Icma.az
close
up
RU
Qlobal iş bazarı süni intellektin təsiri altında: Beynəlxalq araşdırmalar nə deyir?

Qlobal iş bazarı süni intellektin təsiri altında: Beynəlxalq araşdırmalar nə deyir?

Redaktor.az portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Qlobal miqyasda süni intellektin (Sİ) əmək bazarına təsiri artıq nəzəriyyə deyil, reallıqdır. Dünyanın bir sıra nüfuzlu institutları tərəfindən aparılan araşdırmalar, xüsusilə inkişaf etmiş ölkələrdə müəyyən sahələrin sürətlə avtomatlaşdırıldığını, digər sahələrdə isə yeni bacarıqlar tələb edən iş imkanlarının yarandığını göstərir.

Redaktor.az xəbər verir ki, "McKinsey Global Institute"nun bu il yayımladığı genişmiqyaslı hesabatda qeyd olunur ki, süni intellekt və avtomatlaşdırma texnologiyaları 2030-cu ilə qədər dünya üzrə təxminən 400 milyon iş yerini riskə ata bilər. Bu, xüsusilə istehsalat, nəqliyyat və müştəri xidməti kimi sektorları əhatə edir.

Lakin hesabatda vurğulanır ki, paralel olaraq yarım milyarddan çox yeni iş yaranacaq əsasən texnologiya, səhiyyə və yaşlılara qulluq sahələrində.

Tokioda yerləşən “Panasonic AI Labs” tərəfindən tətbiq olunan pilot layihədə fabrik işçiləri artıq robot həmkarlarla yan-yana çalışırlar. “Kooperativ Süni İntellekt” (Collaborative AI) adlanan bu sistem insanların bacarıqlarını tamamlayaraq, məhsuldarlığı 35% artırıb.

Şirkətin nümayəndəsi Hiroshi Tanaka qeyd edir:

"Biz robotları insanı əvəz etmək üçün deyil, insanla birlikdə daha effektiv işləmək üçün inkişaf etdiririk".

Avropa İttifaqı isə Sİ-nin geniş tətbiqini nəzarətsiz buraxmaq istəmir. 2025-ci ilin aprelində qəbul edilən **"AI Act"** (Süni İntellekt Aktı), qitə boyunca yüksək riskli texnologiyaların istifadəsinə ciddi məhdudiyyətlər qoyur. Qanuna əsasən, insan davranışını manipulyasiya edən və ya vətəndaş azadlıqlarına təhdid yaradan Sİ sistemləri qadağan olunacaq.

Brüsseldə yerləşən “Centre for AI Ethics” institutunun eksperti Elena Gruber bildirir:

 “Avropa texnoloji yeniliyi qoruyarkən insan hüquqlarını və etik dəyərləri də ön planda saxlayır."

ABŞ-da isə vəziyyət bir qədər fərqlidir. Silikon Vadisində 2023–2025-ci illər arasında süni intellekt sahəsində 4000-dən çox yeni startap fəaliyyətə başlayıb. Bu şirkətlər əsasən təbii dil emalı, tibbi diaqnostika, hüquqi sənəd analizi və robotik proses avtomatlaşdırılması sahəsində ixtisaslaşıb.

“OpenAI”, “Anthropic”, “NVIDIA” və digər texnoloji nəhənglər bu ekosistemi həm maliyyə, həm də texnoloji baxımdan dəstəkləyir.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İqtisadi və Sosial Şurası (ECOSOC) bu ilin əvvəlində yayımladığı hesabatda xəbərdarlıq edir: süni intellektə çıxışı olmayan ölkələr və sosial təbəqələr rəqəmsal ayrım səbəbilə daha da geri qala bilər.

ECOSOC ekspertləri dövlətlərə rəqəmsal inklüzivlik proqramları hazırlamağı tövsiyə edir, xüsusən də təhsil və kənd ərazilərində texnoloji savadlılığın artırılmasını prioritet hesab edirlər.

Qlobal miqyasda süni intellekt əmək bazarını həm təhlükə, həm də imkanlarla dəyişir. Ən mühüm məsələ — ölkələrin və şirkətlərin bu texnoloji transformasiyanı **ədalətli, etik və inklüziv şəkildə idarə edə bilməsidir**. Əks halda, bərabərsizliklər daha da dərinləşə bilər.

Nuriyyə NATİQQIZI

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:185
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 18 İyul 2025 21:02 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see352

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see337

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see322

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see317

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see292

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see279

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see276

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see258

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see240

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see239

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see230

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see222

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see219

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see217

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see217

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see215

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see215

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see208

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see203

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see196
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri