Suriyada Rusiyaya daha bir zərbə: Kreml “Kildin” insidentini gizləyir

Rusiya kəşfiyyat gəmisi niyə yanıb? - Türkiyənin Hərbi Dəniz Qüvvələrinin təlimlərini izləyirmiş

Yanvarın 23-də Rusiyanın “Kildin” kəşfiyyat gəmisi Suriya sahillərində ciddi fövqəladə vəziyyətlə qarşılaşıb: gəmidə yanğın baş verib və gəmi idarəetməni itirib. Bu barədə “Associated Press” (AP) agentliyi ekipajın başqa bir gəmi ilə söhbətlərinin audio yazısını, həmçinin gəminin üzərində qara tüstü göstərən foto və videoları əldə edib.

AP yazıb ki, bu materiallar hadisə zamanı yaxınlıqda olan NATO ölkələrindən birinin hərbçiləri tərəfindən təqdim edilib. Bununla belə, Rusiya hakimiyyəti Qara Dəniz Donanmasının kəşfiyyat gəmisinin göyərtəsində hər hansı problem yaranması barədə hadisə baş verən vaxt məlumat verməyib.

Agentliyin məlumatına görə, “Kildin” ekipajı NATO gəmisinin yardım təklifindən imtina edib. AP mənbələri vurğulayıb ki, insident zamanı Rusiya gəmisi NATO üzvü olan Türkiyə Hərbi Dəniz Qüvvələrinin təlimlərini izləyirmiş.

Gəmidəki yanğının səbəbi hələ də məlum deyil. Bildirilir ki, ekipaj dörd saat ərzində yanğınla mübarizə aparıb və hətta xilasedici qayıqlarda təxliyyə etməyə hazırlaşıb. Lakin sonda yanğın söndürülüb.

AP tərəfindən yayımlanan audioyazıdakı söhbətlərdə “Kildin”in ekipaj üzvü gəminin sürükləndiyini və idarəetmədən çıxdığını söyləyir. Bununla əlaqədar olaraq gəmi “Milla Moon” (Toqo bayrağı) quru yük gəmisindən toqquşmanın qarşısını almaq üçün istiqamətini dəyişməyi xahiş edib. Gəmi bu tələbi yerinə yetirib.

Agentliyin mənbələrinin məlumatına görə, ekipaj sonda gəmiyə nəzarəti bərpa edib və “Kildin” hazırda Suriyanın Tartus limanı yaxınlığındadır və kəşfiyyat missiyalarını davam etdirir. Onu adı açıqlanmayan freqat və təchizat gəmisi müşayiət edir.

Kremlin sözçüsü Dmitri Peskov AP-yə bildirib ki, hadisə ilə bağlı məlumatı yoxdur və hadisə zamanı gəminin nə işlə məşğul olduğunu açıqlamayıb. O, həmçinin vurğulayıb ki, “Rusiya Hərbi Dəniz Qüvvələrinin vəziyyəti ilə bağlı bir məsələyə əsaslanaraq nəticə çıxarmaq olmaz”.

Rusiya Müdafiə Nazirliyi hələlik vəziyyətlə bağlı hər hansı rəsmi şərh verməyib.

Əvvəllər Fransanın Ali Hərbi Araşdırmalar Mərkəzinə rəhbərlik etmiş Fransa Hərbi Dəniz Qüvvələrinin istefada olan vitse-admiralı Mişel Olhaqaray deyib ki, “Kildin”lə bağlı hadisə Rusiyanın Aralıq dənizində dəniz qüvvələrini saxlamaqda üzləşdiyi logistik çətinlikləri göstərir. O xatırladıb ki, Türkiyə Montrö Konvensiyasının şərtlərinə uyğun olaraq Ukraynadakı müharibə ilə əlaqədar Bosfor boğazından hərbi gəmilərə keçidi bağladığından, Moskva artıq bölgədə patrul xidməti aparmaq üçün Qara Dəniz Donanmasının gəmilərindən istifadə edə bilməz.

"Rusiya donanmasına, xüsusən də Aralıq dənizində xidmət etmək olduqca çətindir", deyə Olhaqaray vurğulayıb.

Bundan əvvəl Böyük Britaniyanın müdafiə naziri Con Healey Rusiyanın “Yantar” kəşfiyyat gəmisi ilə bağlı digər insidentlər barədə məlumat vermişdi. Onun sözlərinə görə, son aylar ərzində “Yantar” iki dəfə Britaniyanın ərazi sularına daxil olub, nəticədə Britaniya hərbçiləri onu izləmək üçün Kral Hərbi Dəniz Qüvvələrinin gəmilərini, təyyarələrini və sualtı qayıqlarını səfərbər edib. Sonuncu belə hadisə yanvarın 20-də, “Yantar” Böyük Britaniya sahillərinə 45 mil məsafədə yaxınlaşanda baş verib. 2024-cü ilin noyabrında eyni gəmi Böyük Britaniyada kritik sualtı infrastrukturun yaxınlığında görünüb və bu, Britaniya ordusunu xəbərdarlıq olaraq sualtı qayığın üzərinə çıxmağa sövq edib.