Məhəmməd Əlinin döyüşü dayandırdığı və dünyanın susduğu an KONKRET

15 mart, 1974-cü il
Los-Anceles Olimpiya Zalı.

Arena ağzınadək dolu idi. Kütlə Əlinin adını hayqırırdı. O, Joe Frazieri yenicə məğlub etmişdi və boks tarixinin ən böyük fiquru kimi qalırdı. Qarşısında isə 23 yaşlı, güclü, qətiyyətli, qazanacaq çox şeyi və itirəcək heç nəyi olmayan Bobbi Mitxell dayanmışdı. Xalq üçün bu sadəcə bir döyüş idi. Bobbi üçün isə heç də elə deyildi.
Üç həftə əvvəl atasına ölümcül ağciyər xərçəngi diaqnozu qoyulmuşdu. Həkimlər açıq demişdilər: Mayo Klinikasında aparılan eksperimental müalicə olmadan ümid yox idi. Problem pul idi. Çox pul. Düz 50 min dollar.

Bu döyüşün qonorar məbləği.

Bobbi bunu heç kimə deməmişdi. Nə şərhçilərə, nə məşqçilərə, nə də həyat yoldaşına. O yükü əlcəklərinin altında gizlədərək rinqə çıxdı. O, titul üçün döyüşmürdü. Zaman üçün döyüşürdü. Atası üçün bir neçə ay daha həyat qazanmaq üçün.
Birinci raunddan etibarən nəsə fərqli idi. Bobbi amansızca, ölçüsüz-biçisiz, plansız şəkildə hücum edirdi. Hər zərbə sanki bir fəryad idi, ümidsizliklə endirilirdi. İnsanları açıq kitab kimi oxuya bilən Əli bunu dərhal anladı. Bu ehtiras deyildi. Təkəbbür də deyildi. Bu qorxu idi. Həqiqi qorxu.
Beşinci raundda Bobbi çökməyə başladı. Hərəkətləri ağırlaşdı. Nəfəsi pozuldu. Göz yaşları tərlə qarışdı. O, təkcə gücünü yox, ümidini də itirirdi.
Və sonra ağlasığmaz bir şey baş verdi.

Məhəmməd Əli döyüşü dayandırdı.
Hücum etmədi. Son zərbəni vurmadı. Hamının gözlədiyi nokautu sınamadı. Döyüşün ortasında, minlərlə insanın qarşısında Əli irəli çıxdı, Bobbini çiyinlərindən tutdu və birbaşa gözlərinin içinə baxdı.
Bütün stadion nəfəsini saxladı.

Əli əyildi və dinamiklərdən heç kimin eşitmədiyi, amma hər şeyi dəyişən bir cümləni pıçıldadı:

“Atan xəstədir, elə deyilmi?”
Bobbi donub qaldı.
Anlamadı.
Heç kim bilmirdi. Heç kim bilməməli idi. Əli təxmin etmirdi. Qarşısındakı ruhu oxuyurdu.
Onu bir an da eləcə saxladı. Sonra hakimlə danışdı. Döyüş dayandırıldı. Rəsmi olaraq Əli texniki nokautla qalib elan edildi. Kütlə heç nə başa düşmədi. Amma Əli nə etdiyini çox yaxşı bilirdi.

Döyüşdən sonra, kameralar və çıxışlar olmadan, Əli öz pulunun mühüm bir hissəsini Bobbiyə verdi. Atasının müalicəsi üçün kifayət edəcək qədər. Bu jest manşetlərə çıxmadı. Kəmər qazandırmadı. Statistikaları şişirtmədi. Amma bir həyatı xilas etdi.
Bobby Mitxellin atası müalicə aldı. Həkimlərin proqnoz verdiyindən bir neçə il daha uzun yaşadı. Ailəsinin o an olmasaydı, heç vaxt yaşaya bilməyəcəyi illəri yaşadı.

Məhəmməd Əli dünyanın ən yaxşı boksçusu ola bilərdi.
Amma o, daha artığını seçdi. O gün o, yumruqları ilə qalib gəlmədi. Rəqibini dayandıra bilmə bacarığı ilə qalib gəldi.
Rəqibini görə bilmə bacarığı ilə.

Vurmaqla qazanıla bilməyən döyüşlərin də olduğunu anlaya bilmə bacarığı ilə.
Və buna görə də, titullardan kənarda,
dünya onu hələ də xatırlayır.

Ağagül Mürsəlov,
KONKRET.az