Icma.az
close
up
RU
Navi Pillay kimdir? Mandelanı müdafiə edən, Nobel Sülh Mükafatı alan qadın

Navi Pillay kimdir? Mandelanı müdafiə edən, Nobel Sülh Mükafatı alan qadın

Lent az portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Cənubi Afrikalı hüquqşünas Navi Pillay 2026-cı il Nobel Sülh Mükafatına layiq görülüb. O, insan hüquqlarının müdafiəsi, beynəlxalq hüququn inkişafı və müharibə cinayətlərinə görə məsuliyyətin təmin edilməsi istiqamətində fəaliyyətinə görə mükafatlandırılıb.

Lent.az Nobel Sülh Mükafatının builki qalibi Navi Pillayın bioqrafiyasını təqdim edir:

Navi Pillay nə vaxt və harada anadan olub?

Əsl adı Navanethem Pillay olan hüquqşünas 1941-ci il sentyabrın 23-də Cənubi Afrika Respublikasının Durban şəhərində, Kler­vud məhəlləsində anadan olub. Hindistan əsilli tamil ailəsində böyüyən Pillay uşaqlıq illərini irqi ayrı-seçkiliyin hökm sürdüyü aparteid rejimində keçirib.

Navi Pillay harada təhsil alıb?

O, Natal Universitetində təhsil alıb. 1963-cü ildə bakalavr, 1965-ci ildə isə hüquq üzrə ali təhsilini tamamlayıb. Daha sonra ABŞ-nin nüfuzlu Harvard Universitetində təhsilini davam etdirib. 1982-ci ildə hüquq üzrə magistr, 1988-ci ildə isə doktorluq dərəcəsi alıb.

Navi Pillay hüquqşünaslıq fəaliyyətinə necə başlayıb?

Pillay 1967-ci ildə Natal əyalətində şəxsi hüquq bürosunu açan ilk qadın olub. Həmin dövrdə Cənubi Afrikada irqi ayrı-seçkilik siyasəti hökm sürürdü. O, aparteid rejiminə qarşı mübarizə aparan fəalları müdafiə edib. Siyasi məhbusların hüquqlarının qorunması, həbsxanalardakı işgəncələrin ifşa olunması və məhkumların hüquqi müdafiəsi istiqamətində çalışıb.

Navi Pillayın Nelson Mandela ilə hansı əlaqəsi olub?

Navi Pillay Cənubi Afrikada aparteid rejiminə qarşı mübarizə aparan şəxslərin hüquqlarını müdafiə edən vəkillərdən biri olub. Onun fəaliyyəti Nelson Mandela və digər siyasi məhbusların hüquqlarının qorunması ilə də bağlıdır. Xüsusilə Robben adasındakı həbsxanada saxlanılan məhbusların hüquqları uğrunda mübarizəsi ilə tanınıb.

Navi Pillay hansı vəzifələrdə çalışıb?

1995-ci ildə Cənubi Afrika Ali Məhkəməsində hakim vəzifəsinə təyin edilib. O, ölkəsində bu vəzifəyə yüksələn ilk qaradərili qadınlardan biri olub. Elə həmin il BMT-nin Ruanda üzrə Beynəlxalq Cinayət Tribunalına hakim seçilib. 1999–2003-cü illərdə tribunalın sədri vəzifəsini tutub. 2003-cü ildə Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin hakimi seçilib. 2008–2014-cü illərdə BMT-nin İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarı vəzifəsində çalışıb. Bu müddətdə dünyanın müxtəlif bölgələrində insan hüquqlarının pozulması, müharibə cinayətləri və ayrı-seçkilik halları ilə bağlı mövqe bildirib.

Navi Pillay hansı tarixi məhkəmə qərarında iştirak edib?

Onun karyerasının ən mühüm hadisələrindən biri Ruandada 1994-cü ildə törədilmiş soyqırımı ilə bağlı məhkəmə prosesi olub. Pillay keçmiş yerli idarəetmə rəhbəri Jan-Pol Akayesunun mühakimə olunduğu prosesdə hakimlərdən biri olub. 1998-ci ildə çıxarılan tarixi qərarla zorlamanın müəyyən şərtlər daxilində soyqırımı cinayəti hesab edilə biləcəyi beynəlxalq məhkəmə təcrübəsində təsbit edilib. Bu qərar beynəlxalq cinayət hüququnun inkişafında mühüm mərhələ sayılır.

Navi Pillayın Qəzza ilə bağlı fəaliyyəti nədən ibarətdir?

Navi Pillay BMT-nin işğal olunmuş Fələstin əraziləri, o cümlədən Şərqi Qüds və İsraillə bağlı Müstəqil Beynəlxalq Araşdırma Komissiyasına sədrlik edib. Komissiya Qəzza zolağında və İsraildə baş verən hadisələri, mülki əhalinin hüquqlarının pozulması hallarını və mümkün müharibə cinayətlərini araşdırıb.

Pillay münaqişə tərəflərinin beynəlxalq hüquqa əməl etməsinin vacibliyini vurğulayıb, mülki şəxslərə qarşı törədilən cinayətlərə görə məsuliyyət tələb edib.

Navi Pillay evlidir? Övladları varmı?

Navi Pillay hüquqşünas Qabi Pillayla ailə həyatı qurub. Onlar 1965-ci ildə evləniblər. Həyat yoldaşı da aparteid rejiminə qarşı mübarizə aparıb və siyasi fəaliyyətinə görə həbs olunub. Navi Pillay onun hüquqlarını müdafiə edib. Qabi Pillay sonradan vəfat edib. Cütlüyün övladlığa götürdüyü iki qızı var.

Navi Pillay hansı təşkilatın yaradıcılarındandır?

O, qadın hüquqlarının müdafiəsi ilə məşğul olan beynəlxalq “Equality Now” təşkilatının həmtəsisçilərindəndir. Pillay həmçinin Cənubi Afrikada qadınların hüquqlarını müdafiə edən hərəkatlarda iştirak edib və ölkə konstitusiyasında bərabərlik prinsipinin təsbit olunmasına töhfə verib.

Navi Pillay niyə Nobel Sülh Mükafatı alıb?

2026-cı il oktyabrın 9-da Norveç Nobel Komitəsi Navi Pillayın Nobel Sülh Mükafatına layiq görüldüyünü açıqlayıb. Komitə onun beynəlxalq hüququn inkişafına, sülhün təşviqinə, müharibə cinayətlərinin, insanlığa qarşı cinayətlərin və soyqırımının cəzasız qalmaması istiqamətində fəaliyyətinə xüsusi diqqət çəkib. 85 yaşlı hüquqşünasa verilən mükafatın məbləği 12 milyon İsveç kronudur. Mükafatın təqdimetmə mərasimi dekabrın 10-da Norveçin paytaxtı Osloda keçiriləcək.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:122
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 09 Oktyabr 2026 13:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see304

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see295

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see292

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see288

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see287

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see284

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see274

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see272

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see266

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see265

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see245

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see239

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see238

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see236

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see235

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see232

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see226

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see225

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see223

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see221
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri