Rusiya cəbhədə süni intellektə bel bağlayır

Rusiya ordusu üstün hərbi gücünə baxmayaraq, Ukraynada hələ də istədiyi nəticəni əldə etməyin effektiv yolunu tapa bilməyib.

Reyting.az “Forbes” nəşrinə istinadla bildirir ki, bunun əsas səbəblərindən biri Rusiyanın komandanlıq və nəzarət üzrə hərbi doktrinası, eləcə də bir çox kiçik zabitin təcrübəsizliyidir. Bu amillər cəbhə xəttində zabitlərin fərdi döyüşlərdə qələbə qazanmaq üçün vacib olan taktiki qərarları müstəqil şəkildə qəbul etməsini çətinləşdirir.

Rusiya bu problemin həlli kimi süni intellekt əsaslı “Svod” sisteminin cəbhədə tətbiqini planlaşdırır. Sistem cəbhə komandirlərinə əsas taktiki qərarların qəbulunda kömək etmək üçün nəzərdə tutulub.

Rusiya Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, “Svod” peyk məlumatları, hava görüntüləri, kəşfiyyat hesabatları və açıq mənbələr də daxil olmaqla müxtəlif kəşfiyyat kanallarından əldə olunan məlumatları toplayaraq vahid informasiya məkanında birləşdirəcək. Daha sonra bu məlumatlar süni intellekt də daxil olmaqla qabaqcıl emal üsulları ilə təhlil ediləcək, potensial əməliyyat ssenariləri modelləşdiriləcək və komandirlərə qərarvermə prosesində tövsiyələr təqdim olunacaq.

Qeyd olunur ki, Rusiya hərbi rəhbərliyi “Svod” sistemini qərar qəbuletmə dövrlərini sürətləndirmək və cəbhə komandirlərini optimal hərəkət istiqamətinə yönəltmək üçün mühüm vasitə kimi qiymətləndirir.

“Svod” sisteminin texniki xüsusiyyətləri açıqlanmasa da, onun ayrıca hazırlanmış fiziki cihazdan daha çox, mövcud hərbi platformalar şəbəkəsi daxilində işləyən proqram təminatına əsaslanan bir sistem olduğu ehtimal edilir. Sistem faktiki olaraq məlumat axınlarını və qərar dəstəyi alətlərini birləşdirən rəqəmsal arxitekturadır və bu məlumatlar taktiki səviyyədə istifadə olunan kompüter və planşetlər vasitəsilə komandirlərə ötürülür.

“Forbes” yazır ki, sistemin əməliyyat sınaqları 2025-ci ilin dekabrında başa çatıb. Rusiya qoşunlarının “Svod”u 2026-cı ilin aprelindən etibarən qəbul etməyə başlaması və sentyabr ayınadək silahlı qüvvələrin bütün qollarında tətbiq olunması gözlənilir. Sistemi ilk tətbiq edən bölmələr hazırda Pokrovsk istiqamətində hücum əməliyyatlarında iştirak edən 2-ci və 41-ci Birləşmiş Silahlı Orduların batalyonları olacaq.

Nəşr vurğulayır ki, bu zaman cədvəli “Svod”un uzunmüddətli modernləşmə layihəsindən daha çox, komandanlıq və idarəetmədəki boşluqları aradan qaldırmaq üçün təcili tədbir kimi hazırlandığını göstərir.

“Forbes” həmçinin qeyd edir ki, süni intellekt əsaslı qərar dəstəyi sistemləri adətən sərt və proqnozlaşdırıla bilən doktrinaya malik düşmənlərə qarşı daha effektiv olur. Ukraynanın müharibəyə yanaşması isə davamlı uyğunlaşma, sürətli taktiki öyrənmə və yeni texnologiyaların çevik tətbiqi ilə xarakterizə olunur.

Bu dinamika Ukrayna qüvvələrinin davranışını dəqiq modelləşdirməyi çətinləşdirir və nəticədə “Svod” sisteminin döyüş meydanını təhlil etmək və effektiv əməli tövsiyələr vermək imkanlarını məhdudlaşdıra bilər.

V. QULİYEV