Icma.az
close
up
RU
Menu

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Qarabağın aqrar perspektivi Startapların yaradacağı fürsətlər

Qarabağın aqrar perspektivi Startapların yaradacağı fürsətlər

Icma.az, Modern.az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Azərbaycanın 2020-ci ildə Qarabağda qazandığı Zəfərdən sonra işğaldan azad edilmiş torpaqlarda həyat yenidən başlayır. Bu ərazilərdə aparılan genişmiqyaslı bərpa və yenidənqurma işləri yalnız infrastruktur və yaşayış məntəqələri ilə məhdudlaşmır – kənd təsərrüfatı sahəsində də ciddi potensial var. Xüsusilə innovativ yanaşmalar və texnoloji həllər təqdim edən kənd təsərrüfatı startapları bu torpaqların dirçəldilməsində mühüm rol oynayır.

Ənənəvi kənd təsərrüfatı modelləri uzun illər boyunca məhsuldarlıq və səmərəlilik baxımından ciddi problemlərlə üzləşib. Startaplar isə bu sahəyə təzə nəfəs gətirir – müasir texnologiyalar, süni intellekt, avtomatlaşdırma, ağıllı suvarma sistemləri və ekoloji yanaşmalar vasitəsilə daha az resursla daha çox məhsul əldə etməyə imkan yaradır.


Startaplar bu ehtiyaca rəqəmsal həllər, ağıllı suvarma sistemləri, dron monitorinqi, kompost texnologiyası və sensor əsaslı heyvandarlıq izləmə sistemləri ilə cavab verir.


Qarabağ bu baxımdan “ağ səhifə”dir. İnfrastrukturun sıfırdan qurulduğu bu ərazilərdə istənilən texnologiyanın tətbiqi mümkündür.

Münbit torpaq və iqlim şəraitində yüksək keyfiyyətli məhsul

Qarabağ və Şərqi Zəngəzur bölgələrinin kənd təsərrüfatı potensialı müxtəlif sahələr üzrə ixtisaslaşma imkanı yaradır. Məsələn, Ağdam və Füzuli rayonları taxılçılıq üçün ideal şəraitə malikdir. Burada ağıllı suvarma sistemləri və GPS əsaslı əkin planlaması tətbiq edilərək məhsuldarlıq artırıla bilər. 


Şuşa və Xocavənd bölgələri isə üzümçülük və şərabçılıq üçün əlverişlidir. Damcı suvarma texnologiyasının tətbiqi ilə məhsul keyfiyyəti yüksəldilə bilər. Eyni zamanda, şərab turları vasitəsilə aqroturizm də inkişaf etdirilə bilər. Bu sahədə “Qarabağ şərabları” layihəsi maraqlı bir təşəbbüs ola bilər.


Zəngilan və Qubadlı rayonları coğrafi mövqelərinə, iqlim şəraitinə və torpaq xüsusiyyətlərinə görə fındıqçılıq üçün çox əlverişli bölgələrdir. Bu rada fındıq ağacları yaxşı inkişaf edir, məhsuldarlıq yüksək ola bilər və fındığın keyfiyyəti dünya bazarlarında rəqabətə davamlı ola bilər.


Bu bölgələrdə ənənəvi kimyəvi gübrələr və zərərvericilərə qarşı dərmanlar (pestisidlər) əvəzinə bioloji pestisidlər və təbii kompost gübrələrdən istifadə etmək tövsiyə olunur. Bioloji pestisidlər — təbiətdə olan mikroorqanizmlər və ya onların məhsulları əsasında hazırlanır və zərərvericiləri ekoloji cəhətdən təhlükəsiz şəkildə məhv edir. Kompost gübrələr isə təbii orqanik tullantıların çürüməsi nəticəsində yaranan gübrələrdir və torpağın məhsuldarlığını artırmaqla yanaşı, torpaq ekosistemini də qoruyur.


Tərəvəzçilik, xüsusilə istixana şəraitində intensiv və yüksək məhsuldarlıq tələb edən bir sahədir və bu baxımdan Ağdam və Füzuli bölgələri çox əlverişli imkanlara malikdir. Bu ərazilərin torpaq və günəşlənmə şəraiti, eyni zamanda geniş düzənlik sahələri müasir istixana komplekslərinin qurulması üçün ideal mühit yaradır.
Ənənəvi istixana modelləri ilə müqayisədə, süni intellektlə idarə olunan istixanalar daha dəqiq və optimallaşdırılmış idarəetmə imkanı təqdim edir. Belə texnologiyalar istixananın içərisində temperatur, rütubət, işıqlandırma və karbon səviyyəsini avtomatik olaraq tənzimləyir. Bu, həm məhsuldarlığı artırır, həm də enerji və su sərfiyyatını minimuma endirir. Üstəlik, iqlim dəyişikliklərinə qarşı davamlılıq formalaşır – çünki süni intellekt sistemi istənilən hava şəraitində optimal şərait yarada bilir.


Laçın və Kəlbəcər bölgələri isə ətirli və aromatik bitkilərin yetişdirilməsi üçün geniş imkanlar təqdim edir. Bu bitkilərin emalı və ixracı üzrə ixtisaslaşmış “Qarabağ Aromatics” layihəsi regionun ixrac potensialını gücləndirə bilər.


Heyvandarlıqda innovativ texnologiyalar


Qarabağ və Şərqi Zəngəzur bölgələri təkcə bitkiçilik sahəsində deyil, heyvandarlıq baxımından da böyük iqtisadi perspektivlərə malikdir. Xüsusilə müasir texnologiyaların tətbiqi ilə bu sahədə gəlirli və dayanıqlı təsərrüfat modelləri qurmaq mümkündür.


Südçülük üçün Kəlbəcər və Laçın bölgələri seçilir. Bu ərazilərdə süd robotları və sensor izləmə sistemlərinin tətbiqi ilə məhsuldarlıq və keyfiyyət eyni zamanda təmin edilə bilər. Belə bir təşəbbüs “Qarabağ Südü” brendi altında həyata keçirilə bilər və bu, regionun ekoloji təmiz süd məhsulları ilə tanınmasına şərait yaradar.
Qubadlı və Zəngilan rayonlarında ətlik heyvandarlığın inkişafı üçün rotasiya üsulu ilə otlaq və avtomat yemləmə texnologiyalarının tətbiqi məqsədəuyğundur. Bu model çərçivəsində həm ekoloji, həm də kommersiya baxımından cəlbedici layihə ola bilər.


Şuşa və Kəlbəcər arıçılıq üçün əlverişli təbii iqlimə malikdir. Burada GPS izləmə texnologiyası və şəffaf ixrac sistemləri ilə “Qarabağ Balı” adlı məhsulun həm daxili bazarda, həm də xarici bazarlarda rəqabət qabiliyyəti artıra bilər.


Laçın və Ağdərə rayonları qoyunçuluq və yun istehsalı üçün uyğundur. Elektron qulaq birkələri və digər izləmə texnologiyaları ilə heyvanların sağlamlığının və məhsuldarlığının davamlı izlənməsi mümkündür. Bu sahədə “Qarabağ Yunu” adı ilə bazarda keyfiyyətli və təmiz məhsul təqdim etmək olar.
Düzən ərazilərdə isə orqanik yumurta istehsalına yönəlik müasir quşçuluq təsərrüfatlarının qurulması məqsədəuyğundur. Günəş enerjisi ilə təchiz olunmuş damlar bu sahəni daha da ekoloji və iqtisadi baxımdan effektiv edir. Bu istiqamətdə “EcoYumurta” adlı layihə həm istehsal baxımından dayanıqlı, həm də alıcı üçün etibarlı marka ola bilər.


 Fermerlər üçün yeni imkanlar


Kənd təsərrüfatının inkişafında yalnız əkinçilik və heyvandarlıq deyil, həm də innovativ və əlavə dəyər yaradan sahələr mühüm rol oynayır. Qarabağ və Şərqi Zəngəzur bölgəsində bu baxımdan yeni startap ideyaları artıq diqqət çəkməyə başlayıb. Məsələn, aqroturizm fermaları şəhər sakinlərinə kənd həyatını təcrübədən keçirmək, məhsul yığmaq və bioməhsulları dadmaq imkanı yaradır. Bu həm də bölgənin turizm potensialının açılması deməkdir.


Bundan başqa, mobil laboratoriyalar vasitəsilə torpaq, su və bitki analizlərinin yerində aparılması, fermerlərin qərarvermə prosesini sürətləndirir və məhsuldarlığı artırır. Yerli rəqəmsal market platformalarının qurulması isə fermerlə istehlakçını birbaşa əlaqələndirərək satış prosesini şəffaf və daha səmərəli edir.
Azərbaycan hökuməti bu cür təşəbbüsləri müxtəlif dəstək mexanizmləri ilə stimullaşdırır. Startap şəhadətnaməsi alan layihələr 3 il müddətinə vergi azadolmalarından yararlana bilir. Güzəştli kreditlər çərçivəsində isə 5 milyon manata qədər maliyyə dəstəyi və 90 faizə qədər dövlət zəmanəti mövcuddur. Sənaye parklarında iştirak edən startaplar icarə güzəştləri və tam infrastruktur təminatı ilə təmin olunur. Eyni zamanda, ixtisaslı mütəxəssislər üçün əlavə maaşlar və güzəştlər də nəzərdə tutulub. Bütün bu dəstəklərə Elektron Kredit və Zəmanət Sistemi (EKZS) üzərindən müraciət etmək mümkündür.


Gələcəyin Qarabağı: Yeni iqtisadi güc


Bununla belə, qarşıda duran bəzi çağırışlar da var. Ən ciddi problemlərdən biri mina təhlükəsidir – bəzi ərazilərdə kənd təsərrüfatı fəaliyyəti üçün tam təhlükəsiz mühit hələ formalaşmayıb. Eyni zamanda, elektrik, su və internet kimi əsas infrastruktur xidmətləri bəzi bölgələrdə hələ tam təmin olunmayıb. Kadr potensialı da məhdudiyyətlərdən biridir – xüsusilə aqronom və texnologiya üzrə mütəxəssislərə böyük ehtiyac var.
Bütün bu çətinliklərə baxmayaraq gələcək Qarabağ üçün ümidvericidir. Yaxın illərdə bu bölgədə ağıllı kəndlər, enerji səmərəli istixanalar, rəqəmsal tədarük zəncirləri və pilotsuz texnika ilə idarə olunan fermalar gerçəkliyə çevrilə bilər. Bu təkcə iqtisadi inkişaf yox, eyni zamanda sosial reabilitasiya və regionun ümumi dirçəlişi deməkdir. Qarabağ artıq yalnız keçmişin deyil, gələcəyin də simvoluna çevrilməkdədir.
İşğaldan azad olunmuş torpaqlar Azərbaycanın kənd təsərrüfatı sahəsindəki uğur hekayəsinin əsas sütununa çevrilmək potensialına malikdir. Dövlət dəstəyi, yerli icmaların iştirakı və gənc təşəbbüskarların innovativ ideyaları bir araya gəldikcə Qarabağ real iqtisadi gücə çevriləcək. İndi torpağın dilini texnologiya ilə danışdırmaq zamanıdır.
 

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:286
embedMənbə:https://modern.az
archiveBu xəbər 31 May 2025 11:43 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see277

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see271

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see255

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see252

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see245

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see237

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see233

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see227

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see227

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see227

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see220

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see218

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see215

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see214

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see212

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see202

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see197

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see193

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see191

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri