Icma.az
close
up
RU
Region ölkələri hansı halda İrana qarşı çıxa bilər?

Region ölkələri hansı halda İrana qarşı çıxa bilər?

Icma.az xəbər verir, Oxu.az saytına əsaslanaraq.

"İranın İsraillə müharibə fonunda Hörmüz boğazını bağlayacağını bildirməsi geosiyasi baxımdan son dərəcə ciddi və çoxşaxəli nəticələrə yol aça biləcək bir məsələdir".

Bunu Oxu.Az-a açıqlamasında Yaxın Şərq ölkələri üzrə ekspert Vüqar Zifəroğlu deyib.

O vurğulayıb ki, Hörmüz boğazı dünya enerji ticarəti üçün ən strateji dəniz keçidlərindən biridir:

"Hər gün bu boğazdan təxminən 17-20 milyon barel neft daşınır. Bu isə dünya neft ticarətinin 20%-dən çoxu deməkdir. Əsasən, Səudiyyə Ərəbistanı, İraq, Küveyt, Qətər, BƏƏ və Bəhreyn kimi ölkələr neft və mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) ixracatında bu boğazdan istifadə edir. Tankerlər üçün alternativ marşrutlar yoxdur, çünki bu regionda digər çıxış yolları ya yoxdur, ya da çox məhdud və olduqca təhlükəlidir. Bu mənada İranın boğazla bağlı verdiyi bəyanatdan sonra müzakirə olunan əsas suallardan biri də məhz bununla bağlıdır: İran faktiki olaraq Hörmüz boğazını bağlaya bilərmi? Əslində, bəli, texniki olaraq, qısamüddətli bağlama mümkündür. Lakin bunun uzunmüddətli və davamlı olması real deyil".

Ekspert bunu bir neçə səbəblə əlaqələndirib:

"İran bu boğaza çıxış imkanına malikdir və "A2/AD" (anti-access/area denial) strategiyası çərçivəsində raketlər, dəniz minaları və sürətli hücum qayıqları ilə keçidi müvəqqəti dayandıra bilər. Lakin ABŞ və onun bölgədəki müttəfiqləri (xüsusilə BƏƏ və Səudiyyə Ərəbistanı) güclü hərbi-dəniz qüvvələrinə malikdir. ABŞ-nin 5-ci Donanması Bəhreyndə yerləşir və boğazın açıq qalması bu ölkələr üçün prioritetdir. Belə bir blokada, onsuz da, həssas olan bir zamanda iri neft ixracatçısı olan region ölkələrini də İrana qarşı qaldıra bilər".

Müsahibimiz əlavə edib ki, boğazın bağlanması qlobal enerji bazarına təsirsiz öütşməyəcək:

"Neftin və qazın qiyməti kəskin şəkildə artar. Diqqət edirsinizsə, hətta blokada olmasa belə, hazırda baş verən eskalasiya nəticəsində artıq neftin qiyməti qalxmaqdadır. Boğazın bağlanması, eyni zamanda, beynəlxalq bazarlarda təchizat böhranı yaradar. Xüsusilə enerji asılılığı yüksək olan Asiya ölkələri (Çin, Yaponiya, Hindistan) dərhal təsirlənər ki, bu da İranın adıçəkilən ölkələrlə münasibətlərinə təsirsiz ötüşməz".

"İranın Hörmüz boğazını bağlamaqla bağlı səsləndirdiyi bəyanatını psixoloji və siyasi təzyiq vasitəsi kimi qəbul etmək olar, çünki nəticələri özü üçün də ağır ola bilər. İranın bu addımı atmaq ehtimalı çox riskli və özünə də zərərli olduğu üçün məhduddur, lakin bölgədəki gərginlik və müharibə ehtimalı artdıqca qısamüddətli təhlükələr real ola bilər", - şərhçi fikrini yekunlaşdırıb.

Mərahim Nəsib

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:120
embedMənbə:https://oxu.az
archiveBu xəbər 20 İyun 2025 15:11 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see342

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see321

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see287

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see280

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see276

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see271

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see260

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see257

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see251

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see251

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see222

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see220

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see213

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see205

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see202

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see201

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see199

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see198

Kayli Cennerin keçmiş işçisi məhkəməyə müraciət etdi Ağır ittihamlar

14 Noyabr 2026 23:23see186

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see184
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri