Moped və skuter sürücüləri üçün vəsiqə tələbi sürücülərə və xidmət qiymətlərinə necə təsir edəcək?

Azərbaycanda moped və skuter idarə edən şəxslər üçün sürücülük vəsiqəsi tələb olunacaq. Yeni qaydalar nəqliyyat təhlükəsizliyinin artırılması məqsədi daşıyır, lakin bu, eyni zamanda moped bazarında qiymət artımına səbəb ola bilər.

Yeni tənzimləməyə əsasən, bundan sonra moped, skuter və elektrik motosiklet idarə edən şəxslər müvafiq “AM” kateqoriyalı sürücülük vəsiqəsinə malik olmalıdırlar. Bu tələb “Yol hərəkəti haqqında” Qanuna dəyişiklik layihəsində əksini tapıb. Hazırda bu nəqliyyat vasitələrini idarə edənlərin əksəriyyəti vəsiqəsiz hərəkət edir. Lakin son illərdə baş verən çoxsaylı qəza halları, yol-nəqliyyat qaydalarının pozulması və səs-küy, təhlükəsizlik problemləri bu addımı zəruri edib.

Nəzarətsiz idarəetmə həm piyada təhlükəsizliyini pozur, həm də qəza hadisələrini artırır. Daxili İşlər Nazirliyinin məlumatına görə, son iki ildə mopedlərlə bağlı onlarla yol-nəqliyyat hadisəsi qeydə alınıb. Yeni qayda ilə dövlət bu sahədə məsuliyyət və intizam yaratmaq niyyətindədir.

Nəqliyyat ekspertləri məsələ ilə bağlı bildirirlər ki, bu tələbin tətbiqi sürücü təhlükəsizliyini təmin etmək baxımından vacibdir, lakin iqtisadi təsirləri də qaçılmazdır. Ekspertlər hesab edirlər ki, hazırda ən çox istifadə olunan 800–1500 manatlıq mopedlərin qiyməti 15–20 faiz bahalaşa bilər.

Bu qərar kimlərə təsir edəcək?

Bu qərar əsasən: kuryerlər, gənclər və kiçik şəhərlərdə mopedlə işləyən şəxslər üçün əhəmiyyətlidir. Çünki bir çox gənclər mopedlə gündəlik qazanc əldə edir, kuryerlik və çatdırılma sahəsində fəaliyyət göstərir. İndi isə bu iş üçün əlavə vəsiqə, sığorta və texniki baxış xərcləri yaranacaq. Bu addım uzunmüddətli dövrdə müsbət nəticələr versə də, qısa müddətdə xərcləri artıracaq və kiçik sahibkarlar üçün çətinlik yarada bilər.

Onu da vurğulayaq ki, Avropa və Türkiyədə də bu qayda artıq illərdir qüvvədədir. Məsələn, Türkiyədə 50 kubsantimetrdən yuxarı bütün mopedlər üçün A1 və ya M kateqoriyası tələb olunur. Gürcüstanda isə elektrik skuter idarə edənlər üçün minimal yaş həddi və qeydiyyat sistemi tətbiq edilir. Bu təcrübələr göstərir ki, qayda tətbiq olunduqdan sonra qəza sayı azalır, nəqliyyat intizamı güclənir, lakin satış bazarında müvəqqəti durğunluq müşahidə olunur.

Yeni qaydalar moped sürücülərinin məsuliyyətini artıracaq, lakin bu qərar bazar qiymətlərinə və xidmət xərclərinə təsir göstərəcək. Uzunmüddətli baxımdan isə bu addım yol mədəniyyətini formalaşdırmaq, piyada və sürücü təhlükəsizliyini təmin etmək üçün vacib hesab olunur.

Nəticə etibarilə, bahalaşma müvəqqəti olacaq, amma təhlükəsizlik qalıcı dəyərdir.

Leyla Mirzə, Bizimyol.info