Məşhurluğun QURBANLARI: ölümündən sonra gündəmə gələn blogerlər ARAŞDIRMA

Müasir dövrdə bir çox gənc sosial şəbəkələrdə məşhurlaşmaq arzusundadır. Təəssüf ki, bəzi hallarda bu yolun sonu faciə ilə bitir və həmin şəxslər ölümündən sonra gündəmə gəlir.

Lent.az bu araşdırmada həm Azərbaycandan, həm də dünyadan məşhur olmaq istəyərkən həyatını itirən və ölümü geniş müzakirələrə səbəb olan blogerləri təqdim edir:

Nümunələr neytral tonda təqdim edilir və faktlara əsaslanır. Hər bir halda ölüm səbəbi (qəza, intihar və s.) və həmin hadisənin sosial mediada və cəmiyyətdə yaratdığı təsir vurğulanır.

Azərbaycandan nümunələr

Nərmin İsgəndərova (Azərbaycan) - Bakıdan olan 23 yaşlı bloger Nərmin İsgəndərova estetik əməliyyatdan sonra meydana çıxan fəsadlardan həyatını itirdi. Nərminin anası qızının əməliyyatdan sonra səhhətinin pisləşdiyini, lakin həkimin məsuliyyətsiz yanaşdığını bildirib. Gənc blogerin faciəvi ölümü sosial şəbəkələrdə böyük əks-səda doğurmuşdu. Bu olay sosial mediada yayılaraq gündəm oldu. Nəticədə, ölkədə plastik cərrahiyyə sahəsində nəzarətin zəifliyi mövzusu geniş müzakirə olundu, saxta həkimlərə qarşı ictimai qınaq daha da gücləndi.

Dünyadan nümunələr

Wu Yongning (Çin) - Sosial mediada ekstremal dırmanma videoları ilə tanınmağa çalışan 26 yaşlı çinli vlogger Wu Yongning 2017-ci ildə dəhşətli qəza nəticəsində ölüb. O, 62 mərtəbəli binanın zirvəsində özünü videoya çəkərək pullu bir müsabiqədə iştirak etməyə çalışırdı və bu zaman tarazlığını itirərək yerə yıxılıb. Yongning sosial şəbəkədə cəsarətli yüksəklik videoları ilə 60 min izləyici toplamışdı. Onun faciəli ölümü Çində və dünyada geniş rezonans doğurmuşdu. Xüsusilə, Çin dövlət mediası gəncləri belə təhlükəli “rooftopping” trendindən çəkindirmək üçün xəbərdarlıqlar edib. Bu hadisə canlı yayımların və ekstremal şouların təhlükələri barədə cəmiyyətdə ciddi müzakirə açdı və bir çox insanları sosial mediada məşhurlaşmaq naminə öz həyatlarını riskə atmamağa çağırdı.

Desmond “Etika” Amofah (ABŞ) - Etika ləqəbi ilə tanınan 29 yaşlı amerikalı YouTuber video oyunlar mövzusunda kontenti ilə auditoriya qazanmışdı. Lakin o, 2019-cu ildə intihar edərək həyatına son qoydu. Etikanın itkin düşməsindən bir həftə sonra Nyu-York polisi onun cansız bədənini aşkar etdi; ölümündən əvvəl o, YouTube-da intihar niyyətini açıqlayan bir video paylaşmışdı. Bu xəbərin yayılması ilə pərəstişkarları və həmkarları dərin kədər ifadə etdilər və onun ölümündən ibrət götürməyə çağırdılar. Xüsusilə, Etikanın faciəsi sosial mediada məşhurluğun psixoloji təzyiqləri haqqında qlobal müzakirə yaratdı. Bir çox tanınmış YouTuber və streamer onun ölümündən sonra sağlamlıq mövzusunda fikir bildirdi. “İnsanlar mental sağlamlığın nə qədər önəmli olduğunu anlamırlar, xüsusən də populyarlığın bu səviyyəsinə çatdıqda” deyə həmkarları vurğuladı. Doğrudan da, Etikanın ölümü sosial şəbəkələrdə mental sağlamlıq problemlərinə laqeyd yanaşmanın tənqidinə, platformaların məşhurlara məsuliyyəti mövzusunda müzakirələrə səbəb oldu. Cəmiyyət arasında onlayn zorakılıq, şöhrətin gətirdiyi stress və kömək axtarmağın vacibliyi barədə maarifçilik artdı.

Yuxarıdakı nümunələr göstərir ki, bəzi blogerlər məşhurlaşmaq yolunda ikən həyatını itirir və yalnız faciəli ölümlərindən sonra daha geniş tanınırlar. Azərbaycanda da, dünyada da belə hadisələr sosial mediada və cəmiyyətdə böyük təsir yaradır. Faciələr insanların diqqətini bir çox vacib məsələyə yönəldir: yol qəzalarında ehtiyatlı olmağa, tibbi əməliyyatlarda məsuliyyətə, virtual aləmdə təhlükəsizliyə və şəxsi həyatın mental sağlamlığına. Bu hadisələr hər kəsə sosial şəbəkələrdə şöhrət qazanmağın riskləri barədə düşünmək üçün bir xəbərdarlıq rolunu oynayır və cəmiyyətdə bu mövzuda dialoq yaradaraq müəyyən dəyişikliklərə təkan verir.