Icma.az
close
up
RU
Menu

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

Zülalla ən zəngin çərəz

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

Leyla Əliyeva İSESKO nun Baş direktoru ilə görüşüb

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

Osmanlının Sultanı II Mahmud niyə “Kafir Sultan” kimi tanınırdı?

Osmanlının Sultanı II Mahmud niyə “Kafir Sultan” kimi tanınırdı?

Icma.az, Sfera.az portalına istinadən məlumat yayır.

II Mahmud Osmanlı İmperiyasının ən keşməkeşli dövrlərindən birində taxta çıxıb. O, taxta çıxan kimi hər küncə nəzarəti ələ keçirərək imperiyanı yenidən yaradıb. Lakin onun verdiyi qərarlar çox müzakirə olunub. Geyim qaydalarından tutmuş ordudakı dini dəyişikliklərə qədər atdığı hər addım reaksiyalara səbəb olub. Ən nəhayət, əhali onu layiq olmadığı ləqəblə çağırmağa başlayıb.

Sfera.az mövzu ilə bağlı maraqlı yazı təqdim edir. 

II Mahmud Osmanlı tarixinə “ikinci qurucu” mənasını verən “təsis-i sani” kimi daxil olmuşdur.

Onun apardığı islahatlar dövlətin bütün strukturunu yenidən qurub. Xüsusilə, Yeniçəri korpusunu və onun yerinə qurduğu Əsakiri Mənsuri-i Muhammediye ordusunu ortadan qaldırması, hərbi qüvvələrin modernləşdirilməsi istiqamətində atdığı ən böyük addımlar olub. Bu yeni ordu üçün məscidlər tikilib, imamlar təyin edilib və dini nizam yenidən müəyyən edilib.

Lakin onun xüsusilə geyimlə bağlı etdiyi dəyişikliklər böyük reaksiya ilə qarşılanıb. Avropa üslubunda fes, pencək və şalvarın məcburi istifadəsi xalqın adət-ənənələrinə zidd idi. Hətta hərbi xidmətə uniformalı imamların təyin edilməsi də bidət kimi qiymətləndirilib. Mahmudun dinə etinasızlıq etdiyini, hətta qərbləşdiyini iddia edənlər də var idi. Lakin o, tam əks anlayışla hərəkət edir və dini qaydaların daha nizamlı şəkildə tətbiqini hədəfləyirdi. Amma bunu izah edə bilmədi, insanlar başa düşmədi.

Mahmudun ən mübahisəli addımlarından biri Osmanlı tarixində ilk dəfə ordunun hər bir hissəsinə daimi imamların təyin edilməsi idi.

Çünki Yeniçərilər dövründə əsgərlər səfərə çıxanda ciblərindən pul yığar, kənardan imam tutardılar. Bu vəziyyət orduda müxtəlif dini nizamlara və hətta üsyanlara səbəb olub. Heterodoks din xadimləri zaman keçdikcə orduya təsir göstərməyə başlayıblar. II Mahmud məhz bu xaosa son qoymaq istəyirdi.

Yeni sistemlə kazarmalarda məscidlər tikildi, imamlar təyin olundu, hətta uniformalar da tikildi. İmamlar təkcə namaz qılmaq deyil, həm də əsgərlərin mənəviyyatını yüksəltmək, onlara oxumaq və yazmaq öyrətmək və əsas dini məlumatları izah etmək üçün məsuliyyət daşıyırdılar. Lakin onların vəzifə şərtləri ağır, maaşları az idi. Gənc din xadimləri bu sahəyə çox diqqət yetirmirdilər. Hərbi imamlar zaman keçdikcə təsirsiz hala gəldi. Lakin bu sistemin məqsədi dindən uzaqlaşmaq deyil, əksinə onu mərkəzi hakimiyyətə bağlamaq idi.

II Mahmuda aid edilən “Kafir Sultan” ləqəbi onun islahatlarının mahiyyətinə, inanc dünyasına uyğun gəlmirdi.

Əksinə, Mahmud çox dindar bir sultan idi. Osmanlı cəmiyyətində dini biliklərin əskik olduğunu düşünürdü. Mahmud bu nadanlığı düzəltməyə çalışırdı. Bununla belə, xarici görünüş üçün edilən qaydalar hər şeydən üstün idi. Xüsusilə Avropa üslubunda olan geyim qaydaları bu qavrayışı gücləndirdi.

O, saqqal uzunluğundan bığ şəklinə qədər qaydalar tətbiq etdi, köhnə mehteran musiqisini ləğv etdi və Qərb üslublu qrup sistemini tətbiq etdi. Onun portretləri səfirliklərdə asılır, qəzetlər çap olunurdu. Bunlar ictimaiyyətin nəzərində “kafir imitasiya” kimi görünsə də, əslində dövrün tələbləri idi. Dövlətin yaşaması üçün bu sərt, lakin strateji addımlar atması qaçılmaz idi.

Amma o, bu islahatları səssizcə aparan biri deyildi. Mətbuatdan istifadə etdi, təbliğat apardı, reaksiyaları idarə etdi. O, xalqla birbaşa əlaqə qursa da, bu addımlar, xüsusən də kənd yerlərində, mühafizəkar dairələrdə həmişə şübhə ilə qarşılanıb. Çoxları onun Qərbin təqlidçisi olduğunu düşünürdü. Lakin onun məqsədi Osmanlıları ayaqda saxlamaq idi. Ömrünü dövlətin xilasına həsr edən bu sultan təəssüf ki, anlaşılmazlığın ən böyük qurbanlarından biri kimi tarixə düşüb.

Xanım

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:254
embedMənbə:https://sfera.az
archiveBu xəbər 22 İyun 2025 00:35 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see319

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see290

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see288

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see283

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see234

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see232

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see231

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see226

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see225

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see217

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see213

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see208

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see204

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see193

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

15 Noyabr 2026 02:58see187

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

15 Noyabr 2026 09:13see184

Leyla Əliyeva İSESKO nun Baş direktoru ilə görüşüb

15 Noyabr 2026 04:16see181

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see180

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see176

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see174
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri