Süni zəka faydalı qazıntı yataqlarını aşkar etməyə başlayıb

Earth AI adlı startap süni zəkanın köməyi ilə Avstraliyanın onilliklərdir mədən şirkətləri tərəfindən diqqətdən kənarda qalmış bölgələrində perspektivli mis, kobalt və qızıl yataqları aşkar edib. Alqoritmlər geniş əraziləri sürətlə skan edir və ənənəvi üsullarla yerin tədqiqatı zamanı gözdən qaçmış ehtiyatları müəyyənləşdirirlər. Earth AI-nın modelləri 400 milyon geoloji məlumat əsasında öyrədilib və nəticədə proqnozların dəqiqliyi 0.5%-dən 66%-ə qədər artıb. Süni zəka artıq faydalı qazıntıların axtarışı zamanı istifadə olunub. Parlaq nümunələrdən biri – KoBold şirkətidir, o, Zambiyada süni zəka vasitəsilə aşkarlanmış mis yatağının işlənməsi üçün 537 milyon dollar investisiya cəlb edib.

İndi isə Earth AI startapı Avstraliyanın Şimali ərazisində mis, kobalt və qızıl, Yeni Cənubi Uelsdə isə Sidneyin 500 km şimal-qərbində yerləşən ərazidə gümüş, molibden və qalay yataqları aşkar edib. Earth AI Mineral Discovery Engine adlı proses və texnologiyalar sistemini yaradıb. Ənənəvi üsulların aşağı effektivliyi (cəmi 0.5%) ilə müqayisədə, onların süni zəkaya əsaslanan sistemi 400 milyon geoloji hadisəni analiz edərək proqnozların dəqiqliyini 66%-ə qədər artırır. Bu, 3 əsas elementin birləşməsi sayəsində mümkün olub: Güclü süni zəka platforması, dərin geoloji təhlil və ucuz modul qazma texnologiyası.
Bu texnologiya sayəsində cəmi 3-6 ay ərzində nəzəri proqnozdan praktik qazmaya keçmək mümkündür. Earth AI şirkəti qurucusu Roman Teslyuk-un araşdırmaları əsasında yaradılıb. O, Sidney Universitetində Avstraliyadakı mədən sənayesini öyrənmişdi. Bu ölkədə hökumət faydalı qazıntı yataqlarının hüquqlarına sahibdir və onları 6 il müddətinə icarəyə verir. Teslyuk maraqlı bir detala diqqət yetirmişdi: 1970-ci illərdən bəri bütün axtarış şirkətləri topladıqları məlumatları dövlət arxivinə təhvil verməyə borcludurlar, lakin bu məlumatlar uzun müddət istifadə olunmamış qalıb.

Əgər bu qədər böyük həcmdə məlumatdan istifadə olunsa, gələcəkdə mineralların harada yerləşə biləcəyini daha dəqiq proqnozlaşdırmaq olar. Əvvəlcə Earth AI proqram təminatı hazırlayan bir şirkət kimi fəaliyyət göstərirdi və mədən müəssisələri üçün potensial yataqların proqnozlaşdırılmasına ixtisaslaşmışdı. Lakin müştərilər investisiya etməyə tələsmirdilər – bunun səbəblərindən biri də milyonlarla dolları hələ sınaqdan keçirilməmiş texnologiyaya əsaslanan proqnozlara yatırmaq istəməmələri idi. Teslyuk-un qeyd etdiyi kimi, mədən sənayesi xüsusilə konservativ sahədir – hər hansı yeni yanaşma yalnız peşəkar ictimaiyyət tərəfindən geniş şəkildə qəbul edildikdən sonra ciddi qəbul olunur.

Bundan sonra Earth AI strateji qərar qəbul edərək öz qazma avadanlığını hazırlamağa başladı ki, proqnozlarının dəqiqliyini sübut edə bilsin. Onların qazma qurğuları ətraf mühitə təsiri minimuma endirir, ağıllı filtrasiya sistemi isə su sərfini azaldır və çirklənmənin qarşısını alır. Şirkət həmçinin qazma prosesinin ən aşağı maliyyə ilə həyata keçirildiyini iddia edir. 2019-cu ildə Y Combinator akselerator proqramında iştirak etdikdən sonra Earth AI bir neçə il ərzində texnologiyalarını təkmilləşdirdi. Bunun nəticəsi olaraq bu ilin yanvarında şirkət 20 milyon dollarlıq uğurlu B mərhələli investisiya raundunu yekunlaşdırdı.
Mənbə: Techcrunch