Icma.az
close
up
RU
Menu

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

Sərdar Sarayı: Zamanın Silə Bilmədiyi Maddi Mədəni İrsimiz

Sərdar Sarayı: Zamanın Silə Bilmədiyi Maddi Mədəni İrsimiz

Icma.az bildirir, Azertag portalına istinadən.

İsgəndər Sərdarlı: İrəvan Sərdar Sarayının şəbəkələri mürəkkəb riyazi qanunauyğunluqlara əsaslanırdı

Bakı, 17 iyun, AZƏRTAC

Tarix boyu Şərq və Qərb mədəniyyətlərinin, elmi düşüncəsinin və beynəlxalq ticarət yollarının geosiyasi qovşağı olmuş İrəvan şəhəri, XVIII–XIX əsrlərdə özünün ən ali mədəni-memarlıq zirvəsini İrəvan qalasındakı Xan sarayında (Sərdar Sarayı) tapıb. Vaxtilə Zəngi çayının sağ sahili boyunca ucalan və öz əzəməti ilə Şərq intibahını təcəssüm etdirən bu kompleks, əsrlər boyu bölgəyə səfər edən avropalı və şərqli səyyahların, diplomatların, alimlərin və rəssamların diqqət mərkəzində olub.

Bunu AZƏRTAC-a açıqlamasında araşdırmaçı, tətbiqi sənət ustası, Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının üzvü İsgəndər Sərdarlı deyib.

O bildirib ki, İrəvan xanlığı Azərbaycanda yeganə region idi ki, burada yeddi rəngdə şüşə istehsalı həyata keçirilib. Yeddi fərqli tonda, eyni şəffaflıqda və keyfiyyətdə şüşə əldə etmək üçün dərin kimya, minerologiya və yüksək dərəcəli termal mühəndislik bilikləri tələb olunub. Təsadüfi deyil ki, görkəmli tədqiqatçı İvan Şopenin rəsmi hesabat qeydlərində bu şüşə ustaları haqqında xüsusi məlumatlar yer alıb. Bu sənətkarlar sıradan icraçılar deyil, xüsusi elmi biliyə, böyük təcrübəyə və intellektə malik insanlar olub.

İsgəndər Sərdarlı diqqətə çatdırıb ki, Sərdar Sarayının şəbəkə pəncərələri sadə, primitiv həndəsi formaların təkrarı deyil, dünyada mövcud olmuş həndəsi həllərdən daha mürəkkəb riyazi qanunauyğunluqların təzahürü idi. Şəbəkə ustası həm də yüksək dərəcəli cəbr və həndəsə mütəxəssisi olmalı idi ki, mismarsız, yapışdırıcısız minlərlə xırda taxta və şüşə elementini bir araya gətirib vahid, sarsılmaz bir kompozisiya yaratsın.

“Səyyahların qeydlərinin və akademik etirazların müqayisəli təhlili göstərir ki, İrəvan qalasındaki Xan Sarayı sadəcə bir inzibati bina deyil, Azərbaycanın memarlıq və tətbiqi sənətinin ən yüksək zirvəsi olub. Sarayın daxili tərtibatı – xüsusilə yerli sənətkarlar tərəfindən işlənilmiş incə nəbati ornamentlər və XIX əsrdə dahi usta Mirzə Qədim İrəvani tərəfindən bərpa edilmiş monumentallıq, mikro-bədii naxışların makro-struktura necə mükəmməl köçürüldüyünün canlı sübutu idi. XIX əsrin sonu və XX əsrin əvvəllərində İrəvan Xan Sarayının mərhələli şəkildə yer üzündən silinməsi, təkcə unikal bir memarlıq strukturunun itirilməsi deyil, bəşəriyyətin ən nadir hidro-akustik, vizual və terapevtik memarlıq komplekslərindən birinin yox edilməsi demək idi. Lakin sənədləşdirilmiş dəqiq elmi təsvirlər, habelə Qrafinya Uvarovanın və akademik Nikolay Marın arxivlərdə qorunub saxlanmış kəskin elmi etirazları, bu gün İrəvanın maddi-mədəni irsinin tarixi gerçəkliyini təkzibedilməz faktlarla sübut edir. Bu sənədlər və mücadilələr göstərir ki, Sərdar Sarayı özünün işıq, rəng, şəbəkə həndəsəsi və fəvvarə sistemi ilə Şərq dövlətçilik təfəkkürünün, elmi mühəndisliyinin və ali ruh sənətinin qovuşduğu bənzərsiz bir mədəniyyət abidəsidir”, - deyə o qeyd edib.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:133
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 18 İyun 2026 16:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see379

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see348

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see285

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see275

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see273

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see266

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see246

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see245

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see245

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see238

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see237

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see232

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see218

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see214

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see212

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see210

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see180

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see179

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see179

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri