Icma.az
close
up
RU
Qəzzanın tam itirilməsi real və geri dönməz mərhələyə keçir

Qəzzanın tam itirilməsi real və geri dönməz mərhələyə keçir

Xalqcebhesi saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

ABŞ-ın Qəzzada 20 maddədən ibarət sülh planı üçün sülh şurası yaradılıb və bu sülh şurasının təsisçiləri Qərb ölkələridir. Qəzzada fəaliyyət göstərəcək şuranın üzvləri isə Misir, Türkiyə, Qətər və digər xristian ölkələridir. ABŞ prezidenti Tramp da şuranın sədri kimi prosesin idarəçiliyini öz üzərinə götürüb.

Bunu xalqcebhesi.az-a politoloq Vüqar Dadaşov deyib.

"Əslində “sülh təşəbbüsü” kimi təqdim olunan bu mexanizm Fələstin dövlətçiliyinin taleyinin tam şəkildə ABŞ başda olmaqla qlobal güclərin əlinə keçirilməsinin rəsmiləşdirilməsidir. Sülh şurasının tərkibi, qərarların qəbul mexanizmi və səlahiyyət bölgüsü onu deməyə əsas verir ki, bu mexanizm tərəflərin bərabərhüquqlu siyasi razılaşmasını deyil, əvvəlcədən müəyyən edilmiş nəticəyə doğru prosesi idarə edir" - politoloq deyib.

O, qeyd edib ki, Qəzzanın tam itirilməsi real və geri dönməz mərhələyə keçir və “texnokratik idarəetmə”, “Fələstin muxtariyyəti” terminləri Qəzzanın, Fələstinin ləğvini siyasi baxımdan yumşaltmaq üçün istifadə edilir. İsrailin tələbləri - Qəzzanın boşaldılması və silahsızlaşdırılması - yerinə yetirilir. Fələstinin de-yure muxtariyyəti de-fakto İsrailin hərbi və inzibati nəzarətinə verilir. Yəni Fələstin muxtariyyəti de-yure beynəlxalq sənədlərdə əks olunsa da, de-fakto vəziyyət İsrailin təhlükəsizlik, inzibati və hərbi nəzarətinin genişlənməsini təsdiqləyir, Fələstinin mənimsənilməsinə hüquqi baza yaradır:

"Əvvəllər yazmışdım ki, Fələstin dövləti ləğv ediləcək və İsrail–Fələstin münaqişəsinin “idarə olunan həllinin” icrasına başlanılıb.
1948-ci ildən paralel yaradılan İsrail Fələstindən fərqli olaraq güclü institutlar yaratdı. Fələstin isə daxili parçalanma, xarici güclərin alətinə çevrilmə və korrupsiya səbəbindən dövlətçilik institutlarını formalaşdıra bilmədi. Nəticədə fələstinlilərin vahid siyasi iradəsi və dövlət məsuliyyəti ortaya çıxmadı. Bu gün Fələstin dövləti faktiki olaraq mövcud deyilsə, bu, yalnız xarici təsirlərdən deyil, daha çox daxili siyasi bacarıqsızlığın və uzunmüddətli strategiyanın olmamasının nəticəsidir.

Digər tərəfdən, dünyada 22 ərəb dövləti mövcuddur və bu dövlətlərin əksəriyyəti Fələstin məsələsini siyasi prioritetdən çıxarıb. Bəzi ərəb dövlətlərinin fələstinlilərin Qəzzadan çıxarılmasına, yerləşdirilməsinə və bu prosesdə İsrailə köməyi onu göstərir ki, regionda Fələstin probleminin həlli deyil, Fələstinin ləğvinin nəticələrinin idarə olunması strategiyası üzrə proseslər gedir.

Proseslərdə Türkiyənin mövqeyi ayrıca diqqət tələb edir. Türkiyənin İsrailin regional təsirinin artması və faktiki genişlənməsi məsələsində mövqeyi açıq razılıqdan daha çox “səssiz qəbul” modeli ilə xarakterizə olunsa da, diplomatik ritorikaya baxmayaraq, Türkiyə–İsrail münasibətlərində iqtisadi, təhlükəsizlik və beynəlxalq platformalarda dolayı koordinasiya davam edir.

Türkiyə üçün əsas ekzistensial təhlükə İsraillə deyil, regional təhlükəsizlik balansı və xüsusilə kürd dövlətçiliyi ilə bağlı riskdir. Türkiyə Əsəd rejimini devirdikdən sonra Suriyada hakimiyyətə gətirdiyi Əş-Şara kürd əhalisi üçün kürd dilinin dövlət dili kimi istifadəsi və məktəblərdə tədrisi ilə bağlı fərman imzalayıb. İsrailin güclənməsi Türkiyənin cənub sərhədlərində birbaşa təhlükə yaratmadığı kimi, İranın zəifləməsi ilə üst-üstə düşən strateji maraqlara da cavab verir. Bu səbəbdən Türkiyə Fələstin və Qəzza məsələsində hərbi-siyasi müdaxilədən yayınaraq humanitar və diplomatik xəttlə kifayətlənir. Bu isə Türkiyənin İsrailin planlarına mane olmaması deməkdir.

Uzunmüddətli təhlil göstərir ki, Yaxın Şərq faktiki olaraq Türkiyə və İsrail arasında bölüşdürülüb. Fələstin və kürd məsələləri qarşılıqlı maraqlara uyğun planlı şəkildə aradan qaldırılır. İranın zəifləməsi hədəf, parçalanması isə məqsəd deyil. Mossadın İranda iğtişaşlar fonunda əhalinin tərkibi barədə məlumatında Cənubi Azərbaycan əhalisinin sayı 17 milyon göstərilib. Halbuki İranın rəsmi məlumatına görə azərbaycanlıların sayı 30 milyondan çoxdur. Bu fərq göstərir ki, maraqlar dəyişdikcə müttəfiq və dost ölkə anlayışı subyektiv olur".

Cavid

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:240
embedMənbə:https://www.xalqcebhesi.az
archiveBu xəbər 19 Yanvar 2026 12:07 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see397

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see381

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see314

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see296

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see293

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see284

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see271

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see265

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see264

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see251

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see235

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see234

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see229

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see228

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see227

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see224

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see221

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see215

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see215

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri