Icma.az
close
up
RU
Səs küy sadəcə narahatlıq deyil: Bədənimizə necə təsir edir və necə qorunaq?

Səs küy sadəcə narahatlıq deyil: Bədənimizə necə təsir edir və necə qorunaq?

Medicina saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.


Gündəlik həyatda səs-küydən qaçmaq getdikcə çətinləşir, xüsusən də şəhərlərdə. Avtomobillər, siqnallar, tikinti işləri, metro, təmir səsləri, yüksək musiqi, səs-küylü qonşular… Bəzən bunlara öyrəşdiyimizi düşünürük. Amma əslində orqanizm bu səsləri “görməzlikdən” gəlmir.

Medicina.az xəbər verir ki, təbii səslər — dəniz dalğası, yarpaqların xışıltısı, küləyin səsi, quşların nəğməsi, çayın şırıltısı insanı sakitləşdirə və rahatlaşdıra bilər. Küy isə müxtəlif tezlikli və intensivlikli səslərin qarışığıdır və uzun müddət davam etdikdə insan orqanizminə mənfi təsir göstərə bilər. Səs-küy yalnız qulağı yormur. O, sinir sistemini qıcıqlandırır, yuxunu poza, diqqəti zəiflədə, qan təzyiqini artıra və zamanla müxtəlif sağlamlıq problemlərinə yol aça bilər.

Səs-küy orqanizmə necə təsir edir?

Səs-küy orqanizm üçün gizli stress mənbəyidir. İnsan uzun müddət səs-küylü mühitdə olduqda bədən daim gərgin vəziyyətdə qalır. Bu zaman stress hormonlarının səviyyəsi artır, damarların tonusu yüksəlir, ürək-damar və sinir sistemi əlavə yüklənir.

Sadə dillə desək, orqanizm səs-küyü təhlükə kimi qəbul edir və özünü müdafiə rejiminə keçirir. Əgər bu vəziyyət qısa müddət davam edirsə, orqanizm bərpa oluna bilir. Amma səs-küy uzun müddət davam edərsə, bu, sağlamlığa mənfi təsir göstərir.

Səs-küyün mümkün təsirləri:

eşitmə qabiliyyətinin zəifləməsi;

qulaqda cingilti, uğultu və ya küy hissi;

baş ağrısı;

başgicəllənmə;

yorğunluq;

əsəbilik və daxili gərginlik;

yuxu pozulmaları;

diqqət və yaddaşın zəifləməsi;

qan təzyiqinin yüksəlməsi;

ürək döyüntüsünün artması;

həzm sistemi ilə bağlı narahatlıqlar;

iştahanın azalması;

ümumi həyat keyfiyyətinin pisləşməsi.

Ən təhlükəli məqam odur ki, səs-küyün təsiri çox vaxt dərhal hiss olunmur. İnsan yorğunluğu, əsəbiliyi, yuxusuzluğu və ya baş ağrısını başqa səbəblərlə əlaqələndirir. Halbuki uzunmüddətli səs-küy bu problemlərin yaranmasında mühüm rol oynaya bilər.

Hansı səslər daha təhlükəlidir?

Səsin gücü desibel ilə ölçülür. Sakit meşə, pıçıltı və adi danışıq insan üçün adətən təhlükəli hesab olunmur. Amma sıx nəqliyyat, tikinti sahələri, zavod-fabriklər, yüksək musiqi, təyyarə səsi və uzun müddət qulaqlıqda yüksək səslə musiqi dinləmək eşitmə və sinir sistemi üçün risk yarada bilər. Yüksək səs qısa müddətdə belə qulağa zərər verə bilər. Orta səviyyəli, amma uzunmüddətli səs-küy isə daha gizli təhlükədir. Bu zaman eşitmə tədricən zəifləyə, insan bunu yalnız illər sonra hiss edə bilər.

Şəhər həyatı və davamlı səs-küy

Şəhərdə yaşayan insanlar səs-küyə daha çox məruz qalır. Çünki burada küy davamlı, çeşidli və çox vaxt qaçılmaz olur: avtomobillər, siqnallar, metro, tikinti işləri, təmir səsləri, kondisioner və generatorlar, yüksək səslə danışıq və musiqi.

Məsələn, eviniz böyük prospektin yaxınlığındadırsa, ətrafda illərlə tikinti gedirsə və ya qonşuluqda davamlı təmir işləri aparılırsa, bu, orqanizm üçün daimi stress mənbəyinə çevrilə bilər. İnsan bunu birbaşa hiss etməsə də, uzaq perspektivdə yuxu, sinir sistemi, təzyiq və ümumi sağlamlıq üzərində mənfi təsir yarana bilər.

Uşaqlar və yaşlılar daha həssasdır

Səs-küy uşaqlar üçün xüsusilə önəmlidir. Davamlı səs-küy uşaqlarda diqqətin dağılmasına, oxuma və yaddaş proseslərinin zəifləməsinə, danışıq və öyrənmə bacarıqlarına mənfi təsir göstərir. Buna görə uşaqların dərs oxuduğu, yatdığı və istirahət etdiyi məkan mümkün qədər sakit olmalıdır. Yaşlı insanlar da səs-küyə daha həssas ola bilər. Xüsusilə yüksək təzyiq, ürək-damar xəstəlikləri, başgicəllənmə, yuxusuzluq və qulaqda küy problemi olan insanlarda səs-küy şikayətləri daha çox olur.

Küy xəstəliyi nədir?

Uzun müddət səs-küyə məruz qalan insanlarda “küy xəstəliyi” adlandırılan vəziyyət inkişaf edə bilər. Bu zaman həm qulaqla bağlı, həm də ümumi orqanizmlə əlaqəli əlamətlər meydana çıxa bilər.

Qulaqla bağlı əlamətlər:

eşitmə həssaslığının azalması;

qulaqda cingilti;

qulaqda uğultu və ya küy hissi;

qulaqda narahatlıq və ağrı.

Ümumi əlamətlər:

əsəbilik;

yorğunluq;

yuxu pozulması;

baş ağrısı;

başgicəllənmə;

yaddaş və diqqət zəifliyi;

mədə-bağırsaq narahatlıqları;

qan təzyiqində dəyişiklik;

ürək döyüntüsünün artması;

iştahasızlıq.

Bu əlamətlər davamlıdırsa, onları adi yorğunluq kimi qəbul etmək düzgün deyil. Vaxtında müayinədən keçmək vacibdir.

Səs-küyün təsirindən necə qorunaq?

Səs-küyü həyatımızdan tamamilə çıxarmaq mümkün deyil. Amma onun təsirini azaltmaq mümkündür.

Gündəlik 1-2 saat sakitlik yaratmağa çalışın. Telefon, televizor, yüksək musiqi və digər texnoloji səslərdən uzaq qalmaq sinir sisteminin dincəlməsinə kömək edir. Təbiətdə daha çox vaxt keçirin.

Parkda gəzmək, ağacların arasında olmaq, təbii səsləri dinləmək bədəni və zehni rahatlaşdırır. Qulaqlıqdan düzgün istifadə edin. Musiqiyə çox yüksək səsdə və uzun müddət qulaq asmaq eşitmə qabiliyyətini zədələyə bilər. Qulaqlıqla musiqi dinləyərkən səsi orta səviyyədə saxlamaq vacibdir.

Evin səs izolyasiyasına diqqət edin. İkiqat pəncərələr, qalın pərdələr, xalçalar, divar və tavan izolyasiyası küçədən və qonşudan gələn səsləri azalda bilər.

Mebellərin yerini düzgün seçin. Böyük şkafı səs gələn divara yaxın yerləşdirmək, yatağı həmin divardan uzaqlaşdırmaq səsin təsirini azalda bilər.

Səs-küylü yerlərdə qulaq qoruyucularından istifadə edin. Tikinti, istehsalat, konsert və ya çox səsli mühitlərdə keyfiyyətli qulaq tıxacları eşitməni qorumağa kömək edə bilər. Yataq otağını sakit saxlayın. Gecə səs-küyü yuxunun keyfiyyətini poza və orqanizmin tam dincəlməsinə mane ola bilər.

Səs-küyün yaratdığı gərginlik zamanı hansı vasitələrdən istifadə olunur?

Uzun müddət səs-küyə məruz qalmaq bəzi insanlarda daxili gərginlik, yuxusuzluq, əsəbilik, baş ağrısı, qulaqda küy, başgicəllənmə və ürək döyüntüsünün artması kimi şikayətlər yarada bilər. Belə hallarda əsas məqsəd yalnız simptomu azaltmaq deyil, həm də sinir sistemini, yuxunu və ümumi bədən balansını dəstəkləməkdir. Bu məqsədlə həkim məsləhəti ilə bəzi biotənzimləyici preparatlardan istifadə oluna bilər.


Neurexan daxili gərginlik, narahatlıq, yuxusuzluq və streslə bağlı yuxu pozulmaları zamanı istifadə olunan biotənzimləyici preparatdır. Preparat daxili gərginliyi azaldır, sinir sistemini sakitləşdirir və fizioloji yuxu ritmini dəstəkləyir.


Mucedokehl vegetativ sinir sistemi ilə bağlı pozulmalar zamanı istifadə olunan preparatdır. Uzunmüddətli stress, emosional gərginlik və neyrovegetativ şikayətlər zamanı həkim tərəfindən fərdi olaraq təyin edilir.

Əlamətlər daha qabarıq olduqda

Bəzən səs-küyün yaratdığı gərginlik yalnız əsəbilik və yuxusuzluqla məhdudlaşmır. Şikayətlər hansı sistemdə daha qabarıqdırsa, həkim əlavə preparatlar da tövsiyə edə bilər.

Ürək-damar sistemi ilə bağlı şikayətlərdə — yüksək təzyiq, taxikardiya, ürək döyüntüsünün artması kimi hallarda həkim məsləhəti ilə Cralonin istifadə oluna bilər.

Baş gicəllənməsi, qulaqda və başda küy olduqda — beyin qan dövranı və vestibulyar sistemlə bağlı şikayətlər zamanı Vertigoheel tövsiyə edilə bilər.

Sinir sistemi ilə bağlı şikayətlərdə — baş ağrısı, yuxu pozğunluğu, yaddaş və diqqət problemləri zamanı Cerebrum compositum kimi preparatlar əlavə dəstək kimi istifadə oluna bilər. Hər bir preparat, insanın yaşı, yanaşı xəstəlikləri, qəbul etdiyi digər dərmanlar nəzərə alınmaqla, həkim tərəfindən təyin edilməlidir.

Dr. Amaliya Rəhimova

Medicina.az
Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:262
embedMənbə:https://www.medicina.az
archiveBu xəbər 16 İyun 2026 16:20 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see361

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see332

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see326

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see270

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see257

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see248

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see236

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see232

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see229

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see225

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see222

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see220

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see216

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see203

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see194

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see186

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see185

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see177

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see177

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri