“Rusiya yalnız Donbasla kifayətlənmir və daha geniş ərazi tələbləri irəli sürür“ ISW

"Ukrayna və Rusiya arasında danışıqlar hələ mürəkkəb və həssas mərhələdədir, humanitar itkilər və geosiyasi tələblər sülh prosesini çətinləşdirir..."

Rusiya yalnız Donbasla kifayətlənmir və tələbləri Ukrayna sərhədlərini xeyli aşır. 

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə Amerikanın Müharibənin Öyrənilməsi İnstitutunun (ISW) hesabatında deyilir.

Rusiya geniş ərazi tələbləri irəli sürür

Analitiklər qeyd edir ki, Rusiya yalnız Donbasla kifayətlənmir və tələbləri Ukrayna sərhədlərini xeyli aşır. Kirill Dmitriev Donbasdan çıxışı "sülh yolu" adlandırsa da, general Gerasimov Xarkov, Sumı və Dnepropetrovskda tampon zonalarının yaradılmasını müzakirə edir.

Moskva həm də NATO və Qərb ölkələrinə qarşı siyasi və strateji tələblər irəli sürür. Rusiya mediası və ultranationalist nəşrlər göstərir ki, Donbasdan çıxış yalnız müvəqqəti addımdır və gələcəkdə "denasifikasiya" və "demilitarizasiya" da daxil olmaqla digər tələblər həyata keçiriləcək.

Danışıqların gedişi və ABŞ-ın rolu

Prezident Vladimir Zelenski Putinə şəxsi görüşə hazırdır, əsas mövzular - ərazi məsələləri və Zaporojye AES-in gələcək nəzarəti hələ razılaşdırılmayıb. 20 maddəli sülh planı iki tərəfli sənəd olacaq: ABŞ ilə Ukrayna və ABŞ ilə Rusiya arasında. Amerika qoşunları Ukraynada olmayacaq, lakin bəzi Avropa tərəfdaşları kontingent göndərəcək, ABŞ-ın təhlükəsizlik zəmanəti vacibdir.

"Kyiv Independent" nəşri bildirir ki, Rusiya nümayəndələri qapalı qruplarda kompromisləri müzakirə edir, açıq bəyanatlar isə sərt görünür. ABŞ rəsmiləri görüşləri müsbət qiymətləndirir, amma Ukrayna xəbərdarlıq edir ki, ədəblik davranış avtomatik müsbət siqnal sayılmamalıdır. Üçtərəfli görüşlərdə tərəflər arasında ünsiyyət yaxşılaşıb, hətta birgə nahar keçirilmişdi.

İnsan itkisi və sülh perspektivləri

CSIS və NYT-in məlumatına görə, müharibədə təxminən 1,8 milyon insan - 1,2 milyon rus və 600 000 ukraynalı hərbçi həlak olub, yaralanıb və ya itkin düşüb. Rusiya hərbi taktikasını dəyişib: iri zirehli texnikadan imtina edib, piyada və motosikllərlə hücum edir, Ukrayna dronlarla izləmə aparır. Qış şəraiti hər iki tərəfin hərəkətini yavaşladıb, amma Rusiya Luqansk və Donetskdə əhəmiyyətli irəliləyiş əldə edib.

Analitiklər bildirir ki, Rusiya ABŞ-ı Ukraynanın güzəştlərinə sövq etməyə çalışır və münasibətlərin normallaşması sahəsində əməkdaşlıq təklif edir. 1 fevral 2026-cı il üçün növbəti üçtərəfli görüş planlaşdırılır. Zelenski vurğulayır ki, diplomatiyada konkret nəticələr olmalıdır, əks halda, Rusiya prosesi yalnız təzyiq üçün istifadə edə bilər.