NYT: “Makron prezident kreslosunu itirə bilər”

AzVision.az xəbər verir ki, Amerikanın “The New York Times (NYT)” nəşrində dərc olunan analitik materialda belə deyilir.
“Hüquqi baxımdan, Makron istədiyi hər kəsi baş nazir təyin edə bilər. Lakin siyasi nöqteyi-nəzərdən, Makron Milli Assambleyada ən azı 2026-cı il büdcəsini qəbul etmək üçün kifayət qədər uzun müddətə 577 qanunverici tərəfindən məqbul sayıla biləcək bir fiquru seçməlidir”, - qəzet yazır.
Nəşr qeyd edir ki, hökumət dəyişikliyi üç əsas blokun – solçu partiyalar, sağ mərkəzçi koalisiya və ifrat sağçıların qanunverici orqanın işini ciddi şəkildə çətinləşdirdiyi parlamentdəki mövcud vəziyyəti dəyişməyəcək. Məhz buna görə belə şəraitdə səmərəli fəaliyyət göstərə bilən hökumət başçısını tapmaq olduqca çətindir.
Bu şəraitdə Makronun bir neçə mümkün ssenarisi var. Bunlardan biri parlamentin buraxılması və növbədənkənar seçkilərin keçirilməsidir. Bununla belə, nəşr belə bir addımı mümkünsüz hesab sayır. Çünki, proqnozlara görə, prezidentin mərkəzçi koalisiyası daha çox yer itirmək, müxalifətin isə mövqelərini gücləndirmək riski böyükdür. Həmçinin, “Le Figaro” nəşrinin keçirdiyi sorğunun nəticələrinə əsasən, vətəndaşlar arasında Makrona etimad səviyyəsi cəmi 15% təşkil edir.
- Lakin daha radikal variant Makronun istefasıdır ki, bu da növbədənkənar prezident seçkilərinə səbəb olacaq. Bu, Beşinci Respublikada, 1969-cu ildə uğursuz referendumdan sonra Şarl de Qollun hakimiyyətdən getdiyi vaxtda yalnız bir dəfə baş verib”, - “NYT” vurğulayır.
Xatırladaq ki, dünən Fransa Milli Assambleyası (parlamentin aşağı palatası) baş nazir Fransua Bayruya etimadsızlıq səsverməsi keçirib. “Reuters” agentliyi Yelisey sarayına istinadən bildirib ki, prezident “yaxın günlərdə” yeni baş naziri təyin etmək niyyətindədir.
Daha əvvəl Bayrunun 2026-cı il üçün tətbiq etdiyi büdcə layihəsində vergilərin artırılması və dövlət xərclərinin 44 milyard avro azaldılması nəzərdə tutulurdu. Təklif olunan tədbirlərə pensiya və sosial müavinətlərin azaldılması, habelə imkanlı vətəndaşlar üçün “həmrəylik ödənişi” nin tətbiqi daxildir.
Büdcə kəsirini azaltmaq üçün Fransua Bayru, həmçinin iki dövlət bayramının ləğvini təklif edib: Pasxadan sonrakı bazar ertəsi və Avropada Qələbə Günü kimi qeyd olunan 8 May bayramını.
Qeyd edək ki, Frnasua Bayru təxminən doqquz aya yaxın ölkənin baş naziri vəzifəsində çalışıb ki, bu da təsadüfi deyil. Belə ki, son illər Fransada sözün əsl mənasında hökumət böhranı yaşanır: son 5 ildə ölkədə 5 baş nazir tutduğu vazifədən uzaqlaşmaq məcburiyyətində qalıb.
Yeri gəlmişkən, əksər ekspertlər bu tendensiyanı, ilk növbədə, Fransa prezidenti Emmanuel Makronun səbatsız və korahəfim daxili xə xarici siyasətinin acı bəhrəsi olduğunu vurğulayırlar. Bu baxımdan, onlar Makronun prezident postundan istefa verməsini Fransanın xilası kimi qiymətləndirirlər.
Sahil İsgəndərov
AzVision.az