Niyə insanlarda bayrama həvəs yoxdur? EKSPERT AÇIQLADI

“Son dövrlərdə insanların bayram əhvalının azalması, cəmiyyətdə psixoloji və sosial dəyişikliklərin nəticəsidir. Bu dəyişikliklər, təkcə iqtisadi və texnoloji sahələrdəki inkişaflarla əlaqəli deyil, həm də insanların həyat tərzinin və mənəvi vəziyyətinin dəyişməsi ilə sıx bağlıdır”. Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında sosial məsələlər üzrə ekspert Ramal Əliyev deyib.

Ramal Əliyev sözlərinə belə davam edib: “Əvvəllər, yəni 30-40 il əvvəl, insanların həyat səviyyələri bir-birinə çox yaxın idi. Evlərindəki məişət əşyaları, avtomobillər, hətta tikdikləri evlərin layihələri eynilik təşkil edirdi. İnsanlar daha sadə və təbii həyat tərzi keçirir, daha az maddi qayğılara sahib olurdular. Bu dövrdə, bayram əhvalı da ümumilikdə daha yüksək idi, çünki insanlar həyatın və gündəlik qayğıların stresindən daha az təsirlənirdi.

Ancaq kapitalizm və bazar iqtisadiyyatının təsiri ilə insanlar arasında maddi vəziyyətlərdə ciddi fərqlər yaranmağa başladı. İndi, əksər insanlar daha yaxşı həyat şəraiti üçün çalışırlar və daha yüksək standartlara çatmaq üçün səylər göstərirlər. Bu səylər isə yalnız maddi qazanc əldə etmək deyil, həm də zehni və fiziki cəhətdən çoxlu əməyin sərf olunmasını tələb edir. Bu, insanların stress səviyyələrini artırır və nəticədə emosional sabitsizlik, daha çox aqressiya və narahatlıq yaradır.

Sosial şəbəkələrin və texnologiyanın inkişafı da insan psixologiyasına mənfi təsir edir. Son 10 ildə insanlar, xüsusən də Şərq ölkələrində, daha aqressiv və emosional baxımdan daha yorğun bir hala gəliblər. Əvvəllər, insanlar gündəlik xəbərləri yalnız qəzetlər və televiziya vasitəsilə alırdılar. Lakin bu gün, internet və sosial media vasitəsilə hər kəs hər an dünyadakı neqativ xəbərlər barədə kifayət qədər məlumat ala bilir. Hər kəs səhər oyanan kimi, telefonuna baxaraq bu xəbərlərlə yüklənir və bu, onların psixologiyasına mənfi təsir göstərir. Nəticə olaraq, insanlar daha çox neqativ düşüncələrə qapılırlar və bu da bayram əhvalına öz təsirini göstərən amillərdəndir.

Bundan əlavə, yuxu pozuntuları və gündəlik həyatın tələsik temposu da insanların ruhi sağlamlığını mənfi yöndə təsir edir. İnsanlar zamanında yatmır, kifayət qədər yuxu almırlar və nəticədə fiziki və zehni yorğunluq daha da artır. Bütün bunlar insanların bayramlar zamanı belə, əslində istədikləri kimi sevinə bilməmələrinə səbəb olur.

Sonuç olaraq, cəmiyyətdəki sosial, iqtisadi və texnoloji dəyişikliklər insanlarda bayram əhvalının azalmasına səbəb olub. İnsanlar arasında maddi və psixoloji fərqlər artdıqca, emosional gərginlik də yüksəlir və bu da bayramlarda belə insanların əhval-ruhiyyəsinə mənfi təsir göstərir. Əslində bayramlar, bəzən maddi və ruhi tələblərlə yanaşı, həyatın sadə və xoşbəxt anlarını yaşamağa çalışmaq üçün bir fürsət olmalıdır”.

Ayşən Vəli