Qanun qarşısında hamı bərabərdir

Son 7-8 aydır ki, Qənirə Ataşova adlı şəxs, tibbi sosial probemlər fonunda, özünün şəxsi maraqlarına xidmət edən qaralama kampaniyalarına start vermişdir.
O, özünün facebook və instagram sosial platforma hesablarından (Ganira Atash) paylaşımlar edərək, səhiyyə sahəsində xidmət göstərən bir çox profesional cərrahları, həkimləri və eləcə də kosmetoloqları hədəfə almışdır.
Məsələnin diqqət çəkən tərəflərindən biri də odur ki, Qənirə Ataşova demək olar ki, paylaşdığı məlumatların böyük əksəriyyətini sonradan silmiş, hətda bəzi hallarda öncə tənqid etdiyi həkimləri sonradan tərifləməyə və reklam etməyə başlamışdır.
Əlbətdə, illərdir media sahəsində çalışan peşəkar bir jurnalist kimi baş verən bütün bu hadisələri mən də diqqətlə izləyirdim və peşə etikası çərçivəsində araşdırırdım. Və beləcə, insanların avam yerinə qoyulması da daxil olmaqla, külli miqdarda pulların toplanılması ehtimalı, dövlət qrumları əlehinə təbliğatların aparılması kimi bir çox faktların üstünü açmağa müvəffəq oldum.
Belə ki, Bakının Səbail rayonu ərazisində fəaliyyət göstərən “Falck” klinikasında həkim – kosmetoloq işləyən Gülnar Zeynallı adlı qadın hər yerdə və eləcə də öz instagram səhifəsində özünü həkim terapevt və həkim kosmetoloq kimi təqdim edir.
Bir çox sosial media platformalarında bu ixtisas fəaliyyəti ilə məşğul olmasına və eləcə də, mənşəyi barədə dəqiq məlumatlar olmayan kosmetoloji preparatların istifadəsinin zəruriliyinə dair reklamlar verir.
Hətda hamıya fərəhlə danışır ki, səhiyyə sahəsində çalışan şəxsləri təhdid edərək barələrində paylaşımlar edən Qənirə Ataşovanın həkimidir və Qənirə Ataşovanın himayəsindədir. Qənirə Ataşovanın hansı maraqları çərçivəsində Gülnar Zeynallını qorumasını qoyaq bir kənara. Bəs bizim qanunlarımız nə deyir?
Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 08 iyun 2010-cu il tarixli, 108 saylı qərarı mövcuddur və həmin qərarın 1.2- ci maddəsində qeyd olunur ki, Azərbaycan Respublikasında praktik tibb və ya əczaçılıq fəaliyyəti ilə məşğul olan, ali və orta ixtisas təhsilinə malik, müvafiq qaydada dövri ixtisasartırma kurslarını keçmiş səhiyyə mütəxəssislərinin peşəkarlıq səviyyəsinin və peşə yararlılığının yoxlanılması məqsədi ilə “Əhalinin sağlamlığının qorunması haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa müvafiq olaraq onlar beş ildə bir dəfə sertifikasiyaya cəlb edilirlər.
Qərarın 2.1-ci maddəsində isə qeyd olunur ki, Tabeliyindən və mülkiyyət formasından asılı olmayaraq, səhiyyə müəssisələrində çalışan və özəl praktik tibb və ya əczaçılıq fəaliyyəti ilə məşğul olan səhiyyə mütəxəssislərinin sertifikasiyası Azərbaycan Respublikasının Səhiyyə Nazirliyi (bundan sonra - Nazirlik) tərəfindən həyata keçirilir.
Özünü həkim kimi təqdim edən Gülnar Zeynallını araşdırarkən, bu şəxs özü də etiraf etdi ki, onun Səhiyyə Nazirliyinin müvafiq komissiyası tərəfindən verilmiş Sertifikasiya şəhadətnaməsi yoxdur. Həmçinin, bizim sorğumuzu cavablandırarkən, Səhiyyə Nazirliyindən də bildirdilər ki, Gülnar Zeynallı ilə bağlı müvafiq portalda heç bir qeyd mövcud deyil.
Bu zaman sual yaranır; bəs Gülnar Zeynallı hansı əsasla tibbi fəaliyyət göstərir? Onun hazırda işlədiyi Falck klinikası ilə əmək müqaviləsi mövcuddurmu? Hansı vəzifəni icra etməsi üçün onunla əmək müqaviləsi bağlanılıb? Əmək müqaviləsi üzrə Gülnar Zeynallının əməkhaqqı nə qədərdir?
Göstərdiyi xidmətlərin qarşılığında, vətəndaşlar tərəfindən ödənilən ödənişləri Gülnar Zeynallı hansı əsasla özü şəxsən qəbul edir? Hansı əsasla ödəyicilərə qəbz verilmir? Gülnar Zeynallı nə üçün vergidən yayınır?
Gülnar Zeynallı istifadə etdiyi preparatları (dolğular, botokslar və s.) qanunvericilikdə nəzərdə tutulduğu qaydada elektron qaimə əsasındamı alır? Bu preparatların ödənişini Gülnar Zeynallı satıcı şirkətlərə hansı formada həyata keçirir?
Əlbətdə, bütün bu suallara aidiyyatı qrumlar cavab axtarmalıdırlar və həm də cavab verməlidirlər. İndi isə keçək Gülnar Zeynallının sosial media hesablarından paylaşdığı reklamların hüquqi tərəfdən doğru olub olmamasına.
Reklam haqqında Azərbaycan Respublikasının qanununun (bundan sonra qanun) 29 cu maddəsi mövcuddur və bu maddə əsasən dərman vasitələrinin, tibb vasitələrinin, tibbi xidmətlərin reklamını tənzimləyir.
Qanunun 29.2.3-cü maddəsi reklam olunan dərman vasitəsindən istifadə ilə bağlı fiziki şəxslərin minnətdarlığını bildirməsini və eləcə də, 29.2.4-cü maddəsi isə, sağlam insanda reklam olunan dərman vasitəsinin istifadə edilməsinin zəruriliyi barədə təsəvvür yaratmağı qadağan edir. Həmçinin, qanunun 29.2.6-cı maddəsi də, reklam olunan dərman vasitəsinin müsbət təsirinə, təbii mənşəli olmasına, təhlükəsizliyinə, effektivliyinə və əlavə təsirlərin olmamasına təminat verməyi qadağan edir. Azərbaycan Respublikasının cinayət Məcəlləsində isə, 198-ci maddə var və bu maddənin də, bilə-bilə yalan reklam etmə barədə müvafiq sanksiyalar mövcuddur.
İndi isə 2 sual yaranır.
1. Gülnar Zeynallı daha nə qədər qayda pozmalıdır ki, müvafiq qrumlar onun fəaliyyəti ilə bağlı tədbirlər görsünlər?
2. Qənirə Ataşovanın adamı olmaq, insanları qanunların tətbiqindən qoruyurmu?
Ümid edirəm ki, ölkəmizdə qanunların icrasına nəzarət edən Azərbaycan Respublikasının Baş Prokurorluğu, səhiyyəmizə cavabdeh olan Azərbaycan Respublikasının Səhiyyə Nazirliyi, eləcə də Dövlət Vergi Xidməti və Dövlət Əmək Müfəttişliyi hamını düşündürən, mənim bu iki sualıma biganə qalmayacaqlar.
Əgər bu gün Qənirə Ataşovanın şəxsi maraqları fonunda tərtib olunan siyahılar əsasında bu qrumlar bir çox insanları araşdırmalara cəlb edərək müvafiq tədbirlər görürlərsə, deməli eyni addımlar Gülnar Zeynallıya və onun çalışdığı Falck klinikasına qarşı da atılmalıdır.
Axı bizim qanunlarımızın hamısında qeyd olunur ki, Qanun qarşısında hamı bərabərdir...
Sima Babayeva