Özünə düşmən tap: Uğur qazanmağın gözlənilməz yolu

“The New York Times”ın müəllifi Reyçel Faynseyq iddia edir ki, idman qəzəbini düzgün istiqamətləndirməklə uğur qazanmaq mümkündür.

Uğur qazanmaq üçün insanlar daxili qorxularını dəf edir, mənfi fikirlərdən uzaqlaşır, müxtəlif texnikalardan istifadə edir və hətta bədənə enerji verən əlavələr qəbul edirlər. Amma bəlkə də həqiqi uğura nail olmaq üçün bir düşmən lazımdır?Mən bu yanaşmanı müdafiə edərdim. Axı, iradə zamanla zəifləyir, ilhamverici mobil tətbiqlər real həyatı dəyişdirmir, dostluqlar isə kifayət qədər rəqabətli olmur. İnsana irəli getmək üçün güclü bir enerji lazımdır – bəlkə də saf paxıllıq və ya dəqiq, işıqla dolu qəzəb. Bu hissi bir cümlə ilə ifadə etmək olar: “Niyə mən yox?”

Amma müharibəyə başlamaq, cinayət törətmək və ya sonradan peşman olacağınız bir şey etmək lazım deyil. Hətta bu barədə heç kimə danışmasanız, daha yaxşı olar. Mən zahirən sakit, iki uşaq anasıyam, əlimdə latte ilə karyeramı davam etdirən adi bir insan kimi görünürəm. Amma daxilimdə keçmişdə məni aşağılayan insanlara cavab vermək arzusuyla alışıb yanıram – istər keçmiş sevgilim, istərsə də 2008-ci ildə birgə çalışdığım həmkarım olsun. Həsəd və qəzəb kimi duyğuların enerji mənbəyi olduğunu inkar edə bilmərəm.

Bu yanaşma təkcə idmanla məhdudlaşmır. Reper Kendrik Lamar və Dreykin rəqabəti, Teylor Sviftin keçmiş sevgililərinə və rəqiblərinə həsr etdiyi mahnılar da bu prinsip üzərində qurulub. Amerikan futbolu ulduzu Tom Bredi də gələcək düşmənlərini tapıb onlarla mental mübarizəyə girir.

Məşq və istedad müəyyən həddə çatdıqda, emosiyalar köməyə gəlir.

Vorton Biznes Məktəbinin professoru tərəfindən aparılan araşdırma göstərib ki, autsayderlər daha yaxşı nəticələr göstərirlər, çünki başqalarının səhv olduğunu sübut etməyə çalışırlar.

Hər şeyi şəxsi qəbul etməklə başlamaq daha yaxşıdır. Məhz bu, Maykl Cordanın uğur qazanmasına kömək edib. “Sonuncu rəqs” sənədli serialına əsasən, onun qəzəblənib motivasiya aldığı hadisələrin natamam siyahısı belədir: Rəqib komandanın məşqçisi şam yeməyi zamanı onunla salamlaşmadı. Rəqib komandanın oyunçusu idman zalında onunla salamlaşdı. Başqa bir basketbolçu “NBA-nın Ən Dəyərli Oyunçusu” mükafatını aldı.

Bundan əlavə, onun hədəfinə onunla müqayisə edilən istənilən rəqib düşürdü. “Məni onunla müqayisə etdikdə əziyyət çəkirəm”, – deyə Cordan meydanda Klayd Dreksleri niyə darmadağın etdiyini izah edir.

Məsələni nə qədər dərindən araşdırıramsa, o qədər də mənə elə gəlir ki, qəzəb və ya ən azı qıcıqlanma uğur üçün zəruri şərtdir. Bir çox Super Bowl çempionu olan amerikan futbolçusu Tom Bredi müsahibələrində etiraf edib ki, o, özünə düşmənlər yaratmaqdan çəkinmir və rəqiblərinin hörmətsizlik əlamətlərini tapmaq üçün daim onları müşahidə edir. Görünür, axtardığını həmişə tapır.

Pop ulduzu Teylor Svift cəmi üç ay davam edən münasibətin pozulması haqqında 10 dəqiqəlik mahnı bəstələyib. Onun repertuarındakı digər mahnılar da, çox güman ki, keçmiş münasibətlər və rəqiblərlə hesablaşmalara həsr olunub.

Bəli, məşhurlar üçün düşmən tapmaq çətin deyil: qarşıdurma içində olan komandalar, Oskar mükafatına digər namizədlər və s. Amma həyatda da kifayət qədər rəqabət var! Mən heç vaxt kino ulduzları ilə görüşməmişəm, amma toyumda şahid olan bir rəfiqəm mənə xəyanət edib. Əsas odur ki, uyğun düşmən tapmağı bacarasınız.

Siyasət çoxlu seçimlər təklif edir, baxmayaraq ki, bu günlərdə bu mövzu bir qədər köhnəlmiş görünür. Lakin sosial media hər zaman mükəmməl rəqiblər təqdim edir. Burada sizinlə məktəbdə oxuyan hər kəs həyatındakı ən uğurlu anların şəkillərini paylaşır. Üstəlik, sehrli filtrlər sayəsində onlar buraxılış günündən belə daha gənc görünürlər.

Mümkün variantların sayını azaltmaq üçün nailiyyətləri ilə gizli şəkildə öyünmək istədiyiniz insanlara diqqət yetirin. Daha çox aydınlıq lazımdırsa, özünüzə bu sualı verin: “Mən əslində nə istəyirəm?” Bu sual mənə vaxtilə iş yerində ekzistensial panika yaşatmışdı. Amma siz öhdəsindən gələcəksiniz.

Özünüzü toparlayın. Cavabınızı özünüzə etiraf edin. (Biznes qurmaq? Romaya köçmək? 2016-cı ildə etməyə söz verdiyiniz şeyi gerçəkləşdirmək?) Sonra isə bunu artıq edən birini tapana qədər sosial medianı araşdırın. Bəs niyə siz bunu etməyəsiniz?

Daxilimdə anlayıram ki, düşmən obrazına ehtiyac duymaq çox vaxt özünə inamsızlıqdan qaynaqlanır. Bəzən uğursuzluqdan qorxduğum üçün heç nəyə cəhd etmirəm – arzuladığım vəzifəni tuta bilməyəcəyimi, yeni hobbidə uğur qazana bilməyəcəyimi düşünürəm. Ancaq bu qorxunu qəzəbə çevirməyincə, addım atmağa cəsarət etmirəm. Pandemiya zamanı həm iş rejimimin dəyişməsi, həm də iki kiçik uşağın qayğısına qalmaq məni illərdir etmək istədiyim bir şeyə – qaçışa başlamağa vadar etdi.

Sən demə, qaçış yalnız fiziki deyil, həm də psixoloji rahatlama üçün ideal imiş. Bu zaman nəinki məni incitmiş insanları xatırlayıram, həm də terapiya zamanı artıq həll etdiyimi düşündüyüm məsələləri beynimdə yenidən analiz edirəm. Səhərlərim belə başlayır: 90-cı illərin rep musiqisini açır, uşaqlarla sağollaşıb küçəyə çıxıram. Beynimdə isə sanki bir film səhnəsi canlanır – yadplanetlilərlə döyüşə hazırlaşan insanlar, amma həmin döyüş meydanında tək qaçan mən oluram və bütün mənə pislik edənlərin yanından sürətlə keçib gedirəm.