Icma.az
close
up
RU
Rusiya Ukrayna savaşına Türkiyə də qoşulur? KONKRET

Rusiya Ukrayna savaşına Türkiyə də qoşulur? KONKRET

Konkret.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Qara dənizdə yeni cəbhə açılır

Rusiyanın 2022-ci ildə Ukraynaya qarşı başladığı müharibə Qara dənizi tədricən klassik hərbi əməliyyatlar məkanından çıxararaq mürəkkəb geosiyasi qarşıdurma zonasına çevirib. Bu gün söhbət təkcə hərbi gəmilərin və raketlərin qarşıdurmasından getmir. Qara dəniz eyni zamanda enerji xətlərinin, taxıl marşrutlarının, ticarət yollarının və pilotsuz texnologiyaların toqquşduğu strateji sahəyə çevrilib.

KONKRET.az xəbər verir ki, müharibənin ilkin mərhələsində Moskvanın əsas məqsədi Ukraynanı dənizdən təcrid etmək idi. Liman infrastrukturlarına zərbələr, Odessa istiqamətində təhlükənin artırılması, taxıl daşımalarının bloklanması və sığorta risklərinin yüksəlməsi Kiyevin iqtisadi imkanlarını məhdudlaşdırmağa hesablanmışdı. Bu siyasət Ukrayna üçün ciddi təzyiq yaratsa da, vəziyyətin gedişatını Moskvanın xeyrinə dəyişməyə yetmədi.

Ukrayna klassik donanma müharibəsində Rusiyaya qarşı durmaq əvəzinə asimmetrik strategiyaya üstünlük verdi. Dəniz pilotsuz aparatlarının intensiv istifadəsi Qara dənizdə qüvvələr balansını dəyişdi. Rusiya hərbi gəmiləri üçün artan risklər Moskvanı donanmasının mühüm hissəsini Krımdan çıxararaq Qara dənizin şərq sahillərindəki limanlara yönəltməyə məcbur etdi. Bu addım Rusiyanın Qara dənizdə mütləq nəzarət iddialarını zəiflətdi.

Yeni vəziyyət Ukraynaya ticarət gəmiçiliyini qismən bərpa etməyə imkan verdi. Odessa limanı istiqamətində yük daşımalarının canlanması Kiyevin iqtisadi nəfəsini bir qədər açdı. Eyni zamanda Qara dənizdə təhlükəsizlik məsələsi regional problem olmaqdan çıxaraq Avropanın ümumi təhlükəsizlik gündəminə daxil oldu.

Bu proseslər fonunda ən həssas mövqedə olan ölkələrdən biri Türkiyədir. Qara dənizin coğrafi xüsusiyyətləri — dar hava və dəniz məkanı, intensiv hərbi fəaliyyət və böyük güclərin yaxın təması Ankaranın təhlükəsizlik risklərini artırır. Rusiya və NATO qüvvələrinin fəaliyyətinin paralel şəkildə davam etməsi, pilotsuz aparatların sürətlə çoxalması istənilən yanlış hesablamanı ciddi böhrana çevirə bilər.

Son dövrlərdə Türkiyənin hava məkanını pozan pilotsuz aparatların vurulması və regionda radar sistemlərinə təzyiq cəhdləri təhlükənin real xarakter daşıdığını göstərir. Bu vəziyyət Ankaranı hava patrulu, rabitə mexanizmləri və reaksiya protokollarını yenidən nəzərdən keçirməyə məcbur edir.

Türkiyə eyni zamanda mürəkkəb diplomatik balansı qorumağa çalışır. Montrö Konvensiyasına əsasən boğazlara nəzarət, taxıl dəhlizi təşəbbüslərində iştirak və NATO çərçivəsində koordinasiya Ankaranın əsas siyasi alətləridir. Lakin müharibənin aktiv fazasının Qara dənizə daşınması bu balansı getdikcə daha kövrək edir və Türkiyənin manevr imkanlarını daraldır.

Analitiklər hesab edirlər ki, Qara dəniz yaxın perspektivdə yüksək riskli rəqabət zonasına çevriləcək. Burada pilotsuz texnologiyaların rolu artacaq, hərbi və mülki infrastrukturlar daha çox təhlükə altında qalacaq. Türkiyə üçün isə bu proses həm təhlükəsizlik, həm də diplomatik baxımdan daha mürəkkəb qərarlar dövrünün başlanğıcı deməkdir.

Qara dənizdə atılan hər addım təkcə region dövlətlərinə deyil, Avropanın təhlükəsizlik arxitekturasına və qlobal ticarət sisteminə də təsir göstərir. Məhz buna görə bu akvatoriyada baş verənlər artıq lokal münaqişə kimi deyil, beynəlxalq nizamın formalaşdığı əsas cəbhələrdən biri kimi qiymətləndirilir.

Natiq Səlim,
KONKRET.az

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:165
embedMənbə:https://konkret.az
archiveBu xəbər 23 Dekabr 2025 22:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see309

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see301

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see268

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see248

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see248

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see247

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see240

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see232

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see230

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see225

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see206

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see205

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see204

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see203

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see203

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see198

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see197

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see195

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see191

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri