Özünü səviyyə li hiss edənlər... Xarici dildə danışıq səviyyəsi artır, ana dilinə hörmət səviyyəsi azalır

Çatsın hay-harayım dinləyənlərə,

Mən nankor deyirəm, nacins deyirəm –

Öz ana dilini bilməyənlərə!”

Nahaq yerə, bu şeirlə başlamadım məqaləyə. Bu gün ölkəmizdə öz ana dilini bilməyənlər, ana dilində danışa bilməyənlər, başqa dillərdən sitatlarla və ifadələrlə danışanlar var.

Əvvəllər məmurlarımız arasında da Azərbaycan dilində iki sözü yan-yana istfadə edə bilməyənlər var idi. Məhz onların danışmaq istədikləri, demək istədikləri cümlələr üçün istifadə edirdik “erməni budaq cümləsi” ifadəsini...

Bu gün də gənclər arasında “bay”, “hello”, “date-ə çıxıram”, “kiss you”, “see you”, “conversation-a gedirəm” və s. çox sayda dilimizdən olmayan sözlər istifadə edən şəxslər var... Bu şəxslər bu ifadələri istifadə etməklə, sanki yüksək səviyyədə olduqlarını bildirmək istəyirlər. Bəs kimdən və nə ilə?

Gənc Alim, Doktorant və Magistrlər Cəmiyyətinin sədri, fəlsəfə doktoru İlqar Orucov Bizimyol.info xəbər portalına açıqlamasında bildirib ki, insana dildən keçən təfəkkür və kamil şəxsiyyətin formalaşmasınada başlıca rol oynayan milli dövlət dilinə, ana dilinə hörmət və o dili qorumaq, onu inkişaf etdirmək, onu gələcək nəsillərə ötürmək həm bir missiyadır, həm də vətəndaşlıq borcudur.

İlqar Orucov

“İnsanlarımızı dilə məhəbbət ruhunda böyütməliyik. Bəzən müşahidə edirik ki, 3-4 il xaricdə oxuyub, gəlib danışır, danışığında əvvəllər bəzi ifadələri rus dilində işlədirdilər, indi ingilis dilində işlədirlər. Yeni nəsil sanki bununla "səviyyə"cə yüksək olmasını göstərir. Əksinə, bu məsələlər onun göstəricisi deyil. İnsan öz dilində mükəmməl danışırsa və ya öz dilində düşünərək danışırsa, budur üstünlük”-deyə İlqar Orucov qeyd edib.

Ekspert deyir ki, Azərbaycan dili kifayət qədər zəngin dildir və Azərbaycan dilində alternativi olmayan ifadələr yoxdur.

“Bu dilin inkişafı ilə bağlı Azərbaycanda konkret olaraq, Elmlər Akademiyasının Dilçilik İnstitutu var. Təkcə Dilçilik İnstitutunda Azərbaycan dilinin inkişafı ilə bağlı kifayət qədər kifayət qədər tədqiqatlar aparılır. Bütövlükdə, bu məsələ ideoloji, mənəvi, dövlətçilik və milli şüur məsələsi olduğu üçün lazıdırsa, biz Azərbaycan dilini universitetlərdə tədris etməliyik. Lazımdırsa, ümumilikdə məktəbəqədər təhsil müəssisələrindən başlayaraq yuxarı siniflərə qədər ana dilimizin tədrisi üçün tələbləri mütləq gücləndirməliyik”.

İradə Cəlil, Bizimyol.info