Icma.az
close
up
RU
Menu

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

NASA nın kinetik zərbə üsuluna qarşı Çindən yeni planetar müdafiə planı

NASA nın kinetik zərbə üsuluna qarşı Çindən yeni planetar müdafiə planı

Icma.az bildirir, Xalq qazeti saytına əsaslanaraq.

Bizi Telegram-da da izləyə bilərsiniz:@xqazeti

Yer kürəsinə doğru böyük bir asteroid hərəkət edərsə, bəşəriyyət onu necə dayandıra bilər? Çin mütəxəssislərinin apardığı yeni elmi araşdırmaya görə, ən effektiv həll yolu kosmik cismin daxilində əvvəlcədən qazılmış boşluqda nüvə partlayışı törətməkdir. Lakin bu missiyanın uğurla tamamlanması üçün insanlığın hazırlıq məqsədilə kifayət qədər vaxtı olmalıdır.

"Space: Science and Technology" elmi jurnalında dərc olunan məqalədə qeyd edilir ki, diametri 100 metrdən çox olan bir asteroid Yerlə toqquşma trayektoriyasına daxil olarsa, ənənəvi müdafiə üsulları — məsələn, kinetik zərbə və ya orbitin zəif xarici təsirlərlə uzunmüddətli dəyişdirilməsi — gözlənilən nəticəni verməyə bilər. Çin Raket Daşıyıcıları Texnologiyası Akademiyasının alimi Syaovey Vanın rəhbərlik etdiyi tədqiqat qrupu nüvə yükünün tətbiqi ilə bağlı iki əsas ssenarini modelləşdirib. 

Birinci ssenari (Səthi partlayış): Kosmik aparat asteroidin səthinə çırpılaraq dayaz bir krater açır və nüvə qurğusu dərhal orada partladılır. Bu üsulun yeganə üstünlüyü sürətli icra oluna bilməsidir, lakin enerji ötürülməsi baxımından az effektivdir. İkinci ssenari (Daxili nüvə partlayışı): Xüsusi qazıcı-penetrator əvvəlcə asteroidin içərisində dərin bir boşluq açır, daha sonra bura nüvə yükü yerləşdirilərək partladılır.

Virtual bazada aparılan riyazi hesablamalar və simulyasiyalar göstərib ki, vaxt amili imkan verdiyi təqdirdə məhz ikinci — dərinlikdə törədilən partlayış üsulu maksimum səmərə verir. Alimlərin qiymətləndirməsinə görə, bu metod 100 metr diametrli asteroidləri tamamilə parçalamağa qadirdir. Əgər söhbət 1 kilometr ölçüdə olan daha nəhəng obyektdən gedirsə, daxili nüvə partlayışı onun sürətini saniyədə 1 metr dəyişməyə məcbur edir. Erkən aşkarlanma sayəsində bu cür kiçik sürət dəyişikliyi belə cəmi iki ay ərzində asteroidin hərəkət trayektoriyasını Yerdən kənara çıxarmaq üçün tam kifayət edir.

Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, real müdafiə əməliyyatları zamanı asteroidin daxili strukturu (onun monolit daş və ya bir-biri ilə zəif bağlı olan qırıntı topası olması) mühüm rol oynayacaq. 

Hazırladı:
Arzu ƏLİYEVA
XQ

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:145
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 08 İyul 2026 11:56 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see291

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see285

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see277

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see276

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see266

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see256

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see251

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see250

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see243

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see243

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see241

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see231

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see227

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see225

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see225

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see222

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see212

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see206

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see203

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri