Skalioz niyə yaranır? HƏKİM DANIŞDI

“Skolioz onurğa sütununun yana doğru əyilməsi ilə xarakterizə olunan bir vəziyyətdir. Bu zaman onurğa "S" və ya "C" formasını ala bilər. Xəstəlik daha çox məktəb yaşlı uşaqlarda və yeniyetmələrdə aşkarlanır”.

Bu sözləri SİA -ya açıqlamasında həkim, terapevt Fidan Həsənli bildirib.

Onun sözlərinə görə, erkən diaqnoz və düzgün nəzarət gələcəkdə yarana biləcək ağırlaşmaların qarşısını almaqda mühüm rol oynayır:

“Skoliozun yaranma səbəbləri müxtəlif ola bilər. Ən çox rast gəlinən forma idiopatik skoliozdur və bu zaman xəstəliyin dəqiq səbəbi məlum olmur. Mütəxəssislər genetik faktorların bu vəziyyətin yaranmasında rol oynaya biləcəyini düşünürlər. Bəzi hallarda skolioz ana bətnində onurğa fəqərələrinin düzgün formalaşmaması nəticəsində yaranır ki, bu da anadangəlmə skolioz adlanır. Sinir və əzələ sistemi xəstəlikləri, o cümlədən serebral iflic və əzələ distrofiyası kimi vəziyyətlər də onurğa əyriliyinin inkişafına səbəb ola bilər. Daha nadir hallarda isə travmalar, şişlər və bəzi genetik xəstəliklər skoliozun yaranmasına gətirib çıxarır.

Valideynlər uşaqlarında çiyinlərin eyni səviyyədə olmaması, bir kürək sümüyünün digərinə nisbətən daha çıxıntılı görünməsi, bel nahiyəsində assimetriya, ombaların fərqli hündürlükdə görünməsi və ya uşağın önə əyildiyi zaman qabırğaların bir tərəfdə daha qabarıq görünməsi kimi əlamətlərə diqqət etməlidirlər. Bu kimi dəyişikliklər müşahidə olunarsa, uşağın ortoped tərəfindən müayinə olunması tövsiyə edilir.

Skoliozun tam qarşısını almağın hər zaman mümkün olduğu sübut edilməsə də, uşağın onurğa sağlamlığını qorumaq üçün müəyyən tədbirlər görmək faydalıdır. Uşağın düzgün oturuş vərdişi qazanması, masa və stulun boyuna uyğun seçilməsi, uzun müddət eyni vəziyyətdə oturmamasına diqqət edilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Eyni zamanda gündəlik fiziki aktivlik, açıq havada hərəkət və yaşa uyğun idman növləri əzələ sisteminin inkişafına kömək edir və düzgün duruşun formalaşmasını dəstəkləyir. Telefon, planşet və kompüter qarşısında uzun müddət əyilmiş vəziyyətdə qalmaq duruş pozğunluqlarına səbəb ola bildiyi üçün ekran vaxtının nəzarətdə saxlanılması da vacibdir.

Məktəb çantasının düzgün istifadəsi də nəzərə alınmalıdır. Ağır çanta birbaşa skolioz yaratmasa da, bel və çiyin nahiyəsində narahatlığa səbəb ola bilər. Buna görə çantanın hər iki çiyində daşınması və çəkisinin uşağın bədən çəkisinə uyğun olması tövsiyə edilir. Bundan əlavə, xüsusilə sürətli boy artımı dövründə profilaktik müayinələrin aparılması skoliozun erkən aşkarlanmasına və vaxtında müdaxilə edilməsinə imkan yaradır.

Nəticə etibarilə, skolioz uşaqlıq və yeniyetməlik dövründə geniş rast gəlinən onurğa problemlərindən biridir. Erkən diaqnoz, düzgün həyat tərzi və müntəzəm həkim nəzarəti xəstəliyin irəliləməsinin qarşısını almaqda mühüm rol oynayır. Valideynlərin uşaqlarının duruşuna diqqət yetirməsi və hər hansı şübhəli dəyişiklik zamanı vaxtında mütəxəssisə müraciət etməsi gələcək onurğa sağlamlığının qorunmasına kömək edir”.