Mükəmməl insan obrazı

Heydər Əliyev olduğu kimi

Dr. Aysel Sadak

İLTAŞ-ın “İnsan yüregi ile Haydar baba” kitabı haqqında qısa düşüncələr

Heydər Əliyev barəsində sağlığında və ölümündən sonra çoxlu sayda kitablar qələmə alınıb, unudulmaz xatirəsinə mahnılar, şeirlər ithaf olunub, filmlər çəkilib. Bu sənət əsərlərində Heydər Əliyev oxucuya, tamaşaçıya, dinləyiciyə əsasən siyasətçi obrazında təqdim edilib. Onun barəsində yazılan və 2024-cü ildə Ankarada nəfis tərtibatla çap olunan daha bir kitab isə “İnsan yüregi ile Haydar baba” adlanır. Kitab Dr. Aysel Sadak İLTAŞ tərəfindən ərsəyə gətirilərək oxuculara təqdim olunub.

Kitabda müəllifin, Azərbaycan və Türkiyədən olan tanınmış ictimai-siyasi xadimlərin Heydər Əliyev barəsində xatirələrinə yer verilib. Heydər Əliyevin heç bir cərçivəyə sığmayan şəxsiyyəti və  müəllifin qəhrəmanını təmtəraqlı deyil, xalqa, sadə insanlara yaxın obrazda təqdim etməsi kitabın oxucu cəlbediciliyini artırır. Kitabı mütaliə edən oxucu onu birnəfəsə oxuyur və bu zaman onun gözləri önündə mavi ekranlardan, tribunalardan, müxtəlif yığıncaqlardan, tədbirlərdən adətən ciddi və nüfuzedici görkəmdə tanıdığı Heydər Əliyevin xarakterinin insanlıq tərəfləri də canlanır.

Bəli, Heydər Əliyev böyük siyasətçi idi, dövlət, xalq, milli maraqlar naminə həmişə zəruri olan qərarlar  verirdi, müxtəlif məsələlərlə əlaqədar strateji baxışlar və yanaşmalar ortaya qoyurdu. Müəlliflə həmsöhbət olanların xatirələrində Heydər Əliyevin bir siyasət nəhəngi olduğu, Azərbaycanın keçmişi, bu günü və gələcəyi üçün müstəsna xidmətlər göstərdiyi oxucunun diqqətinə çatdırılır. Bununla bərabər, geniş oxucu kütləsinin mühakiməsinə verilən xatirələrdə həm də Heydər Əliyev xarakterinin insanlıq, mənəviyyat tərəfinə diqqət çəkilir. Xatirələrini bölüşən insanlar həyəcansız danışa bilmirlər.

Heydər Əliyev baş tutan hər təmasda onları sözün yaxşı mənasında təəccübləndrib. İnsanlar Heydər Əliyevlə görüşə gələndə narahatlıq keçiriblər, özlərini çərçivəyə salmağa çalışıblar, çox danışmağa cəsarət etməyiblər. Ancaq siyasət nəhəngi olan Heydər Əliyev həm də insan sərrafı idi. Kitabda bölüşülən xatirələrdən də görünür ki, o, həmsöhbət olduğu insanların qəlbini üz cizgilərindən, baxışlarından, davranışlarından oxuyub. Reaksiyası da adekvat olub. Qarşısındakının sevincinə şərik çıxıb, səmim-qəlbdən təbriklərini çatdırıb, hədiyyələrini verməyi də yaddan çıxarmayıb. Eyni zamanda, müsahibinin kədərinə də biganə qalmayıb, həmən təsəlli verib, nə ilə kömək edə biləcəyini soruşub. Siyasət, şöhrət zirvəsinə yüksələn Heydər Əliyev və son dərəcə səmimi, duyğulu, həssas, sadə bir insan! Bu portretdəki təzadlı şrtrixlər heyrət doğurur. Öz-özünə sual edirsən: Bir insanda bu qədər fərqli cəhətlər necə biləşə və unikal vəhdət yarada bilər? Heydər Əliyevi bir siyasətçi kimi digərlərindən fərqləndirən, onu insanların, xalqın sevimlisinə çevirən əsas məqam da elə budur. Heydər Əliyevə xas olan bu təkrarsız ştrixlərə ahəngdar keçidlərlə vurğu etməsi, bununla da dahi siyasətçinin mükəmməl insan obrazını yaratması  müəllifin yüksək peşəşarlığının, müşahidələrinin, ümumiləşdirmə qabiliyyətinin bəhrəsidir.

Və əbəttə ki, Dr. Aysel Sadak İLTAŞ-ın Heydər Əliyev şəxiyyətinə olan olan böyük hörmət və sevgi kitabın əsas məziyyətidir. Bu qırmızı xətt kitabın hər sətrindən keçir. Deyə bilərik ki, əgər müəllifin Heydər Əliyevə bu qədər səmimi münasibəti olmasaydı, kitab belə uğurlu alınmazdı. Ən duyğulu məqam isə ondan ibarətdir ki, müəllif böyük zəhmət hesabına ərsəyə kətirdiyi və Heydər Əliyevin xatirələrdə anıldığı kitabını valideynlərinə - atası Şirzat Turan Sadaka və anası Pəri Sadaka ithaf edib. Buradan o məna hasil olur ki, müəllif üçün Heydər Əliyevin xatirəsi ona ata-anasının xatirəsi qədər əzizdir. Və əlavə şərhə ehtiyac yoxdur...

MÜBARİZ