Qlobal nüvə enerjisinə investisiya hədəfi: illik 250 milyard dollar

Bizi Telegram-da da izləyə bilərsiniz:@xqazeti

Qlobal nüvə enerjisinə tələbatı ödəmək üçün 2050-ci ilə qədər illik 250 milyard dollarlıq investisiya məbləğini aşmaq və təxminən 6 trilyon dollarlıq investisiya mühiti yaratmaq tələb olunur. “Nüvə Enerjisinin Genişləndirilməsinə aparan yol” hesabatından toplanılan məlumata görə, bu investisiya məbləği 38 ölkə tərəfindən qəbul edilən 2050-ci ilə qədər qlobal nüvə enerjisi tutumunun ən azı üçqat artırılması məqsədinə uyğundur.Nüvə enerjisinin yalnız mövcud azsaylı bazarlarda deyil, həm də qlobal miqyasda sənaye miqyasına çatması üçün dövlət resursları ilə yanaşı, özəl sektorun maliyyələşdirilməsini də nəzərdən keçirmək lazımdır.

Hesabatda vurğulanır ki, kapital təkcə yeni elektrik enerjisi istehsal edən stansiyalara deyil, həm də onların genişmiqyaslı fəaliyyətinə imkan verəcək nüvə yanacaq dövriyyəsinə yönəldilməlidir.

Beləliklə, elektrik enerjisinə artan tələbatı ödəmək, enerji təhlükəsizliyini artırmaq və iqlim dəyişikliyinə qarşı mübarizədə dekarbonizasiya səylərini həyata keçirmək üçün nüvə enerjisinə ehtiyac var.

Nüvə enerjisinə tələbatı artırmaq üçün 2050-ci ilə qədər illik 250 milyard dollarlıq investisiya məbləğini aşmaq və təxminən 6 trilyon dollarlıq investisiya imkanları yaratmaq lazımdır.

Hesabatda nüvə enerjisini hökumətə yönəlmiş, layihə əsaslı maliyyələşdirmə modelindən geniş investisiya qoyuluşu olan enerji infrastrukturu aktivləri sinfinə çevirmək üçün altı əsas tətbiq addımı qeyd olunur və bu, səhm və borc maliyyələşdirməsi təmin edən institusional investorlar üçün imkanlar təqdim edir.

Birliyin yol xəritəsində nüvə enerjisinin əsas investisiya aktivinə çevrilməsi üçün aşağıdakı altı şərt təklif olunur: “İnstitusional dəstək mexanizmlərinin gücləndirilməsi, biznes modellərinin standartlaşdırılması, risklərin və gəlirlərin ölçülə bilən hala gətirilməsi, bazar gəlir mexanizmlərinin yaradılması, təchizat zəncirinin tutumunun və yetkinliyinin artırılması və transformasiyanı dəstəkləmək üçün maliyyələşdirmə mexanizmlərinin hazırlanması”.

Hesabatda bildirilir ki, oxşar transformasiyalar dənizdəki külək enerjisi, mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) və digər kapital tələb edən enerji infrastrukturu sektorlarında uğurla əldə edilib və nüvə enerjisi də eyni yolu izləyə bilər.

Qeyd olunur ki, maliyyə qurumları nüvə enerjisi haqqında biliklərini artırsalar, investisiya qiymətləndirmə qabiliyyətlərini təkmilləşdirsələr, risklərin bölüşdürülməsinin daha aydın tərifinə töhfə versələr və ilkin investisiya əməliyyatlarında iştirak etsələr, sektora daha geniş institusional kapital yönəltmək mümkün olacaq. Digər tərəfdən, qlobal nüvə enerjisi sektorunun əsas xammalı olan uran, yüksək enerji sıxlığı sayəsində aşağı yanacaq miqdarı ilə uzunmüddətli elektrik enerjisi istehsalına imkan verir.

Nüvə gücünün artırılması hədəfləri, əsasən Qazaxıstan, Kanada və Namibiya kimi əsas istehsalçı ölkələrdə uran hasilatı və yanacaq təchizatı zəncirlərinə investisiyaların sürətləndirilməsidir, bir çox ölkələr isə enerji təhlükəsizliyini gücləndirmək üçün strateji uran ehtiyatlarını artırmaq üçün addımlar atırlar.

M.MİRZƏ
XQ