Sağlamlığa təhlükə yaradan paltar və ayaqqabılar

Gündəlik istifadə etdiyimiz paltar və ayaqqabıların materialı bəzi insanlarda dəridə qıcıqlanma və allergik reaksiyalara səbəb ola bilər.

Problem hər zaman parçanın və ya ayaqqabının özündən qaynaqlanmır. Bəzən istehsal prosesində istifadə olunan boyalar, yapışdırıcılar, rezin komponentləri, metal hissələr və digər kimyəvi maddələr kontakt dermatitə səbəb ola bilər.

“Cebheinfo.az”-ın araşdırmasına görə, xüsusilə isti havalarda tərləmə, dərinin materialla uzun müddət təmasda olması, sürtünmə və havalanmanın zəif olması qıcıqlanmanı artıra bilər. Bu zaman dəridə qızartı, qaşınma, qabıqlanma və səpgilər meydana çıxa bilər.

Polyester, neylon, elastan və spandeks kimi sintetik materiallar həssas dəridə qıcıqlanmanı artıra bilər. Bununla yanaşı, sintetik liflərin özündən yaranan allergiya nisbətən nadirdir. Daha çox problem parçanın emalında istifadə olunan boyalar və digər kimyəvi maddələrlə əlaqələndirilir.

İsti və tərləmə ilə müşayiət olunan şəraitdə sıx və sintetik geyimlər dərinin qıcıqlanmasını daha da artıra bilər. Buna görə həssas dərisi olan şəxslər üçün boş və hava keçirən geyimlər daha uyğun seçim hesab olunur.

Geyimlərdə istifadə olunan bəzi tekstil boyaları, xüsusilə dispers boyalar, allergik kontakt dermatitə səbəb ola bilər. Reaksiya daha çox geyimin dəri ilə birbaşa təmas etdiyi nahiyələrdə – bel, bud, qoltuqaltı və digər sahələrdə özünü göstərə bilər.

Tünd rəngli və boyası asanlıqla çıxan bəzi geyimlərdə bu risk daha çox nəzərə çarpa bilər. Yeni alınmış paltarları geyinməzdən əvvəl yumaq artıq boya və bəzi kimyəvi qalıqlara məruz qalmanı azaltmağa kömək edə bilər.

“Qırışmayan”, “ütü tələb etməyən” və bəzi xüsusi xüsusiyyətlərə malik geyimlərin istehsalında formaldehid əsaslı qatranlardan istifadə oluna bilər. Həssas insanlarda bu maddələr kontakt dermatitə səbəb ola bilər.

Təbii dəri ayaqqabıların aşılanması prosesində istifadə olunan xrom duzları da bəzi insanlarda allergik kontakt dermatit yarada bilər. Xrom allergiyası zamanı səpgilər ayaqqabının dəri ilə təmas etdiyi nahiyələrdə, xüsusilə ayağın üst hissəsində meydana çıxa bilər.

Ayaqqabının müxtəlif hissələrini birləşdirmək üçün istifadə olunan yapışdırıcıların tərkibində də allergen maddələr ola bilər. Məsələn, p-tert-butilfenol-formaldehid qatranı ayaqqabı materiallarında kontakt allergiyanın səbəblərindən biri kimi göstərilir.

Ayaqqabılarda, altlıqlarda, elastik hissələrdə və bəzi geyim komponentlərində istifadə olunan rezin maddələri də həssas insanlarda kontakt dermatit yarada bilər. Rezin istehsalında istifadə olunan bəzi kimyəvi maddələr allergik reaksiyalara səbəb ola bilər.

Paltar düymələri, cins şalvarların metal hissələri, kəmər tokaları və ayaqqabı aksesuarlarında olan nikel də dəri ilə uzunmüddətli təmasda bəzi insanlarda allergik kontakt dermatit yarada bilər. Reaksiya adətən metalın dəriyə toxunduğu hissədə qızartı, qaşınma və qabıqlanma şəklində ortaya çıxır.

Həssas dərisi olan şəxslərə boş, rahat və hava keçirən geyimlər seçmək, yeni paltarları istifadə etməzdən əvvəl yumaq və dərini uzun müddət tərləmiş vəziyyətdə saxlamamaq tövsiyə olunur. Paltarın rəngindən çox, konkret şəxsdə hansı maddənin reaksiya yaratdığı önəmlidir.

Ayaqqabı ilə bağlı təkrarlanan səpgilər zamanı isə yalnız materialı dəyişmək kifayət etməyə bilər. Səbəbin xrom, rezin, yapışqan, boya və ya başqa komponent olub-olmadığını müəyyənləşdirmək üçün dermatoloq tərəfindən kontakt allergiya üçün xüsusi test aparıla bilər.

Qeyd edək ki, paltar və ayaqqabının yaratdığı hər səpgi allergiya və ya göbələk demək deyil. Kontakt dermatit, qıcıqlanma, göbələk infeksiyası və digər dəri xəstəlikləri bir-birinə bənzər görünə bilər. Dəqiq səbəb dermatoloji müayinə ilə müəyyənləşdirilməlidir.

Aişə
“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin