, "Perseverance" roverinin Marsda qeyri-adi qaya nümunəsi toplaması indiyə qədər həyata keçirilmiş missiyalar ərzində ilk hadisədir.
NASA-nın (ABŞ Milli Aeronavtika və Kosmos İdarəsi) məlumatına görə, Marsdakı "Gümüş dağ" adlandırılan 2,9 santimetrlik qaya Ezero kraterinin kənarındakı ərazidən tapılıb. Onun strukturu əvvəlki nümunələrdən çox fərqlidir.

Roverin "X"-dəki sosial media hesabında xüsusi vurğulanır ki, əslində "Gümüş dağ" kimi tanınan 26-cı nümunədə əvvəllər heç vaxt görmədiyimiz teksturalar var.
Elm adamları süxurların qədim asteroidin təsiri ilə səthə atılmış olacağına, həm də Mars planetində yaranmış və erkən qabıq adlandırılmış bir hissənin parçası ola biləcəyinə çox inanırlar.
Alimlərin fikrincə, bu, göstərir ki, onlar Günəş sistemindəki ən qədim qaya nümunələrindən biridir. Üstəlik, bu yeni qayaların tədqiqi elm adamlarına Marsın uzaq keçmişdə necə olduğunu daha yaxşı anlamağa kömək edəcək. NASA-nın elmi əməkdaşları həm də düşünürlər ki, Marsdan tapılan bu qaya nümunələri Yer kürəsinin ilkin, ən qədim tarixi haqqında çox qiymətli məlumatlar verə bilər.
NASA-nın məlumatında qeyd olunur ki, bu, təxminən Nuh dövründən, bəzi ehtimallara görə isə dörd milyard il öncə kainatda tez-tez baş verən asteroidlərin, kometaların təsiri ilə Marsın səthinin formalaşdığı dövrlərə aid ilk belə nümunədir.
2021-ci ildən Marsda fəaliyyət göstərən NASA-nın kosmik gəmisi "Perseverance" çox yaxın gələcəkdə Yerə qaytarıla biləcək nümunələri toplamağa hələ də davam edir. Bununla belə, Marsa Nümunə Qayıdışı kosmik proqramı ciddi çətinliklərlə üzləşməli olub, çünki belə bir planla uzun müddət bu proseslərə davam ediləcəyi təqdirdə Marsla bağlı layihənin dəyəri 11 milyard dollar olacaq.

Artıq uzun müddətdir ki, tədqiq edilən Marsa hazırda lazım olan bütün materialların çatdırılması indi çox güman, 2040-cı ildən tez olmamaqla, həyata keçiriləcək. Artıq NASA alternativ planlar üzərində işləyir. Eyni zamanda Çin 2031-ci ilə Marsdan nümunə qaytarma missiyası planlaşdırır.
Oqtay QORÇU