Icma.az
close
up
RU
Mürəkkəb faiz nədir və necə işləyir? Pulunuzu artırmağın sadə yolu

Mürəkkəb faiz nədir və necə işləyir? Pulunuzu artırmağın sadə yolu

Banco.az portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Müəllif: Şəbnəm İbrahimxəlilova,Banco.az

Pul yığmaq və gələcək üçün maliyyə ehtiyatı yaratmaq istəyən insanların qarşılaşdığı əsas anlayışlardan biri mürəkkəb faizdir. Bu mexanizm insanın yalnız ilkin qoyduğu məbləğdən deyil, zamanla qazandığı faizdən də gəlir əldə etməsinə imkan verir. Nəticədə, pul uzun müddət ərzində daha sürətlə arta bilər.

Mürəkkəb faiz xüsusilə uzunmüddətli yığım və investisiya zamanı əhəmiyyət qazanır. Bunun üçün hər zaman böyük məbləğlə başlamaq lazım deyil. Əsas amillər ilkin məbləğ, faiz dərəcəsi, vaxt və yığıma müntəzəm davam etməkdir.

Bəs mürəkkəb faiz nədir, necə hesablanır və şəxsi maliyyənin idarə edilməsində hansı üstünlükləri yaradır?

Mürəkkəb faiz ilkin məbləğə hesablanan faiz gəlirinin əsas məbləğə əlavə olunması və sonrakı dövrlərdə faizin artıq artmış məbləğ üzərindən hesablanmasıdır. Başqa sözlə, bu sistemdə insan yalnız yatırdığı puldan deyil, əvvəl qazandığı faizdən də gəlir əldə edir.

ABŞ-nin İstehlakçıların Maliyyə Müdafiəsi Bürosunun (CFPB) izahına görə, mürəkkəb faiz həm ilkin yığıma, həm də həmin yığımın zamanla qazandığı faizlərə tətbiq olunur.

Məsələn, bank hesabına 1 000 manat yerləşdirildiyini və illik faiz dərəcəsinin 5% olduğunu fərz edək. Faiz hər ilin sonunda hesablanıb əsas məbləğə əlavə edilirsə, ilk ilin sonunda 50 manat faiz gəliri yaranır. Beləliklə, hesabdakı ümumi məbləğ 1 050 manat olur. İkinci ildə faiz artıq 1 000 manat deyil, 1 050 manat üzərindən hesablanır. Bu zaman gəlir 52,50 manat təşkil edir və ilin sonunda ümumi məbləğ 1 102,50 manata çatır.

Beləliklə, hər il qazandığınız faiz növbəti dövrdə əlavə gəlir əldə etməyə imkan verir. Mürəkkəb faizin əsas üstünlüyü də məhz budur. Burada diqqət çəkən məqam odur ki, faiz gəliri hər il artır. Çünki faiz hesablanan məbləğ də əvvəlki illərlə müqayisədə böyüyür.

Sadə faizlə mürəkkəb faiz arasındakı fərq

Sadə faiz zamanı gəlir yalnız ilkin məbləğ əsasında hesablanır. Mürəkkəb faizdə isə əvvəlki dövrlərdə əldə edilmiş faiz də əsas məbləğə əlavə olunur və növbəti hesablamalara daxil edilir.

İlk illərdə fərq böyük görünməyə bilər. Lakin müddət uzandıqca faiz gəlirinin də gəlir yaratması nəticəsində bu fərq arta bilər.

Mürəkkəb faizin ən böyük üstünlüklərindən biri zamandır. Pul nə qədər uzun müddət hesabda və ya gəlir gətirən aktivdə qalarsa, əvvəlki gəlirlərin yeni gəlir yaratması üçün bir o qədər çox imkan yaranır.

ABŞ-nin Qiymətli Kağızlar və Birjalar Komissiyasının “Investor.gov” platforması mürəkkəb faizin təsirini izah edərkən erkən başlamağın əhəmiyyətini xüsusi vurğulayır. Bu səbəbdən yığıma erkən başlamaq, hətta kiçik məbləğlərlə olsa belə, uzunmüddətli maliyyə məqsədlərinə çatmaq üçün faydalı ola bilər.

Mürəkkəb faizdən faydalanmaq üçün yalnız ilkin məbləğə güvənmək lazım deyil. Yığıma müntəzəm pul əlavə etmək də yekun nəticəyə əhəmiyyətli təsir göstərə bilər.

Mürəkkəb faizdən danışarkən əsas diqqət adətən yığım və investisiyaların artmasına yönəldilir. Lakin bu mexanizm borcların artmasına da səbəb ola bilər.

Məsələn, müəyyən borclarda hesablanmış faiz ödənilmədikdə əsas borca əlavə oluna və növbəti dövrdə ümumi borc məbləği üzərindən yenidən faiz hesablana bilər. Belə olduqda borcun ümumi məbləği zamanla daha sürətlə arta bilər. Bununla belə, bütün kreditlərdə faiz eyni qaydada hesablanmır. Kreditin növü, müqavilə şərtləri, ödəniş qrafiki və faizlərin hesablanma üsulu ümumi borc xərcinə təsir edir. Ona görə də kredit götürərkən yalnız faiz dərəcəsinə deyil, ümumi geri ödəniş məbləğinə, komissiyalara və gecikmə şərtlərinə də diqqət yetirmək lazımdır.

Mürəkkəb faiz maliyyə məqsədlərinə çatmaq üçün faydalı vasitə ola bilər. Lakin onun imkanlarından səmərəli istifadə etmək üçün bir neçə vacib məqam nəzərə alınmalıdır.

1. Yığıma mümkün qədər erkən başlayın. Vaxtın çox olması faizlərin təkrar gəlir yaratması üçün daha geniş imkan verir.

2. Müntəzəm pul əlavə edin. İmkan daxilində hər ay müəyyən məbləği yığıma ayırmaq uzunmüddətli nəticəni yaxşılaşdıra bilər.

3. Faiz dərəcəsini və hesablanma qaydasını öyrənin. Eyni illik faiz dərəcəsi müxtəlif kapitallaşma şərtlərində fərqli nəticələr verə bilər.

4. Komissiya və digər xərcləri nəzərə alın. Hesabın xidmət haqqı, vergilər və digər tutulmalar faktiki gəliri azalda bilər.

5. İnflyasiyanı unutmayın. Hesabdakı pul nominal olaraq artsa da, qiymətlərin yüksəlməsi onun alıcılıq qabiliyyətini azalda bilər. Buna görə də yalnız yekun məbləğə deyil, həmin məbləğin gələcəkdə nə qədər məhsul və xidmət almağa imkan verəcəyinə də baxmaq lazımdır.

6. Gəlir zəmanətinə ehtiyatla yanaşın. Bank əmanətinin şərtləri ilə investisiya məhsullarının riskləri eyni deyil. İnvestisiyalarda gəlir dəyişə, hətta ilkin kapitalın bir hissəsi itirilə bilər. Yüksək və zəmanətli gəlir vəd edən təklifləri diqqətlə yoxlamaq vacibdir.

Mürəkkəb faizdən faydalanmaq üçün böyük məbləğlə başlamaq mütləq deyil. Erkən başlamaq, müntəzəm yığım etmək, gəliri yenidən əsas məbləğə əlavə etmək və uyğun maliyyə məhsulu seçmək vacibdir.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:140
embedMənbə:https://banco.az
archiveBu xəbər 27 Oktyabr 2026 14:55 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see289

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see278

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see275

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see270

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see270

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see261

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see256

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see252

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see248

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see246

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see232

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see227

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see226

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see226

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see223

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see220

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see215

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see214

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see208

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see207
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri